این علائم را در ماشین دیدید، سراغ باتری بروید/نشانه‌های خرابی باتری خودرو چیست؟

به گزارش مجله خبری نگار، وظیفه باتری در هر دستگاهی، برق رسانی و تامین انرژی مورد نیاز برای شروع به کار می‌باشد. اگر به هر دلیل باتری دیگر نتواند این وظیفه خود را به درستی انجام دهد، در نتیجه دستگاه مورد نظر به درستی کار نخواهد کرد.

اما در بحث خودرو، موضوع کمی متفاوت خواهد بود چراکه وجود دینام برای شارژ باتری، مانع از آن می‌شود که به درستی تشخیص دهیم که باتری خودروی ما نیاز به تعویض دارد یا مشکل چیز دیگری است.

در این آموزش می‌خواهیم علائم خرابی باتری خودرو را بررسی کرده تا قبل از اینکه بخواهیم باتری خودرو را تعویض کنیم، ابتدا نسبت به غیر قابل استفاده بودن آن، اطمینان حاصل کنیم.

وظیفه باتری خودرو چیست؟

به طور کل وظیفه اصلی باتری خودرو تامین انرژی الکتریکی مورد نیاز برای راه اندازی موتور آن است. موضوعی که بیش از هر چیز خود را در روشن شدن موتور خودرو یا استارت خوردن آن نشان می‌دهد؛ بنابراین اگر در مواقعی سیستم برق رسانی خودروی شما با مشکل خاصی مواجه شود این ایراد می‌تواند مربوط به باتری خودرو باشد. البته سیستم برق رسانی خودرو قطعات دیگری را نیز در بر می‌گیرد؛ بنابراین وجود ایراد در سیستم برق رسانی آن نمی‌تواند تنها مربوط به باتری باشد.

به عنوان مثال در تمام خودرو‌های شناخته شده قطعه‌ای به نام دینام وجود دارد که انرژی مورد نیاز برای کار کردن باتری خودرو را تامین می‌کند. از همین رو دینام نیز جزو سیستم برق رسانی خودرو به شمار می‌رود و وجود ایراد در آن می‌تواند فعالیت این سیستم را مختل کند. بر همین اساس مواجه شدن با علائم خرابی باتری ماشین منجر به این نمی‌شود که ما همواره انگشت اشاره را به سمت باتری خودرو بگیریم. پس باید سایر جوانب را نیز در نظر بگیریم.

اما پیش از آن که پاسخی برای این پرسش بیابیم بهتر است به این نکته اشاره شود که معمولا باتری‌هایی که از مکانیزم قدیمی استفاده می‌کنند و با نام باتری‌های اسیدی شناخته می‌شوند مشکلات بیشتری را نسبت به باتری‌های جدید موسوم به اتمی برای دارندگان خودرو‌های مختلف ایجاد می‌کنند و در مقایسه با آنها بیشتر خراب می‌شوند.

مهم‌ترین علائم خرابی باتری ماشین

۱. استارت ناموفق

همان گونه که به آن اشاره شد اصلی‌ترین وظیفه‌ی باتری یک خودرو هنگام استارت خوردن موتور آن نمود می‌یابد؛ بنابراین وجود مشکل در هنگام استارت خوردن موتور خودرو را می‌توان به عنوان یکی از مهم‌ترین علائم خرابی باتری ماشین قلمداد کرد.

اگر خودروی شما به شکل کاملا عادی و مستمر کار کند، اما به صورت ناگهانی هنگام استارت خوردن دیگر روشن نشود، این امر می‌تواند ناشی از وجود ایراد در باتری خودروی شما باشد. حال این ایراد ممکن است به خالی شدن شارژ باتری خودرو مربوط شود یا ناشی از خراب شدن کامل آن باشد.

۲. به گوش نرسیدن صدای هندل خودرو

البته این ایراد خود می‌تواند نشانه‌های مختلفی را به همراه داشته باشد. به عنوان مثال ممکن است علاوه بر آن که خودرو استارت نمی‌خورد صدای هندل آن نیز به گوش نرسد. البته این احتمال وجود دارد که صدای هندل موتور و استارت زدن آن به گوش برسد، اما موتور خودرو روشن نشود. حتی ممکن است چراغ‌های خودرو نیز روشن نشود و به طور کل جریان برق در پشت فرمان خودرو جاری نگردد. تمام این نشانه‌ها چه به صورت تک به تک و چه به شکل هم زمان ظاهر شود می‌تواند حاکی از وجود ایراد در باتری خودرو یا خرابی آن باشد.

البته اگر با مشکل استارت نخوردن خودرو رو‌به‌رو می‌شوید باید ملاحظات گوناگونی را مد نظر قرار دهید. به عنوان مثال اگر خودروی شما در هوای سرد استارت نخورد و موتور آن روشن نشود، این امر لزوما به معنای خراب شدن باتری خودروی شما نخواهد بود. چرا که به طور کل استارت خوردن خودرو‌های مختلف در هوای سرد چالش بیشتری را برای رانندگان آنها به همراه خواهد داشت و نسبت به هوای عادی یا گرم امر دشوارتری خواهد بود.

۳. کاهش سرعت استارت علاوه بر استارت نخوردن خودرو

یکی دیگر از علائم خرابی باتری ماشین می‌تواند کاهش سرعت استارت خوردن موتور خودرو و دیر روشن شدن آن باشد؛ بنابراین اگر به مرور زمان متوجه شدید که سرعت استارت خوردن موتور خودروی شما در حال کاهش یافتن است و موتور خودرو نسبت به قبل دیرتر روشن می‌شود باید صحت و سلامت باتری خودروی خود را مورد بررسی قرار دهید.

۴. روشن شدن بطور نامنظم

افزون بر آن ممکن است فرایند روشن شدن موتور خودرو دارای استمرار نباشد. به این معنی که ممکن است خودروی شما در برخی روز‌ها بدون هیچ مشکلی تنها پس از یک استارت زدن مختصر روشن شود. اما در بعضی روز‌های دیگر هنگام استارت خوردن یا روشن شدن موتور آن با مشکلات عدیده‌ای رو‌به‌رو گردد یا به طور کل موتور آن روشن نشود.

در این حالت نیز این احتمال وجود دارد که باتری خودرو دارای عیب و ایرا‌هایی باشد که موجبات اختلال را در سیستم برق رسانی خودرو فراهم می‌آورد. در این میان حتی ممکن است که خودروی شما پس از مدت کوتاهی از خاموش شدن موتور آن مانند همیشه به راحتی و بدون مواجه شدن با مشکل خاصی روشن شود. اما در عین حال پس از سپری شدن مدت زمان قابل توجهی از خاموش شدن موتور خودرو هنگام استارت خوردن مجدد با مشکلاتی رو‌به‌رو گردد و دیگر روشن نشود. این امر می‌تواند نشان از آن داشته باشد که باتری خودروی شما دیگر توان نگه داشتن شارژ لازم را در طولانی مدت ندارد؛ بنابراین عدم استارت خوردن موتور خودرو پس از سپری شدن مدت زمان نسبتا طولانی نیز می‌تواند یکی دیگر از علائم خرابی باتری ماشین تلقی شود. البته در کنار این نشانه‌ها علائم دیگری نیز وجود دارد که می‌تواند بر خرابی باتری خودرو یا بروز ایراد در آن دلالت داشته باشد.

۵. تغییر رنگ نشانگر باتری

از جمله مواردی که می‌توان آن را به عنوان یکی دیگر از علائم خرابی باتری ماشین در نظر گرفت تغییر رنگ نشانگر موجود در باتری خودرو است. برخی از باتری‌هایی که در خودرو‌های مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرند به یک نشانگر ویژه‌ی سبز رنگ مجهز هستند. معمولا پس از سپری شدن مدت زمان خاص این نشانگر ویژه تغییر رنگ می‌یابد؛ بنابراین اگر پس از گذشت مدت زمان معینی از شروع به کار باتری خودروی شما نشانگر ویژه‌ی موجود در آن از رنگ سبز به رنگ‌هایی مانند زرد یا قرمز تغییر یابد این موضوع می‌تواند نشان دهنده‌ی نزدیک شدن باتری خودروی شما به پایان عمر خود باشد.

مسلما وقتی عمر یک باتری خودرو به پایان می‌رسد آن باتری خراب می‌شود و دیگر قابل استفاده نخواهد بود. در صورت عدم دسترسی به نشانگر ویژه‌ی باتری خودرو یا عدم وجود آن می‌توان پایان یافتن عمر باتری خودرو را به شکل تخمینی نیز محاسبه کرد. به طور معمول باتری خودرو‌های سواری عمر مفیدی مابین دو تا سه سال دارند؛ بنابراین اگر باتری خودروی شما بیش از سه سال است که به شکل مستمر کار می‌کند اگر هر عیب و ایرادی در سیستم برق رسانی خودرو به وجود بیاید باید پیش از انجام هر اقدام دیگری صحت و سلامت باتری خودروی خود را مورد بررسی قرار دهید.

۶. ایجاد تغییر شکل در ظاهر باتری

از دیگر مواردی که می‌تواند شک و شبهات موجود در زمینه‌ی خرابی باتری خودرو را تقویت کند ایجاد تغییر شکل در ظاهر باتری است. به این معنی که اگر ظاهر باتری خودروی شما به یک باره تغییر یافت، باید بیش از پیش نسبت به خراب شدن آن ظنین شوید. در واقع مواردی نظیر ایجاد برآمدگی، فرو رفتگی یا هر گونه تغییر فرم ظاهری در باتری خودرو می‌تواند به عنوان یکی از علائم خرابی باتری ماشین شما قلمداد شود.

از جمله مواردی که می‌تواند در تغییر یافتن شکل ظاهری باتری خودروی شما تاثیرگذار باشد ضربه خوردن باتری یا قرار گرفتن آن در برابر حرارت بیش از اندازه است. در مجموع نشانه‌هایی که به آنها اشاره شد مواردی به شمار می‌رود که ممکن است از خرابی باتری خودرو ناشی شود.

البته مواردی نظیر تغییر شکل ظاهری باتری خودرو به طور حتم با مشکلات باتری ارتباط مستقیم برقرار می‌کند. اما سایر مواردی که به آنها اشاره شد یعنی نشانه‌هایی نظیر استارت نخوردن یا دیر استارت خوردن موتور خودرو ممکن است به سیستم برق رسانی خودرو مربوط باشد؛ بنابراین پیش از اقدام برای تعویض باتری خودرو بهتر است ابتدا از خراب بودن آن به شکل صد در صد اطمینان حاصل شود. تشخیص خرابی باتری اگر هر کدام از موارد بالا برای خودروی شما اتفاق بیفتد، قطعا مشکل مربوط به سیستم برق رسانی خودرو می‌باشد. اما ممکن است تمامی مشکل مربوط به خرابی باتری نباشد.

در واقع علائم خرابی باتری که در بالا ذکر گردید، ممکن است دلایل دیگری نیز داشته باشند. برای تشخیص خرابی باتری و اطمینان صددرصدی از خراب بودن باتری و نیاز به تعویض آن، پیشنهاد می‌شود، موارد زیر را حتما قبل از تعویض باتری چک نموده و امتحان کنید. از صحت عملکرد دینام اطمینان حاصل کنید.

علائم خرابی باتری خودرو

بست‌های باتری را چک کرده و اطمینان حاصل کنید که بدون قطعی یا اتصال هستند.

محل اتصال بست را به باتری چک کرده و از محکم بودن بست اطمینان حاصل کنید.

در صورت امکان بست‌ها را جدا کرده و سر باتری و بست‌ها را تمیز کنید.

از درستی عملکرد استارت اطمینان حاصل کنید.

شمع‌های خودرو را بازبینی کرده و از صحت عمل جرقه زنی اطمینان حاصل کنید.

فیوز‌های مربوطه را چک نموده و از عدم خرابی آن‌ها اطمینان حاصل کنید.

اگر از خالی شدن باتری خود اطمینان ندارید، هیچگاه از طریق باتری به باتری اقدام به روشن کردن خودرو نکنید.

باتری را از جای خود خارج و میزان عملکرد آن را هنگام شارژ و نگهداری شارژ بسنجید.

اقدام‌های لازم به هنگام رو‌به‌رو شدن با خرابی باتری

پس از انجام مراحل یاد شده در صورت پابرجا بودن مشکل در سیستم برق رسانی خودرو، بهتر است فیوز‌های موجود در سیستم برق رسانی نیز به دقت مورد بررسی قرار گیرند تا مبادا با عیب و ایراد مهمی همراه باشند. به طور معمول یکی از نخستین اقداماتی که برخی از رانندگان هنگام استارت نخوردن خودروی خود انجام می‌دهند استفاده از باتری دوم برای روشن کردن موتور خودرو است. عملی که در اصطلاح از آن تحت عنوان باتری به باتری کردن یاد می‌شود.

پیش از انجام این کار باید از این موضوع اطمینان حاصل کرد که تشخیص شما در خرابی باتری کاملا درست بوده و مشکلات ایجاد شده به طور مستقیم مربوط به باتری خودرو است.

در واقع اگر از پایان یافتن شارژ باتری خودرو یا به اصلاح خالی نبودن آن اطمینان نداشتید، بهتر است برای به راه انداختن خودرو از باتری دوم استفاده نکنید. چرا که این کار می‌تواند موجب آسیب رساندن به باتری خودروی شما شود.

در صورت انجام تمام این کار‌ها می‌توانید باتری خودرو را از محفظه درون کاپوت بیرون آورده و کیفیت کارایی و عملکرد آن را هنگام شارژ شدن یا نگه داشتن میزان شارژ بسنجید. در این صورت می‌توان بسیار بهتر به این نتیجه رسید که آیا علائم خرابی باتری ماشین ناشی از خرابی باتری خودرو است یا این که به وجود اشکال در سایر بخش‌های سیستم برق رسانی خودرو مربوط می‌شود.

به هر حال در مطلب پیش رو برخی از مهم‌ترین علائم خرابی باتری ماشین اشاره شد و راهکار‌هایی در رابطه با مواجه شدن با این نشانه‌ها ارائه گردید. به این ترتیب شاید حداقل بتوان هنگام رو‌به‌رو شدن با مشکلات رایج موجود در سیستم برق رسانی خودرو از این موضوع اطمینان حاصل کرد که این مشکلات به باتری خودرو مربوط می‌شود یا با سایر قطعات موجود در سیستم برق رسانی خودرو ارتباط می‌یابد. مسلما در صورت عدم رسیدن به نتیجه‌ی مورد انتظار باید به متخصصان امر مراجعه نمود.

منبع:همشهری