از شناسایی تقلب تا امحای محصولات ناسالم؛ برنامه تازه نظارت بر بازار غذا

به گزارش مجله خبری نگار/برنا، روز جهانی غذا در سال ۲۰۲۶ با شعار «نوآوری امروز؛ تغذیه فردا» بر ضرورت بهره‌گیری از راهکار‌های نوین برای بهبود نظام‌های غذایی تأکید دارد.

عبدالعظیم بهفر، مدیرکل فرآورده‌های غذایی و آشامیدنی سازمان غذا و دارو، در همین زمینه اظهار کرد: سلامت مواد غذایی حاصل مجموعه‌ای از اقدامات به‌هم‌پیوسته در مراحل تولید، ورود به بازار، توزیع و مصرف است و دستیابی به آن، به ارزیابی مستمر مخاطرات و به‌کارگیری روش‌های علمی در کنترل کیفیت نیاز دارد.

وی با بیان اینکه کارآمدی نظام نظارت غذایی به سرعت، دقت و تناسب اقدامات کنترلی با سطح خطر وابسته است، افزود: استفاده از داده‌های تخصصی، توسعه سامانه‌های نظارتی و تقویت پایش پس از عرضه می‌تواند شناسایی محصولات نامنطبق را تسریع کند و امکان مداخله متناسب با مخاطرات بهداشتی را افزایش دهد.

مدیرکل فرآورده‌های غذایی و آشامیدنی سازمان غذا و دارو با اشاره به اصلاح فرآیند‌های اجرایی این حوزه گفت: کاهش زمان صدور IRC، فراهم شدن امکان صدور روزانه آن و پیگیری مستمر روند ترخیص کالا، از جمله اقداماتی است که با هدف افزایش سرعت ارائه خدمات و رفع موانع اداری انجام شده است. هم‌زمان، توسعه سامانه ثبت فرآورده‌های تولید داخل نیز پیگیری می‌شود و اطلاعات ۸۷ گروه و دسته و ۱۵۸ محصول تاکنون در آن ثبت شده است.

بهفر ادامه داد: در کنار تسهیل فرآیندها، تدوین دستورالعمل‌های نظارت پسینی و ارزیابی و رتبه‌بندی واحد‌های تولیدی، تشکیل کارگروه رسیدگی به تخلفات و تعیین سازوکار برخورد با محصولات نامنطبق، از اقدامات انجام‌شده برای ارتقای اثربخشی کنترل‌ها است. این رویکرد کمک می‌کند رسیدگی به تخلفات و تعیین تکلیف محصولات مسئله‌دار با سرعت و انسجام بیشتری انجام شود.

وی با تأکید بر اهمیت پایش مستمر مخاطرات شیمیایی و میکروبی در زنجیره غذا اظهار کرد: اجرای برنامه پایش سموم کشاورزی، پیگیری رهگیری محصولات خام کشاورزی و تقویت کنترل مواد ورودی، از محور‌های مهم نظارت بر ایمنی مواد غذایی است. همچنین بررسی محصولات پرمصرف و برنامه‌ریزی برای نمونه‌برداری‌های هدفمند، در شناسایی تقلبات و ارزیابی انطباق محصولات با ضوابط بهداشتی اهمیت دارد.

مدیرکل فرآورده‌های غذایی و آشامیدنی سازمان غذا و دارو افزود: هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول در بازرسی و نمونه‌برداری، تدوین ضوابط تعیین تکلیف و امحای محصولات نامنطبق و افزایش حضور کارشناسان در بازرسی‌های هدفمند، به یکپارچگی اقدامات کنترلی کمک می‌کند. در این مسیر، مستندسازی نتایج پایش و پیگیری موارد عدم انطباق، نقش مهمی در جلوگیری از تکرار تخلفات دارد.

بهفر با اشاره به مسئولیت تولیدکنندگان در حفظ کیفیت محصولات گفت: رعایت الزامات فنی در فرآیند تولید، کنترل مواد اولیه و ارائه اطلاعات دقیق روی برچسب محصولات، از مؤلفه‌های مهم حفاظت از سلامت مصرف‌کنندگان است. اطلاعات مربوط به ترکیبات، ارزش تغذیه‌ای، شرایط نگهداری و تاریخ مصرف، امکان انتخاب آگاهانه را برای مردم فراهم می‌کند و به شفافیت در بازار مواد غذایی کمک خواهد کرد.

وی همچنین کاهش ضایعات غذایی و استفاده مسئولانه از منابع را از موضوعات مرتبط با آینده نظام‌های غذایی دانست و افزود: ارتقای ایمنی غذا در کنار توجه به کیفیت تغذیه، پایداری منابع و افزایش آگاهی عمومی معنا پیدا می‌کند. نوآوری در این حوزه زمانی به نتیجه مطلوب می‌رسد که دستاورد‌های علمی به راهکار‌های اجرایی تبدیل شوند و میان نهاد‌های نظارتی، مراکز آزمایشگاهی و فعالان صنعت هماهنگی مؤثر برقرار باشد.

مدیرکل فرآورده‌های غذایی و آشامیدنی سازمان غذا و دارو در پایان خاطرنشان کرد: رویکرد این اداره کل، ارتقای کیفیت نظارت، تسهیل فرآیند‌های اجرایی و تقویت سازوکار‌های شناسایی و کنترل مخاطرات است؛ مجموعه اقداماتی که در نهایت با هدف حفاظت از سلامت مردم و افزایش اطمینان نسبت به ایمنی و کیفیت فرآورده‌های غذایی دنبال می‌شود.