دانشمندان پنج زیرگروه از بیماری کبد چرب را گزارش کرده‌اند

به گزارش مجله خبری نگار، محققان کلینیک مایو و دانشگاه ویرجینیا تک در ایالات متحده، پنج زیرگروه بیولوژیکی متمایز از بیماری کبد چرب را شناسایی کرده‌اند. این زیرگروه‌ها با خطرات مختلف عوارض مرتبط هستند و در برخی از بیماران، آسیب شدید کبدی حتی بدون اختلالات متابولیک قابل توجه می‌تواند ایجاد شود. ایزوستیا در مورد یافته‌های این مطالعه و چگونگی تأثیر نتایج آن بر درمان گزارش می‌دهد.

چگونگی ایجاد بیماری کبد چرب

ما در مورد بیماری کبد چرب مرتبط با متابولیسم (MASLD) صحبت می‌کنیم. پیش از این، اصطلاح "بیماری کبد چرب غیرالکلی" برای توصیف این بیماری استفاده می‌شد. طبق گفته کلینیک مایو، این بیماری تقریباً ۳۰ ٪ از بزرگسالان در سراسر جهان را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

در این بیماری، چربی اضافی در کبد تجمع می‌یابد. این فرآیند اغلب بدون علائم قابل توجه پیش می‌رود، بنابراین ممکن است فرد برای مدت طولانی از این وضعیت بی‌اطلاع بماند. برخی از بیماران در نهایت دچار التهاب و فیبروز (تشکیل بافت اسکار) می‌شوند. آسیب بیشتر می‌تواند منجر به سیروز شود که عملکرد اندام را مختل می‌کند.

با این حال، سیر بیماری به طور قابل توجهی متفاوت است. برخی از بیماران نسبتاً پایدار می‌مانند، در حالی که برخی دیگر دچار عوارض شدید می‌شوند. نویسندگان این مطالعه جدید تلاش کردند تا مشخص کنند چه عواملی ممکن است این تفاوت را توضیح دهند.

برای این مطالعه، محققان داده‌های ژنتیکی و پزشکی بیش از ۴۶۰۰ بیمار مبتلا به MASLD را با هم ترکیب کردند. آنها سطح آنزیم‌های کبدی، شاخص توده بدنی، سطح چربی خون و بیماری‌های همراه را در نظر گرفتند.

دانشمندان با استفاده از مدل‌سازی کامپیوتری، پنج گروه با ویژگی‌های بالینی و ژنتیکی متمایز را شناسایی کردند. کشف شد که ترکیبات مختلفی از مکانیسم‌های بیولوژیکی می‌توانند زمینه‌ساز یک تشخیص واحد باشند. برخی از زیرگروه‌ها به طور خاص با چاقی و دیابت مشخص می‌شوند، در حالی که برخی دیگر استعداد ارثی قوی دارند.

شولان تیان، متخصص بیوانفورماتیک کلینیک مایو و یکی از نویسندگان این مطالعه، توضیح داد: «با شناسایی این زیرگروه‌ها، می‌توانیم درمان‌ها را متناسب با فرآیند‌های بیولوژیکی که در واقع پیشرفت بیماری را هدایت می‌کنند، تنظیم کنیم.»

چرا عوامل خطر آشنا کافی نیستند؟

محققان توجه ویژه‌ای به زیرگروهی با مؤلفه ژنتیکی قوی داشتند. این بیماران کمترین میزان ابتلا به بیماری‌های متابولیک همراه و بیماری عروق کرونر قلب را داشتند. علاوه بر این، در بین زیرگروه‌های شناسایی شده، بالاترین میزان پیوند کبد را داشتند.

زیرگروه دیگری با مؤلفه ارثی قوی با افزایش خطر فیبروز شدید و نارسایی حاد کلیه مرتبط بود. این نتایج نشان می‌دهد که پارامتر‌های متابولیک نسبتاً مطلوب می‌توانند با خطرات قابل توجه کبدی مرتبط باشند.

تفاوت‌های بین گروه‌ها فراتر از درگیری یک عضو واحد بود. نویسندگان همچنین ارتباط‌هایی بین زیرگروه‌های فردی و افسردگی، آپنه خواب - قطع مکرر تنفس در طول خواب - و میگرن یافتند. با این حال، این ارتباط‌ها به خودی خود ثابت نمی‌کنند که بیماری کبد چرب باعث این بیماری‌ها می‌شود.

چگونه این کشف می‌تواند بر درمان تأثیر بگذارد

در آینده، ترکیب داده‌های ژنتیکی و بالینی ممکن است به پزشکان کمک کند تا بیماران در معرض خطر بالای عوارض را زودتر شناسایی کنند. انتخاب درمان با این رویکرد، مکانیسم‌های توسعه بیماری و سیر احتمالی آن را در نظر خواهد گرفت.

اریک کلی، یکی از نویسندگان این مقاله، خاطرنشان کرد که شناسایی زیرگروه‌های مهم، امکان توصیف دقیق‌تری از این بیماری پیچیده را فراهم می‌کند و توانایی مداخله قبل از وقوع شدیدترین آسیب را بهبود می‌بخشد.

محققان اکنون قصد دارند این رویکرد را در گروه‌های بزرگتر و متنوع‌تری از بیماران آزمایش کنند. آنها همچنین قصد دارند تعیین کنند که آیا زیرگروه‌ها به درمان، از جمله به آگونیست‌های گیرنده GLP-۱ که برای دیابت نوع ۲ و چاقی استفاده می‌شوند، پاسخ متفاوتی می‌دهند یا خیر. تأیید چنین تفاوت‌هایی می‌تواند زمینه را برای انتخاب دقیق‌تر درمان فراهم کند.