گفت‌و‌گو‌های طالبان و اروپا فراتر از مذاکرات فنی درباره مهاجران

به گزارش مجله خبری نگار، گفت‌و‌گو‌های هیئت طالبان و اتحادیه اروپا در بروکسل، که مقامات اروپایی آن را به‌عنوان نشست‌های «فنی» درباره بازگرداندن مهاجران افغان توصیف کرده بودند، بر اساس اظهارات مقام‌های طالبان و برخی نمایندگان اروپایی، دامنه‌ای گسترده‌تر از موضوعات صرفاً فنی داشته است.

در این نشست که با حضور نمایندگان کمیسیون اروپا و ۱۵ کشور عضو اتحادیه اروپا برگزار شد، محور اعلام شده از سوی بروکسل عمدتاً بازگرداندن مهاجران افغان فاقد حق اقامت، به‌ویژه افراد دارای سابقه جرمی یا تهدید‌های امنیتی بود. با این حال، جزئیات منتشر شده از دعوت‌نامه نشست و برخی منابع اروپایی نشان می‌دهد که موضوع گفت‌و‌گو‌ها فراتر از این چارچوب بوده و شامل بازگرداندن پناهجویانی که درخواست پناهندگی‌شان رد شده نیز می‌شود.

از سوی دیگر، مقام‌های طالبان نیز این گفت‌و‌گو‌ها را محدود به موضوع اخراج مهاجران ندانسته و آن را بخشی از یک روند گسترده‌تر تعامل سیاسی با اتحادیه اروپا توصیف کرده‌اند.

«عبدالقهار بلخی»، رئیس هیئت طالبان در این سفر و نیز سخنگوی وزارت خارجه هیئت حاکمه افغانستان اعلام کرد این مذاکرات علاوه بر موضوع بازگشت مهاجران، بر ازسرگیری خدمات کنسولی برای افغان‌های مقیم اروپا، اعتمادسازی میان دو طرف و رسیدگی به مشکلات پناهجویانی که درخواست پناهندگی‌شان در اروپا رد شده است، متمرکز بوده است. وی همچنین ابراز امیدواری کرد این سفر زمینه‌ساز گسترش تعامل مثبت و همکاری‌های مبتنی بر احترام متقابل شود.

در همین حال، «ذاکر جلالی»، مشاور وزیر خارجه حکومت طالبان نیز در پیامی در ایکس، این سفر را نقطه عطفی در روابط افغانستان و اتحادیه اروپا دانست. وی افزود این روند در ادامه تفاهم‌های پیشین با آلمان و نروژ شکل گرفته که بر اساس آن، دیپلمات‌های افغان فعالیت‌های خود را در این کشور‌ها از سر گرفته‌اند.

جلالی همچنین تأکید کرد این تجربه می‌تواند به‌عنوان الگویی برای دیگر کشور‌های اروپایی در نحوه تعامل با افغانستان مورد استفاده قرار گیرد و ابراز امیدواری کرد این سفر به تعامل عملی‌تر و پایدارتر میان دو طرف منجر شود.

در کنار این مواضع، گزارش‌های رسانه‌ای از جمله یورو نیوز نیز نشان می‌دهد که در اسناد مرتبط با این نشست، موضوع گفت‌و‌گو‌ها صرفاً به افراد دارای سابقه جرمی محدود نبوده و بازگرداندن افغان‌های فاقد حق اقامت نیز در دستور کار قرار داشته است. برخی منابع اروپایی همچنین گفته‌اند که موضوع پناهجویانی که درخواست پناهندگی‌شان رد شده نیز در مذاکرات مطرح شده است.

در همین حال، برخی نمایندگان پارلمان اروپا از جمله «هانا نیومن»، این روند را فراتر از یک گفتگوی فنی ارزیابی می‌کنند. نیومن در واکنش به این سفر گفت طالبان در پی کسب مشروعیت سیاسی است و این تعاملات را نباید در سطح فنی محدود کرد. به گفته وی، برخی کشور‌های اروپایی از جمله آلمان با پذیرش چنین گفت‌و‌گو‌هایی عملاً زمینه گسترش روابط سیاسی با طالبان را فراهم کرده‌اند.

نیومن همچنین افزود طالبان در ادامه این روند به دنبال گسترش دسترسی خود به نمایندگی‌های کنسولی در اروپا هستند و این تعاملات می‌تواند به تدریج به سطحی بالاتر از همکاری‌های صرفاً فنی ارتقا یابد.