باستان شناسان در لائوس یک گور دسته جمعی را درون یک کوزه سنگی باستانی کشف کردند

به گزارش مجله خبری نگار، در فلات شینگ خوانگ در شمال لائوس، باستان‌شناسان یک تدفین غیرمعمول را درون یکی از کوزه‌های سنگی معروف دشت کوزه‌ها کشف کرده‌اند. این ظرف بزرگ حاوی بقایای حداقل ۳۷ نفر بود و تاریخ‌گذاری رادیوکربن نشان داد که این ظرف برای چندین قرن مورد استفاده قرار می‌گرفته است. این کشف به ما کمک می‌کند تا بفهمیم چرا ساکنان باستانی منطقه صد‌ها ظرف سنگی عظیم ساخته‌اند و نقشی که آنها در مراسم تدفین ایفا کرده‌اند، چه بوده است. ایزوستیا در مورد آنچه باستان‌شناسان درون «کوزه مرگ» کشف کرده‌اند و اینکه چگونه این کشف درک ما از ساختار‌های مرموز لائوس را تغییر می‌دهد، گزارش می‌دهد.

بقایای ۳۷ نفر در یک کوزه

این مطالعه در مجله Antiquity منتشر شد. دانشمندان نتایج بررسی کامل ظرف سنگی بزرگ "Jar ۱" را در سایت باستان‌شناسی Site ۷۵ ارائه کردند. کاوش‌ها طی سه فصل میدانی - از سال ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۴ - انجام شد.

این مکان تقریباً در ۷۰ کیلومتری شمال شرقی شهر فونساوان واقع شده است و شمال شرقی‌ترین مکان کاوش شده تا به امروز محسوب می‌شود که حاوی ظروف سنگی مشابه است. "کوزه ۱" از کنگلومرا ساخته شده است، قطر پایه آن تقریباً ۲.۰۵ متر است و ارتفاع حفظ شده آن ۱.۳ متر است. در داخل، باستان شناسان تعداد زیادی استخوان انسان کشف کردند که مخلوط شده و تا حد زیادی از اتصالات آناتومیکی طبیعی خود جدا شده بودند.

تعداد افراد بر اساس بخش‌های مختلف اسکلت‌ها تعیین شد. بسته به استخوان‌های موجود، حداقل تخمین بین ۱۴ تا ۱۹ نفر بود، اما دندان‌ها امکان وجود حداقل ۳۷ نفر را فراهم کردند. بقایا نشان‌دهنده گروه‌های سنی مختلف، از تقریباً یک سال و نیم تا بزرگسالان، هستند. تجزیه و تحلیل دقیق استخوان‌شناسی هنوز در حال انجام است.

محققان همراه با استخوان‌ها، قطعاتی از سفال، یک چاقوی آهنی، یک زنگوله کوچک ساخته شده از آلیاژ مس، ۲۰ مهره شیشه‌ای و پنج تخته سنگ پیدا کردند. برخی از دندان‌ها نیز نشانه‌هایی از اصلاح عمدی را نشان می‌دادند: برخی از دندان‌های پیشین افراد خاصی برداشته شده بود. این عمل قبلاً در سایر مکان‌های باستان‌شناسی در جنوب شرقی آسیا مشاهده شده است.

دشت کوزه‌ها، چشم‌اندازی مگالیتیک در فلات شینگ خوانگ است که در آن بیش از ۱۲۰ مکان حاوی صد‌ها ظرف سنگی توخالی بزرگ شناخته شده است. باستان‌شناسان نزدیک به یک قرن است که در مورد هدف آنها بحث می‌کنند: محققان اولیه اظهار داشتند که چنین سازه‌هایی می‌توانستند برای ذخیره آب یا غذا استفاده شوند، اما بعدها، نظریه‌ای مطرح شد که از آنها برای دفن استفاده می‌شده است. داده‌های جدید به طور فزاینده‌ای از این تفسیر پشتیبانی می‌کنند.

کشف «کوزه ۱» نشان می‌دهد که این ظرف ممکن است یک گور معمولی نبوده باشد، جایی که فرد بلافاصله پس از مرگ در آن قرار می‌گرفت. بیشتر استخوان‌های داخل آن از هم جدا شده بودند و استخوان‌های بلند به صورت خوشه‌ای در نزدیکی لبه‌های ظرف یافت شدند. محققان حدس می‌زنند که اجساد ممکن است ابتدا در جای دیگری تجزیه شده باشند و پس از آن استخوان‌های باقی مانده به ظرف سنگی منتقل شده باشند. این نوع تدفین، تدفین ثانویه نامیده می‌شود.

فقدان اکثر استخوان‌های مرتبط از نظر آناتومی و ترکیب بقایای یافت‌شده نشان می‌دهد که «کوزه ۱» به عنوان بخشی از یک مراسم تدفین چند مرحله‌ای استفاده می‌شده است، نه برای یک تدفین واحد. با این حال، برخی از جمجمه‌ها و فک پایین با هم حفظ شده‌اند. این ممکن است نشان دهد که برخی از بقایا با دقت بیشتری یا در مدت زمان نسبتاً کوتاهی پس از مرگ در ظرف قرار داده شده‌اند.

قدمت سنجی رادیوکربن هشت نمونه استخوان و دندان نشان داد که قدمت این بقایا به حدود سال‌های ۸۹۰ تا ۱۱۶۰ میلادی بازمی‌گردد. بنابراین، این ظرف می‌توانسته تقریباً ۲۷۰ سال مورد استفاده قرار گرفته باشد. محققان حدس می‌زنند که ممکن است مربوط به چندین نسل از یک خانواده یا گروه خویشاوندی گسترده باشد که برای مراسم تدفین و یادبود به آن بازمی‌گشتند.

با این حال، دانشمندان باور ندارند که ثابت شده باشد که این توالی دقیق، مشخصه تمام ظروف سنگی در دشت کوزه‌ها بوده است. آنها اذعان دارند که ظروف کوچکتر می‌توانسته‌اند در ابتدا برای قرار دادن اجساد استفاده شده باشند و پس از آن استخوان‌ها به ظروف بزرگتر منتقل شده باشند. با این حال، این فرضیه هنوز در مکان‌های دیگر مورد آزمایش قرار نگرفته است.

نه تنها محتویات خود ظرف، بلکه منشأ برخی از اشیاء نیز غیرمعمول بود. محققان ترکیب ۱۲ مهره شیشه‌ای از ۲۰ مهره شیشه‌ای یافت شده را تجزیه و تحلیل کردند و دریافتند که بیشتر آنها احتمالاً در جنوب آسیا، به ویژه در شرق هند تولید شده‌اند. چنین اقلامی طی قرن‌ها در سراسر جنوب و جنوب شرقی آسیا پخش شده‌اند.

دو مهره دیگر ترکیبی از ویژگی‌های شیشه تولید شده در بین‌النهرین داشتند. به گفته نویسندگان این مطالعه، این نشان دهنده وجود شبکه‌های تجاری است که لائوس را نه تنها با سرزمین‌های همسایه در جنوب شرقی آسیا، بلکه با مناطق دورتر نیز مرتبط می‌کرده است. مهره دیگر می‌توانسته از جنوب شرقی چین یا شمال ویتنام سرچشمه گرفته باشد.

بنابراین، افراد مرتبط با محوطه ۷۵ می‌توانستند بخشی از یک سیستم تبادل نسبتاً گسترده باشند. نویسندگان پیشنهاد می‌کنند که ظروف سنگی می‌توانستند در نزدیکی محل‌های اتصال مسیر‌های زمینی که شرق و جنوب شرقی آسیا را به هم متصل می‌کردند، یافت شوند. این موضوع نه تنها توسط زیورآلات شیشه‌ای، بلکه توسط سایر اشیاء کشف شده، از جمله یک چاقوی آهنی و یک زنگوله مسی نیز تأیید می‌شود.

در عین حال، «کوزه ۱» همچنان منحصر‌به‌فرد است: این تنها ظرف سنگی بزرگ شناخته شده در لائوس است که حاوی چنین تدفین ثانویه چند نسلی و در مقیاس بزرگ است. نویسندگان معتقدند که آنها ممکن است نمایانگر یک سنت تدفین محلی متمایز باشند که در منطقه خاصی از دشت کوزه‌ها وجود داشته است.

محققان خاطرنشان می‌کنند که داده‌های جدید همچنین به تعریف بهتر زمینه تاریخی وجود ظروف سنگی کمک می‌کند. استفاده از آنها در سایت ۷۵ تقریباً بین قرن‌های نهم و دوازدهم میلادی رخ داده است، دوره‌ای که روابط تجاری و فرهنگی در جنوب شرقی آسیا در حال تشدید بود. در این مدت، ارتباطات بین چین، هند، ایالت‌های هندوچین و سایر مناطق آسیا گسترش یافت. بنابراین، دشت کوزه‌ها ممکن است بخشی از جهانی بسیار به هم پیوسته‌تر از آنچه قبلاً تصور می‌شد، بوده باشد.