دانشمندان توضیح داده‌اند که چرا زنان به دلیل ترس از قضاوت، دستاورد‌های خود را پنهان می‌کنند

به گزارش مجله خبری نگار، زنان ممکن است عمداً رفتار متواضعانه‌تری را اتخاذ کنند تا از واکنش‌های منفی زنان دیگر جلوگیری کنند. این نتیجه‌ای است که محققانی که بررسی کرده‌اند زنان و مردان چگونه واکنش‌های متفاوتی را به تعریف و تمجید‌ها درک می‌کنند و چه واکنش‌هایی را از دیگران انتظار دارند، به آن رسیده‌اند. مقاله ایزوستیا بررسی می‌کند که زنان چگونه از تواضع استفاده می‌کنند، با چه انتظاراتی ممکن است مواجه شوند و چرا این پدیده نباید به همه زنان تعمیم داده شود.

وقتی اعتماد به نفس می‌تواند علیه یک زن عمل کند

خود-ارائه‌ی آشکار به فرد اجازه می‌دهد تا در مورد دستاورد‌ها و نقاط قوت خود صحبت کند، اما در برخی موقعیت‌ها می‌تواند پیامد‌های اجتماعی منفی نیز داشته باشد: یک فرد بیش از حد مطمئن ممکن است متکبر یا بیش از حد رقابتی تلقی شود.

محققان بر روی پدیده‌ای به نام «اثر معکوس» تمرکز کردند. طبق این نشریه، از زنان بیشتر انتظار می‌رود که رفتاری گرم و متواضعانه داشته باشند. بنابراین، اگر زنی از این انتظارات فراتر رود، نمایش دستاورد‌های خود ممکن است منفی‌تر تلقی شود.

نویسندگان اظهار داشتند که زنان ممکن است چنین واکنش‌هایی را پیش‌بینی کنند. در این مورد، حیا نه تنها به یک ویژگی رفتاری تبدیل می‌شود، بلکه راهی ممکن برای جلوگیری از ارزیابی منفی نیز هست.

برای آزمایش این فرضیه، محققان دو آزمایش انجام دادند. در مجموع ۱۳۴۳ دانشجو شرکت کردند. شرکت‌کنندگان پاسخ‌های مختلف به تعریف و تمجید‌ها را ارزیابی کردند و سپس گزارش دادند که کدام پاسخ را انتخاب می‌کنند و فکر می‌کنند طرف مقابل چگونه آن را درک خواهد کرد. نتایج در مجله علوم روانشناسی تکاملی (EPS) منتشر شد.

اولین مطالعه شامل ۸۳۸ دانشجو بود. از آنها خواسته شد تصور کنند که از کسی با جنسیت مشابه تعریف می‌کنند. این تعریف بر ظاهر، شایستگی، دوستی یا عملکرد کاری متمرکز بود. سپس شرکت‌کنندگان پاسخ‌های مختلفی را به تعریف ارزیابی کردند. این پاسخ‌ها شامل یک پاسخ متکبرانه، یک «متشکرم» ساده، پاسخ دادن به تعریف و نسبت دادن موفقیت خود به شانس بود.

زنان بیشتر از پاسخ‌های متکبرانه‌ی زنان دیگر انتقاد می‌کردند. آنها بیشتر احتمال داشت که چنین زنانی را متکبرتر، کم‌خون‌تر و غیردوستانه‌تر ارزیابی کنند. علاوه بر این، شرکت‌کنندگان بیشتر احتمال داشت که معتقد باشند چنین زنانی علاقه‌ی کمتری به تعاملات دوستانه دارند.

شرکت‌کنندگان از هر دو جنس، زمانی که فرد مقابل تعریف را پاسخ می‌داد، واکنش را مثبت‌تر ارزیابی کردند. با این حال، نسبت دادن موفقیت به شانس، علیرغم فروتنی ظاهری آن، می‌تواند منفی نیز تلقی شود: نویسندگان اظهار داشتند که چنین پاسخی می‌تواند به معنای رد خود تعریف و نیت دوستانه آن باشد.

آزمایش دوم شامل ۵۰۵ دانشجو بود. این بار، محققان از شرکت‌کنندگان خواستند تصور کنند که از فردی همجنس خود تعریف و تمجید دریافت می‌کنند. این تعریف و تمجید مربوط به ظاهر یا عملکرد کاری آنها بود. شرکت‌کنندگان انتخاب کردند که چگونه به تعریف و تمجید پاسخ دهند و سپس ارزیابی کردند که فکر می‌کنند طرف مقابل این پاسخ را چگونه درک خواهد کرد.

زنان بیشتر از مردان احتمال داشت که گزینه‌های فروتنانه، به ویژه تعریف متقابل، را انتخاب کنند. در عین حال، زنان بیشتر انتظار داشتند که واکنش منفی به یک پاسخ بی‌ادبانه نشان داده شود. آنها تصور می‌کردند که در نظر طرف مقابلشان متکبر، سرد و ناخوشایند به نظر می‌رسند و علاقه کمتری به دوستی دارند.

قوی‌ترین واکنش منفی مورد انتظار زمانی رخ داد که زن در مورد ظاهر خود لاف می‌زد. محققان این را به این واقعیت نسبت می‌دهند که ظاهر می‌تواند موضوعی بسیار حساس در تعاملات بین همسالان باشد. بنابراین، نتایج آزمایش دوم با آزمایش اول مطابقت داشت: زنان بیشتر احتمال داشت پاسخ‌های فروتنانه را انتخاب کنند و همزمان انتظار داشتند که سطح بازخورد منفی بالاتری برای لاف زدن آشکار داشته باشند.

این مطالعه چندین محدودیت دارد. هر دو آزمایش بر اساس موقعیت‌های نوشتاری فرضی انجام شده‌اند، نه مکالمات واقعی. در مکالمات روزمره، لحن صدا، حالت چهره و زبان بدن می‌توانند بر نحوه درک یک پاسخ تأثیر بگذارند. علاوه بر این، محققان فقط تعاملات همجنس‌گرایان را مطالعه کردند. بنابراین، نتایج نشان نمی‌دهد که زنان چگونه رفتار مشابه را در مردان درک می‌کنند یا اینکه چگونه پاسخ‌ها در گروه‌های مختلط متفاوت است.

مکان انجام این مطالعه نیز مهم است. شرکت‌کنندگان جوانانی از ایالات متحده بودند، بنابراین نتایج را نمی‌توان به طور خودکار به افراد در سنین یا فرهنگ‌های دیگر تعمیم داد. هنجار‌های مربوط به فروتنی و نمایش موفقیت ممکن است در جوامع مختلف متفاوت باشد.

نویسندگان ادعا نمی‌کنند که زنان عموماً موفقیت‌های دیگران را منفی می‌بینند یا اینکه همیشه دستاورد‌های خود را پنهان می‌کنند. نتایج، الگوی خاص‌تری را نشان می‌دهد: در موقعیت‌های توصیف‌شده، زنان بیشتر پاسخ‌های فروتنانه را انتخاب می‌کردند و بیشتر احتمال داشت که انتظار واکنش منفی به رفتار بی‌حیاانه داشته باشند.