تشریح وضعیت تولید، مصرف و برنامه ریزی‌های حوزه انرژی کشور توسط سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس

به گزارش مجله خبری نگار، مالک شریعتی‌نیاسر سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی در سخنرانی پیش از خطبه‌های نماز جمعه امروز تهران (۱۹ خرداد) ضمن گرامیداشت یاد و خاطره شهدا، گفت: در ایامی هستیم که موضوع مدیریت مصرف انرژی و بحث بهره‌‍وری در حوزه انرژی جدی‌تر است، رسانه ملی و مسئولین محترم در این باره صحبت می‌کنند و بنده هم نکاتی را در این فرصت نورانی خدمت عزیزان عرض می‌کنم.

ی افزود: لازم است از همه مدیران، کارکنان، کارشناسان و کارگران در عرصه انرژی کشور در وزارت نفت و نیرو که در این ایامی که دقت نظر در حوزه تولید و مصرف انرژی بسیار مهم است و فصل گرما در حال آغاز است و ایام اوج مصرف انرژی است، با تلاش شبانه‌روزی تدبیر می‌کنند تا مشکلی برای زندگی مردم و تأمین انرژی صنایع کشور و عرصه تولید کشور ایجاد نشود؛ تشکر کنم و همچنین تلاش‌هایی عزیزان در سکو‌های نفتی در رطوبت و دمای بالا و تأسیسات برقی که دائما باید کنترل و مدیریت شود، قابل تقدیر است.

شریعتی تصریح کرد: در همین ایام دو خبر خوب و امیدبخش در حوزه انرژی داشتیم که برای آینده امیدبخش است، اخبار خوب زیاد است، اما تأکید من بر این دو خبری است که در این ایام مطرح شد.

وی افزود: موضوع اول احیای روابط تجارت انرژی به ویژه گاز طبیعی با کشور‌های همسایه است که مدتی در مورد آن دچار‌غفلت و خسارت شده بودیم به ویژه با همسایه شمال‌شرقی کشور، ترکمنستان که قرارداد واردات گاز داشتیم و مدتی دچار اشکال شد و خدا را شکر با تدبیر وزارت نفت، بدهی‌های ایران را تسویه کردند، در ایامی که هیچگونه تغییری در شرایط تحریمی کشور ایجاد نشده است، اما باتدبیر خوب این اتفاق افتاد، این روابط در حال احیاست و انشاالله زمینه بخش بحث تجارت گاز و تبدیل جمهوری اسلامی ایران به مرکز تجارت انرژی غرب آسیاست که برای آینده انرژی کشور امیدبخش است.

سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس گفت: خبر خوب دوم، رفع یک خطر از منافع اقتصادی کشور است که آن هم در حزوه انرژی بوده است، ماجرای قرار داد کرسنت و حواشی پیرامون آن فرصت دیگری می‌طلبد تا درباره آن صحبت شود، اما دولت و معاونت حقوقی ریاست‌جمهوری تلاش کردند و خوشبختانه ساختار شکایت چند میلیارد دلاری علیه ایران با تدبیر خوب دولت فروپاشید و این خطر هم از اقتصاد کشور برطرف شد. اخبار خوب را عرض کردم، گلایه مختصری هم بکنم و وارد بحث شوم.

شریعتی‌نیاسر تصریح کرد: قانون مهم، حیاتی و کلیدی پتروپالایشگاه‌ها که در مجلس گذشته تصویب و در مجلس یازدهم اصلاح شد و نقش بسیار کلیدی در تقویت اشتغال کشور، تقویت زنجیره ارزش محصولات پایین‌دستی پتروشیمی کشور و تقویت بورس، به‌کارگیری سرمایه مردم، به‌ویژه در خنثی‌سازی تحریم‌ها نقش کلیدی دارد، همچنان که باید و شاید اجرای آن پیگیری نشده است.

وی گفت: رهبر انقلاب بار‌ها (حداقل ۳ بار آن را بنده خاطرم هست) در دیدار‌های عمومی چه با مردم و مسئولین، چه صنعتگران فرمودند که پیگیری اجرای قوانین در دولت و مجلس مهم است، مثالی که زدند قانون بسیار مهم پتروپالایشگاه‌ها بود که امیدواریم با سرعت بالاتر اجرایی شود که نتایجی را که عرض کردم به همراه خواهد داشت.

سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس افزود:، اما در حوزه انرژی جمهوری اسلامی ایران در مجموع ذخایر نفت و گاز رتبه اول را در دنیا دارد، اطلس بادی و خورشیدی ما کم‌نظیر است، امکانات بسیار خوبی داریم، اما در مجموع نا‌ترازی‌های اقتصادی که در کشور در حوزه بانکی و امثال این‌ها داریم یکی از این ناترازی‌ها نیز در حوزه انرژی است؛ به این معنا که در بعضی از مقاطع سال نگران هستیم که تولید و مصرف در حوزه انرژی با هم همخوانی و تعادل نداشته باشد؛ این ناترازی می‌تواند خسارت‌هایی به همراه داشته باشد که اقداماتی در این خصوص باید انجام شود؛ اول اینکه کمیسیون انرژی که بنده به عنوان سخنگوی این کمیسیون به نمایندگی از همکارانم در این کمیسیون و زحماتی که در این سه سال کشیده‌اند، اینجا نکاتی را عرض می‌کنم.

شریعتی‌نیاسر تصریح کرد: گزارش‌های مختلفی را چه در جلسات علنی و چه در جلسات خصوصی با وزرای محترم دولت، در حوزه ناترازی اعلام شده است ناترازی گاز طبیعی (در کشور و سوخت نیروگاه‌ها) اقداماتی را در حوزه تقنین و نظارت تعیین کرده است. در حوزه تقنین بحث بسیار مهمی که اتفاق افتاد این بود که اگر بخواهیم ناترازی‌ها را در بخش مصرف، به ویژه در حوزه خانگی مدیریت کنیم باید اقدامی شود که به عامه مردم فشاری وارد نشود و طبقات ضعیف‌تر جامعه و الگوی مصرف را حمایت کنیم، اگر قرار است تعرفه‌ها مدیریت شود، فقط برای پُرمصرف‌‍‌ها و کسانی که به ضروریت‌های مدیریت انرژی توجه ندارند، تعرفه‌ها گران‌تر شود.

وی افزود: خوشبختانه مجلس ورود و نظام افزایش پلکانی را در تعرفه‌ها تصویب کرد و یکی از دستاور‌هایی که مختص این مجلس است و دولت به خوبی آن را اجرا می‌کند، رایگان شدن تعرفه آب، برق و گاز برای خانوار‌های تحت پوشش در سطح الگوی مصرف است که در حال انجام است و برای کسانی که زیر الگو، مصرف می‌کنند، تعرفه افزایش نیافته و فقط در حوزه پُرمصرف‌ها در حال اتفاق است.

سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس گفت: برای تولید هم کار‌هایی انجام شده است، از جمله مهمترین آن‌ها ایجاد حسابی در سرمایه‌گذاری بالادستی نفت و گاز کشور است که در مصوبات بودجه امسال در تبصره یک آمده است که ۹۵ هزار میلیارد تومان از منابع داخلی شرکت‌های تابعه وزارت نفت برای سرمایه‌گذاری و تأمین منابع داخلی برای افزایش تولید در کشور اتفاق می‌افتد، برای اولین بار است که گفته می‌شود که این منابع نباید هزینه جاری شود، بلکه باید در حوزه سرمایه‌گذاری مصرف شوند.

شریعتی‌نیاسر افزود: در حوزه مدیریت مصرف هم برای نخستین اقدام جهت تقویت این حوزه و تقویت قوانین قبلی حساب بهینه‌سازی مصرف انرژی با سرمایه اولیه ۳۰ هزار میلیارد تومان در بودجه امسال پیش‌بینی شد که منبع اولیه خوبی برای طرح‌های بهینه‌سازی مصرف انرژی در کشور است.

وی گفت:، اما این‌ها با اینکه خوب است، کافی نیست، چه باید بکنیم؟ دولت و مجلس و مجموعه حاکمیت با حمایت مردم و همت بخش خصوصی و بخش‌های دولتی در یک تصمیم و نقطه خطیری هستیم، در آستانه مشکلاتی ممکن است باشیم که البته هنوز برای حل آن‌ها زمان داریم. باید بین مسائل مختلف کشور اولویت‌ها را انتخاب کنیم، سؤال این است که امروز اولویت با مدیریت مصرف است یا همچنان تولید بیشتر؟ با بحث کارشناسی که داشتیم اولویت حتما با مدیریت مصرف است، چرا؟ ۵ دلیل برای آن عرض می‌کنم.

سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس گفت: زمان کمی داریم، طی ۴، ۵ سال آینده باید بتوانیم به نقطه‌ای برگردیم که سیاست‌های کلی ابلاغی رهبر معظم انقلاب در ۱۰ سال گذشته برای ما ترسیم کرده بود، طبق سیاست‌های کلی برنامه‌های پنجم و ششم توسعه قرار بوده که طی ۱۰ سال شدت مصرف انرژی کشور به نصف کاهش یابد که متأسفانه در آن موفق نبودیم.

شریعتی‌نیاسر تصریح کرد: متأسفانه نه تنها کاهش انرژی رخ نداده است که در برخی موارد افزایش شدت انرژی را هم شاهد هستیم. توجه داریم که شدت مصرف انرژی به ازای واحد تولید و خدمت است، نکته دوم اینکه فرصت بسیار زیادی این کار دارد، گرچه این فاصله زیاد است، اما به قول شهید سلیمانی عزیز «در دل تهدید‌ها فرصت‌هایی است که در دلِ خود فرصت‌ها نیست». الآن تهدیدی به نام ناترازی انرژی داریم که، چون فاصله زیاد است، مثل وزنه‌برداری که رکورد صد کیلوگرمی دارد و رکورد جهانی دویست کیلوگرم است، می‌تواند خودش را به آن برساند، اما کسی که رکورد نزدیک به دویست کیلوگرم دارد، فرصت کمی دارد که به آن برسد.

وی با بیان اینکه ما زمان و فرصت افزایش بهره‌وری داریم، افزود: نکته سوم سرعت نتیجه‌دهی در حوزه مدیریرت مصرف بالاتر است، برای سرمایه‌گذاری در نیروگاه و پالایشگاه و برای افزایش ظرفیت تولید سه تا پنج سال زمان نیاز است، اما بهینه‌سازی مصرف، در کمتر از یک سال می‌تواند دستاورد‌های زیادی داشته باشد و هزینه کمتری می‌خواهد؛ یک ریال سرمایه‌گذاری در حوزه مدیریت مصرف، دو برابر سرمایه‌گذاری در حوزه‌های افزایش تولید دستاورد خواهد داشت.

سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس گفت: برای این کار هیچ نیازی به خارج از کشور نیست، چه در فناوری و چه در نیروی انسانی و چه در منابع مالی و چه در تجهیزات، همه آنچه که برای مدیریت مصرف نیاز است در داخل وجود دارد.

شریعتی‌نیاسر افزود: ابعاد ماجرا چیست؟ به دلیل کم بودن فرصت خلاصه عرض می‌کنم که اگر همه ورودی انرژی کشور را معادل نفت خام در نظر بگیریم می‌شود ورودی سالانه انرژی در کشور که حدود سه میلیارد بشکه نفت خام است؛ در کمترین برآورد‌ها حداقل ۲۵ درصد اتلاف و عدم بهره‌وری داریم که اگر آن را حساب کنیم، حداقل ۶۰ میلیارد دلار فرصت بهره‌وری انرژی در کشور است که دو سوم آن برای حوزه تولید و یک سوم آن برای حوزه مصرف است.

وی تصریح کرد: جبران عقب‌ماندگی‌ها با کار‌های معمولی صورت نمی‌گیرد، این را به عنوان گزارش خدمت عزیزان عرض می‌کنم، دولت کار‌های بسیار خوبی انجام می‌دهد مجلس نیز مصوبات بسیار خوبی در حوزه تأمین منابع مالی و تدوین طرح‌های مدیریت مصرف داشته است، اما در تولید مدیریت یکپارچه داریم و در مصرف پراکنده‌ایم.

سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس گفت: در حوزه ساختمان، تجهیزات کشاورزی، حمل و نقل، صنایع، صنایع انرژی‌بر باید متمرکز شود، خوشبختانه این نیاز از سوی مجلس و دولت احساس شده است و وعده‌ای است که دولت محترم داده است؛ با معاون اول محترم رئیس‌جمهور صحبت کردم، ایشان هم اعلام کردند که ما در برنامه هفتم خواهیم آورد که در حوزه مدیریت مصرف تمرکز دهیم و مراکز مصرف‌های پراکنده را ادغام کنیم و آن‌ها را در کنار هم با اختیارات بالاتر ذیل رئیس‌جمهور محترم دنبال کنیم.

شریعتی‌نیاسر افزود: این تجربه موفق را قبلا داشتیم؛ در حوزه ارتقاء فناوری کشور در معاونت علمی و فناوری و در کنار آن بازوی مالی صندوق نوآوری و شکوفایی این تجربه موفق را در حوزه انرژی که امروز نیاز داریم تکرار کنیم، این معاونت ایجاد شود و در کنار آن صندوق بهروه‌وری انرژی هم داشته باشیم، فکر می‌کنم اگر این اتفاق بیفتد تمام طرح‌هایی که دولت محترم و مجلس دنبال می‌کنند در حوزه یارانه‌ها بدون افزایش قیمت، واقعا این بحث‌ها قرار نیست اتفاقی برای معیشت مردم باشد، باید در حوزه زنجیره تولید این کار‌ها را به نحو احسن انجام دهیم، ظرفیت‌های مدیریت مصرف ما در داخل زنجیره قبل از مصرف‌کننده نهایی است.

عضو کمیسیون انرژی مجلس تصریح کرد: مردم الحمدالله بیشترین همراهی را داشته‌اند، چه در حوزه گاز و چه در حوزه برق و به حول و قوه الهی این کار را هم ادامه خواهند داد، مسئولیت ما چه در مجلس و چه در دولت این است که این کار‌ها را متمرکز پیش ببریم، تجربه به ما نشان داده است اگر همت مسئولان با حمایت و اراده مردم همراه شود این مشکلات حتما قابل رفع است و انشاالله نتیجه خواهد داد.