تولید تراشه در سطح جهان تحت تاثیر جنگ!

به گزارش مجله خبری نگار/ایسکانیوز، مقامات کره جنوبی به رسانه‌ها گفته‌اند که جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران می‌تواند زنجیره تأمین جهانی نیمه‌رسانا را تحت فشار قرار دهد، به‌ویژه اگر جریان مواد صنعتی حیاتی از خاورمیانه مختل شود.

صنعت نیمه‌رسانای کره جنوبی که توسط شرکت‌های بزرگی مانند سامسونگ الکترونیکس و SK Hynix هدایت می‌شود، حدود دو سوم حافظه‌های تراشه جهان را تولید می‌کند. اگر عرضه مواد اولیه تولید تراشه از خاورمیانه مختل شود، تولید نیمه‌رسانا‌ها کند خواهد شد مگر اینکه منابع جایگزین به‌سرعت پیدا شوند.

مشکل هلیوم

یکی از مواد در معرض خطر، هلیوم است که در تولید تراشه برای مدیریت حرارت، شناسایی نشتی‌ها و حفظ دمای ثابت تجهیزات تولید ضروری است و در بسیاری از کاربرد‌ها جایگزین واقعی ندارد.

حدود ۳۸ درصد هلیوم جهان در قطر تولید می‌شود، جایی که تأسیسات بزرگ استخراج به صنعت گاز طبیعی وابسته‌اند. تمرکز تولید در یک منطقه به این معناست که هرگونه اختلال می‌تواند به سرعت در زنجیره تأمین جهانی اثر بگذارد.

شرکت ملی نفت قطر، QatarEnergy، در تاریخ چهارم مارس وضعیت فورس ماژور اعلام کرد و پس از توقف تولید گاز و فعالیت‌های پایین‌دست (Downstream) به دلیل حملات مداوم، فعالیت‌های خود را متوقف نمود. تأسیسات پایین‌دست گاز را به محصولات دیگر از جمله اوره، پلیمر، متانول و آلومینیوم تبدیل می‌کنند.

وزارت صنعت کره جنوبی اعلام کرده است که این کشور به ۱۴ ماده دیگر برای تولید تراشه وابسته است، از جمله برمین و برخی تجهیزات بازرسی تراشه. اگرچه برخی از این مواد را می‌توان داخلی یا از بازار‌های دیگر تأمین کرد، تغییر تأمین کننده در صنعت نیمه‌رسانا دشوار است، زیرا تولیدکنندگان باید منابع جدید را آزمایش و اعتبارسنجی کنند تا استاندارد‌های خلوص بالا رعایت شود.

شرکت‌ها می‌گویند وضعیت فعلاً قابل مدیریت است. به طور مثال شرکت «اس‌کی هاینیکس» اعلام کرده که زنجیره‌های تأمین متنوعی دارد و موجودی کافی هلیوم در انبار دارد و تقریباً هیچ احتمالی برای اختلال در عملیات کوتاه‌مدت وجود ندارد.

شرکت TSMC نیز فعلاً تأثیر قابل توجهی پیش‌بینی نمی‌کند و «گلوبال فاوندیرز» گفته که با تأمین کنندگان در تماس مستقیم است و برنامه‌های کاهش ریسک دارد.

مشکلات حمل‌ونقل

حتی اگر تولید گاز قطر از سر گرفته شود، صنعت نیمه‌رسانا همچنان در برابر اختلال در مسیر‌های حمل‌ونقل منطقه‌ای آسیب‌پذیر است. بخش اعظم صادرات انرژی و پتروشیمی جهان از خلیج فارس از تنگه هرمز عبور می‌کند که یک گلوگاه کلیدی دریایی به شمار می‌رود.

اگر حمل‌ونقل از این مسیر برای مدت طولانی قطع شود، می‌تواند حرکت گاز‌های صنعتی و پتروشیمی مورد نیاز تولیدکنندگان تراشه را کند کند. اختلال در صادرات نفت و گاز از منطقه نیز قیمت جهانی انرژی را افزایش داده است.

هزینه انرژی عامل مهمی در تولید نیمه‌رسانا است. کارخانه‌های تولید دارای «اتاق‌های تمیز» یا Cleanroom‌های بزرگی هستند که نیاز به برق و سیستم‌های خنک‌کننده مداوم دارند، بنابراین تولیدکنندگان تراشه نسبت به تغییرات قیمت جهانی انرژی حساسند.

اتاق تمیز در صنایع مختلف مثل نیمه‌رسانا، داروسازی، بیوتکنولوژی و تولید تجهیزات پزشکی کاربرد دارد و به محیطی کنترل شده گفته می‌شود که سطح ذرات معلق در هوا، دما، رطوبت و فشار هوا به شدت کنترل می‌شود تا آلودگی‌ها و گرد و غبار تقریباً به صفر برسد. در این فضاها، حتی کوچک‌ترین ذرات گرد و غبار می‌توانند عملکرد محصول را مختل کنند. به همین دلیل کارکنان در اتاق‌های تمیز لباس‌های مخصوص می‌پوشند که از انتشار مو، پوست و ذرات بدن جلوگیری می‌کند و تجهیزات معمولی هم با استاندارد‌های خاص وارد می‌شوند.

مقامات صنعتی کره جنوبی هشدار داده‌اند که درگیری طولانی می‌تواند قیمت انرژی را بالاتر ببرد و منجر به افزایش هزینه تولید و احتمالاً افزایش قیمت تراشه‌ها شود.

فشار ناشی از تقاضای هوش مصنوعی

این ریسک‌ها در حالی مطرح می‌شوند که زنجیره تأمین نیمه‌رسانا‌ها پیش از این نیز به دلیل تقاضای رو به رشد هوش مصنوعی تحت فشار بود. تقاضای تراشه از سوی اپراتور‌های مراکز داده هوش مصنوعی، عرضه را در چندین بخش الکترونیکی از جمله گوشی هوشمند، لپ‌تاپ و خودرو محدود کرده است.

مشکل بلندمدت

هم‌اکنون تأثیر فوری بر تولید تراشه نامشخص است. تولیدکنندگان بزرگ معمولاً ترکیبی از تأمین‌کنندگان مختلف دارند و گاز‌ها و مواد شیمیایی تخصصی را ذخیره می‌کنند تا از اختلالات کوتاه‌مدت عبور کنند.

اما اگر ناپایداری در منطقه ادامه یابد، فشار بر زنجیره تأمین احتمالاً افزایش خواهد یافت. یک درگیری طولانی که زیرساخت‌های انرژی، تأسیسات صادراتی یا مسیر‌های حمل‌ونقل را هدف قرار دهد، می‌تواند به‌تدریج عرضه جهانی مواد مورد نیاز تولید تراشه را محدود کند.

این وضعیت ممکن است برنامه‌های شرکت‌های بزرگ فناوری برای توسعه زیرساخت هوش مصنوعی در خاورمیانه را به تأخیر بیندازد. شرکت‌هایی مانند آمازون، مایکروسافت و انویدیا در حال موقعیت‌یابی امارات به عنوان یک مرکز ظرفیت محاسبات هوش مصنوعی هستند.