نه ناو است، نه کشتی معمولی؛ سازه غول‌پیکر آمریکا برای تعمیر شناورهای جنگی

به گزارش مجله خبری نگار،نیروی دریایی ایالات متحده از زمان تأسیس خود در سال ۱۷۷۵، از انواع بسیار متفاوتی از شناور‌ها استفاده کرده است؛ از USS Constitution که بیشتر با نام «Old Ironsides» شناخته می‌شود تا USS Gerald R. Ford، بزرگ‌ترین ناو جنگی ساخته‌شده تاکنون. اگرچه بیشتر مردم امروزه با ناو‌های هواپیمابر، زیردریایی‌ها، رزمناو‌ها و ناوشکن‌ها آشنا هستند، اما نیروی دریایی از شناور‌های بسیار بیشتری برای اهداف مختلف استفاده می‌کند. یکی از عجیب‌ترین آنها از نظر ظاهری، حتی یک شناور معمول اقیانوس‌پیما هم نیست؛ بلکه برای تسهیل تعمیرات ناوشکن‌ها، رزمناوها، کشتی‌های رزمی ساحلی نوع Freedom و کشتی‌های فرود اسکله‌ای کلاس Whidbey Island و Harpers Ferry استفاده می‌شود.

در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۶، شرکت Austal USA حوضچه خشک شناور کمکی متوسط نیروی دریایی ایالات متحده (AFDM) را به آب انداخت و این شناور به‌راحتی یکی از عجیب‌ترین شناور‌های مورد استفاده این نیرو محسوب می‌شود. همان‌طور که در تصاویر می‌بینید، این شناور شکل یک کشتی سنتی را ندارد، چون در واقع کشتی نیست. در عوض، AFDM به‌عنوان یک حوضچه خشک شناور از نوع Rennie شناخته می‌شود که دارای دیواره‌های جانبی پیوسته و بخش‌های پانتونی است که از خط پایه تا عرشه جانبی به ارتفاع ۱۹.۸ متر می‌رسند.

وزن AFDM به ۱۲ هزار تن می‌رسد و طول آن حدود ۲۱۲ متر است. این شناور عرشه‌ای با سطح کاری ۸،۴۳۵ متر مربع دارد. ظرفیت بالابری AFDM برابر با ۱۸ هزار تن بزرگ (LT معادل ۱،۰۱۶ کیلوگرم) است که آن را برای بلند کردن ناوشکن‌ها و رزمناو‌ها کاملاً مناسب می‌کند. یک ناوشکن کلاس Arleigh Burke که به‌تازگی مدرن‌سازی شده، ۸،۵۵۸ تن بزرگ جابه‌جایی دارد، در حالی که جابه‌جایی یک رزمناو کلاس Ticonderoga به ۹،۶۰۰ تن بزرگ می‌رسد. AFDM برای فعالیت به‌عنوان یک حوضچه خشک، خود را در زیر کشتی هدف غوطه‌ور می‌کند، آن را در جای خود محکم کرده و سپس با بالا آمدن، کشتی را نیز بالا می‌برد تا امکان انجام تعمیرات فراهم شود؛ بنابراین، با وجود ظاهر غیرمعمولش، شناوری بسیار کاربردی است.

این شناور منحصر‌به‌فرد ریشه‌های تاریخی دارد

نگاه کردن به AFDM و تصور اینکه با چیزی کاملاً جدید روبه‌رو هستیم، آسان است؛ اما این شناور در واقع جدیدترین عضو از زنجیره‌ای از شناور‌های مشابه است که نیروی دریایی ایالات متحده طی سال‌ها از آنها استفاده کرده است. این نیرو برای دهه‌ها از انواع حوضچه‌های خشک شناور کمکی استفاده کرده، زیرا این شناور‌ها بسیار کاربردی هستند. آنها با غوطه‌ور شدن در زیر کشتی‌هایی که به تعمیر نیاز دارند، با استفاده از نیروی شناوری این کار را انجام می‌دهند. هنگامی که در زیر شناور موردنظر قرار گرفتند، آب از داخل آنها پمپاژ می‌شود و همین امر باعث بالا آمدن AFDM و کشتی قرارگرفته روی آن می‌شود.

معمولاً این نوع حوضچه خشک شناور، موتور مستقلی ندارد و برای جابه‌جایی به یدک‌کش‌ها نیازمند است. هنگامی که ایالات متحده در سال ۱۹۴۱ وارد جنگ جهانی دوم شد، نیروی دریایی از پیش سه شناور از این نوع در اختیار داشت: YFD-۲، YFD-۱ (USS Dewey) و USS ARD-۱. در طول جنگ، بیش از ۱۵۰ حوضچه خشک شناور ساخته شد تا امکان تعمیر کشتی‌ها در مناطق خارج از کشور فراهم شود و این شناور‌ها کاملاً ضروری بودند. نیروی دریایی در طول سال‌ها از انواع مختلفی از این شناور‌ها استفاده کرده است که هرکدام بر اساس ظرفیت بالابری خود از یکدیگر متمایز می‌شدند.

اولین نمونه‌ای که برای نیروی دریایی ایالات متحده ساخته شد، YFD-۲ بود که مخفف Yard Floating Dock است. این شناور نخستین نمونه از نوع خود بود و در سال ۱۹۰۲ خدمت در نیروی دریایی را آغاز کرد. YFD-۲ در میان شناور‌هایی بود که در جریان حمله غافلگیرانه ژاپن به پرل هاربر در ۷ دسامبر ۱۹۴۱ غرق شدند، اما بعد‌ها از آب بیرون کشیده شد و بعد از تعمیر، بار دیگر برای کارزار‌های جنگی به خدمت بازگشت. AFDM بدون شک شناوری با ظاهری غیرمعمول است، اما در عین حال عضوی از زنجیره‌ای بلند از حوضچه‌های خشک شناور کمکی محسوب می‌شود که بیش از یک قرن به نیروی دریایی ایالات متحده خدمت کرده‌اند.

منبع:روزیاتو