دانشمندان از ارتباط بین رژیم غذایی و کند کردن روند پیری مغز خبر داده‌اند

به گزارش مجله خبری نگار، در افرادی که رژیم غذایی آنها بیشتر از اصول رژیم غذایی MIND پیروی می‌کرد، ماده خاکستری مغز با افزایش سن کندتر کاهش می‌یافت. محققان تخمین زدند که تفاوت در این شاخص معادل تأخیر در تغییرات مرتبط با سن تقریباً ۲.۵ سال است. این نتیجه‌گیری بر اساس مشاهده طولانی مدت بیش از ۱۶۰۰ نفر است، اما ثابت نمی‌کند که رژیم غذایی علت این نتیجه بوده است. آنچه در این رژیم غذایی گنجانده شده است و نحوه تفسیر صحیح یافته‌های دانشمندان در مقاله ایزوستیا آمده است.

رژیم غذایی MIND چیست؟

رژیم غذایی MIND ترکیبی از عناصر رژیم غذایی مدیترانه‌ای و رژیم غذایی DASH است که برای کنترل فشار خون طراحی شده است. این رژیم بر روی غذا‌هایی تمرکز دارد که محققان معتقدند فواید بالقوه‌ای برای سلامت مغز دارند.

MIND نام اختصاری یک سیستم تغذیه‌ای است که با هدف کاهش سرعت تغییرات نورودژنراتیو، یعنی آسیب تدریجی و از بین رفتن سلول‌های عصبی، انجام می‌شود.

سیستم امتیازدهی اولیه MIND شامل مصرف متوسط ​​شراب نیز می‌شود. با این حال، مطالعه مورد بحث فایده‌ای از الکل برای مغز را اثبات نمی‌کند و هیچ مبنایی برای توصیه به مصرف آن ارائه نمی‌دهد.

مطالعات قبلی این رژیم غذایی را با بهبود حافظه و مهارت‌های تفکر مرتبط دانسته‌اند. در تجزیه و تحلیل جدید، محققان بر یک سوال متفاوت تمرکز کردند: چگونه رژیم غذایی با تغییرات ساختار مغز در طول سال‌ها مرتبط است؟

چگونه دانشمندان مغز را مشاهده کردند؟

محققان داده‌های ۱۶۴۷ شرکت‌کننده در مطالعه فرامینگهام، یک مطالعه بلندمدت سلامت آمریکایی، را بررسی کردند. میانگین سنی در شروع مطالعه تقریباً ۶۰ سال بود.

میزان مصرف مواد غذایی با استفاده از پرسشنامه‌هایی ارزیابی شد که در آنها شرکت‌کنندگان گزارش می‌دادند که چند وقت یکبار غذا‌های مختلف مصرف می‌کنند. پایبندی به رژیم غذایی MIND به صورت یک امتیاز بیان شد: حداکثر امتیاز ۱۵ و میانگین امتیاز در گروه مورد مطالعه کمی کمتر از هفت بود.

هر شرکت‌کننده حداقل دو اسکن مغزی MRI بین سال‌های ۱۹۹۹ تا ۲۰۱۹ انجام داده بود. آنها در زمان اولین اسکن هیچ سابقه سکته مغزی یا زوال عقل نداشتند. پیگیری تقریباً ۱۲ سال طول کشید.‌ام‌آر‌آی به ما این امکان را می‌دهد که حجم نواحی مختلف مغز را با هم مقایسه کنیم و ببینیم که چگونه در طول زمان تغییر می‌کند. این تغییرات، به جای برداشت‌های شرکت‌کنندگان یا ارزیابی‌های آنها از حافظه خودشان، اساس تجزیه و تحلیل را تشکیل می‌دهند.

با افزایش سن، حجم برخی از بافت‌های مغز به تدریج کاهش می‌یابد. شرکت‌کنندگان در مطالعه عموماً این روند را نشان دادند، اما میزان آن متفاوت بود. هر سه امتیاز اضافی در رعایت رژیم غذایی MIND با کاهش سالانه‌ی از دست دادن ماده‌ی خاکستری - تقریباً ۰.۲۷۹ سانتی‌متر مکعب - همراه بود. طبق محاسبات نویسندگان، این مربوط به کاهش آهسته‌تر حجم ماده‌ی خاکستری مرتبط با سن تا تقریباً ۲۰ ٪ بود.

ماده خاکستری حاوی اجسام سلول‌های عصبی است و در پردازش اطلاعات، حافظه، یادگیری و تصمیم‌گیری نقش دارد. بنابراین، حفظ حجم آن برای مطالعه پیری مغز مورد توجه است.

شاخص «۲.۵ سال» با مقایسه تفاوت مشاهده‌شده با نرخ تغییرات مرتبط با سن به دست آمد. این به آن معنا نیست که مغز شرکت‌کنندگان به معنای واقعی کلمه جوان‌تر شده است یا شروع زوال عقل در هر یک از آنها به این میزان به تأخیر افتاده است. بلکه، این شاخص معادل محاسبه‌شده تفاوت‌ها در یک شاخص ساختاری را در طول دوره مشاهده نشان می‌دهد.

علاوه بر این، نمرات بالاتر MIND با بزرگ شدن کندتر بطن‌های مغز مرتبط بود. بطن‌ها حفره‌هایی پر از مایع مغزی نخاعی هستند. با کوچک شدن بافت مغز اطراف، می‌توانند منبسط شوند. بر اساس این شاخص، تخمین زده شد که این تفاوت معادل تأخیر در تغییرات مرتبط با سن تقریباً یک سال است.

محققان چه محصولاتی را شناسایی کردند؟

مصرف مکرر انواع توت با کندتر شدن بزرگ شدن بطن مغز مرتبط بود. ارتباط مشابهی در مورد مرغ نیز یافت شد که آن هم با کاهش از دست دادن ماده خاکستری مرتبط بود.

از سوی دیگر، شیرینی‌ها با اتساع سریع‌تر بطن‌ها و کوچک شدن هیپوکامپ، ناحیه‌ای از مغز که برای تشکیل حافظه مهم است، مرتبط بودند. مصرف مکرر فست فود سرخ شده نیز با کاهش بیشتر حجم هیپوکامپ مرتبط بود.

نویسندگان پیشنهاد می‌کنند که ترکیبات گیاهی موجود در انواع توت‌ها و سایر اجزای رژیم غذایی ممکن است بر فرآیند‌های آسیب سلولی تأثیر بگذارند. با این حال، این مکانیسم‌های احتمالی نیاز به بررسی بیشتر دارند: در این مطالعه، دانشمندان ارتباط بین رژیم غذایی و نتایج MRI را مشاهده کردند.

چرا نتایج متفاوت بود؟

برخی یافته‌ها برخلاف انتظارات بودند. مصرف بیشتر غلات کامل با تغییرات نامطلوب‌تری از جمله کاهش سریع ماده خاکستری و هیپوکامپ همراه بود.

الگوی مخالفی برای پنیر مشاهده شد: مصرف مکرر آن با کاهش آهسته حجم در این بافت‌ها و اتساع کمتر بطن‌ها همراه بود.

این نتایج به ما اجازه نمی‌دهد که غلات کامل را مضر یا پنیر را یک عامل محافظ مغز اعلام کنیم. تجزیه و تحلیل غذا‌های منفرد در یک مطالعه مشاهده‌ای، تأثیر آنها را به طور کامل از سایر عوامل غذایی و سبک زندگی جدا نمی‌کند.

آنچه مطالعه می‌تواند و نمی‌تواند ثابت کند

افرادی که بهتر به دستورالعمل‌های MIND پایبند بودند، در سایر ویژگی‌ها نیز با سایر شرکت‌کنندگان متفاوت بودند. آنها کمتر احتمال داشت سیگار بکشند و میزان چاقی، دیابت نوع ۲، فشار خون بالا و بیماری‌های قلبی عروقی در آنها کمتر بود.

ارتباط بین رژیم غذایی و تغییرات مفید مغز در شرکت‌کنندگان مسن‌تر، از نظر جسمی فعال‌تر و کسانی که اضافه وزن یا چاقی نداشتند، قوی‌تر بود. این موضوع اهمیت بررسی رژیم غذایی در کنار سایر عوامل سبک زندگی را برجسته می‌کند.

جکی هانلی، رئیس تحقیقات در مرکز تحقیقات آلزایمر بریتانیا، در مورد این تحقیق برای مرکز رسانه‌های علمی اظهار داشت: «این مطالعه نمی‌تواند اثر محافظتی مستقیم را اثبات کند و تأثیر آن بر حافظه یا تفکر را ارزیابی نکرده است.»

نویسندگان همچنین محدودیت‌های پرسشنامه‌های رژیم غذایی را اذعان کردند: افراد ممکن است به طور دقیق به یاد نیاورند که چه چیزی و چند وقت یکبار می‌خورند. آنها قادر به در نظر گرفتن کامل تغییرات رژیم غذایی در طول زمان، عوامل ژنتیکی و اختلال شناختی خفیف احتمالی در زمان اولین MRI نبودند. اکثر شرکت‌کنندگان سفیدپوست بودند، بنابراین نتایج نیاز به اعتبارسنجی در گروه‌های متنوع‌تری دارد.

این مطالعه از بررسی بیشتر MIND به عنوان راهی بالقوه برای حفظ سلامت مغز پشتیبانی می‌کند. با این حال، مطالعاتی که گزینه‌های غذایی مختلفی را به شرکت‌کنندگان اختصاص می‌دهند و سپس نتایج را با هم مقایسه می‌کنند، برای اثبات اینکه تغییرات غذایی به تنهایی تغییرات مرتبط با سن را کند می‌کنند، مورد نیاز است.