عضویت ایران در شانگ‌های در گام‌های نهایی

به گزارش مجله خبری نگار/خراسان: «ولادیمیر ناراف» سرپرست وزارت امور خارجه ازبکستان از امضای یادداشت تعهدات جمهوری اسلامی ایران در نشست آینده سران کشور‌های سازمان همکاری شانگ‌های در شهر سمرقند خبر داد. این مقام دولت تاشکند، پس از نشست شورای وزیران امور خارجه کشور‌های عضو سازمان همکاری شانگ‌های در جمع خبرنگاران داخلی و خارجی در تاشکند اعلام کرد: برنامه ریزی می‌شود در نشست قریب الوقوع سازمان همکاری شانگ‌های در شهر سمرقند، یادداشت تعهدات جمهوری اسلامی ایران امضا و راه برای عضویت کامل تهران در این سازمان هموارشود.

بر اساس برنامه ریزی‌های به عمل آمده، مقرر شده است که نشست شورای روسای جمهوری کشور‌های عضو سازمان همکاری شانگ‌های در روز‌های ۱۵ و ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۲ میلادی در شهر سمرقند برگزار شود. موضوع عضویت ایران در سازمان همکاری شانگ‌های از جمله موضوعات مهم و حائز اهمیتی است که در دو سال گذشته همواره در نشست‌های این سازمان در سطوح مختلف مطرح بوده است. در همین باره، «بلاول بوتو زرداری» وزیر امور خارجه پاکستان در نشست اخیر این سازمان در تاشکند گفته است: اسلام آباد مشتاقانه در انتظار عضویت دایم جمهوری اسلامی ایران در سازمان همکاری شانگ‌های است.

تردیدی نیست که موضوع عضویت ایران در سازمان همکاری شانگ‌های از اهمیت زیادی برای اعضا و همچنین کشور‌های منطقه و جهان برخوردار است. به خصوص که ایران می‌تواند ارزان‌ترین و اقتصادی‌ترین مسیر ترانزیتی کشور‌های عضو سازمان همکاری شانگ‌های را با بازار‌های تولید و مصرف انرژی در خلیج فارس، دریای عمان، جنوب و جنوب شرقی آسیا و برعکس تسهیل کند.

در همین باره «آندری کورتونوف» مدیرکل شورای امور بین الملل روسیه و کارشناس سیاسی این کشور گفته است: «پذیرش ایران به اجرای طرح‌های زیربنایی بزرگ در کشور‌های عضو سازمان همکاری شانگ‌های تحرک خواهد بخشید، چرا که بدون ایران توسعه و گسترش دادن راهگذر‌های حمل و نقل در مسیر‌های شمال - جنوب در منطقه سازمان همکاری شانگ‌های دشوار خواهد بود». این کارشناس سیاسی روس در عین حال معتقد است: «ایران بخشی از راه حل شماری از مشکلات دشوار منطقه است که جایگزینی برای آن نیست». به دلیل همین واقعیت هاست که عضویت کامل و دایمی ایران در سازمان همکاری شانگ‌های می‌تواند تحول بسیار بزرگی در این سازمان قلمداد شود، در حالی که بدون حضور ایران، بخش مهمی از سازمان همکاری شانگ‌های در بن بست و تنگنای ارتباطی قرار خواهد گرفت. پارس تودی نوشت: در ارتباط با عضویت کامل ایران در سازمان همکاری شانگ‌های باید گفت، بر خلاف دیگر اعضا، بسیاری از اسناد مرتبط با عضویت در سازمان همکاری شانگ‌های باید در مجلس تصویب شود. به همین علت فرایند عضویت دایمی ایران در سازمان همکاری شانگ‌های کمی با تاخیر انجام می‌شود، اما با عضویت دایمی ایران در این سازمان بین المللی، علاوه ایجاد تحرک در اقتصاد ایران، دیگر اعضای این سازمان نیز از موقعیت خاص جغرافیایی ایران در چارچوب سازمان همکاری شانگ‌های بهره برداری بهینه به عمل خواهند آورد.

شنیده‌ها نیز حاکی است که اسناد و کنوانسیون‌های شانگ‌های ۲۷ مورد است که هریک از آن‌ها باید به تصویب مجلس و مهر تایید شورای نگهبان برسد. در یک جمع بندی کلی از معرفی سازمان همکاری شانگ‌های باید گفت، این سازمان همکاری، یک سازمان بین المللی بین دولتی است که در ۱۵ ژوئن ۲۰۰۱ میلادی در شانگ‌های چین تاسیس شد. روسیه، چین، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان و ازبکستان اعضای موسس این سازمان محسوب می‌شوند.

سازمان همکاری شانگ‌های که در ابتدا با اهداف امنیتی و نظامی فعالیت خود را آغاز کرد، به تازگی به گرایش‌های اقتصادی ویژه‌ای متمایل شده است. یک دلیل اصلی جاذبه‌های سازمان همکاری شانگهای، همین فعالیت‌های اقتصادی و تجاری است که بسیاری از کشور‌های منطقه و جهان تمایل خود را به پیوستن به آن ابراز کرده اند. آمریکا و ترکیه از جمله کشور‌هایی هستند که برای پیوستن به سازمان همکاری شانگ‌های درخواست داده اند، به همین دلیل تردیدی نیست که سازمان همکاری شانگ‌های از بزرگ‌ترین و اثرگذارترین سازمان‌های بین‌المللی در جامعه جهانی است که دو عضو از پنج عضو شورای امنیت سازمان ملل و چهار قدرت هسته‌ای جهان را در خود جای داده است.

با موقعیت فعلی سازمان همکاری شانگ‌های و روند تحریم‌های آمریکا و متحدان غربی اش علیه دولت‌های مستقل جهان باید گفت، سازمان همکاری شانگ‌های یکی از مهم‌ترین تشکل‌های بین المللی در جهان است که می‌تواند تحریم‌های ناعادلانه آمریکا را خنثی کند.