یک «موجود زنده» در قلب چرنوبیل، در برابر تشعشعات هسته‌ای مقاومت می‌کند!

به گزارش مجله خبری نگار، دانشمندان روی دیوار‌های خود رآکتور تخریب‌شده، گونه‌ی قارچی منحصربه‌فردی به نام Cladosporium sphaerospermum کشف کردند که دیوار‌های رادیواکتیوترین تأسیسات روی زمین را با یک لایه‌ی سیاه مخملی می‌پوشاند. جالب‌تر اینکه به نظر می‌رسد این ارگانیسم از طریق مکانیسمی مشابه تبدیل نور به انرژی توسط گیاهان، از تشعشعات یونیزه‌کننده که برای انسان کشنده است، "تغذیه" می‌کند، اما به جای نور خورشید از تشعشعات هسته‌ای استفاده می‌کند.

🖤 ​​​​قارچی که از تشعشعات تغذیه می‌کند... و می‌تواند بشریت را نجات دهد

دانشمندان در اعماق ویرانه‌های چرنوبیل، یک قارچ سیاه مرموز کشف کردند که کاری را انجام می‌دهد که هیچ شکل حیات دیگری انجام نمی‌دهد - این قارچ نه تنها از تشعشعات مرگبار جان سالم به در می‌برد، بلکه آن را شکار می‌کند. این قارچ که با نام Cladosporium شناخته می‌شود...

اگرچه دانشمندان هنوز به طور قطعی ثابت نکرده‌اند که این قارچ چگونه از تشعشعات سود می‌برد، اما آزمایش‌ها رشد شتابان آن را در محیط‌های با تشعشعات بالا نشان داده‌اند و حتی امکان استفاده از آن به عنوان سپر در برابر تشعشعات فضایی در ایستگاه فضایی بین‌المللی نیز وجود دارد.

این کشف نه تنها تاب‌آوری حیات در سخت‌ترین شرایط را برجسته می‌کند، بلکه ممکن است در‌های جدیدی را در زمینه‌های انرژی، پزشکی و اکتشافات فضایی نیز بگشاید، زیرا مشهورترین فاجعه هسته‌ای تاریخ به آزمایشگاهی طبیعی برای کشف اسرار تکامل موجودات زنده تبدیل می‌شود.

داستان از دهه ۱۹۹۰ آغاز شد، زمانی که تیمی از دانشمندان اوکراینی وارد «سارکوفاگوس» بتنی که راکتور ذوب‌شده را پوشانده بود، شدند. در آنجا، در میان سطوح تشعشعات صد‌ها برابر بالاتر از حد ایمن برای انسان، آنها با چیز غیرمنتظره‌ای مواجه شدند: ۳۷ گونه قارچ که روی دیوار‌ها زندگی می‌کردند و بیشتر آنها سیاه بودند. شایع‌ترین آنها Cladosporium spherospermum بود که به نظر می‌رسید مناطق رادیواکتیوتر را ترجیح می‌دهد.

این کشف دانشمندان کالج پزشکی آلبرت انیشتین در نیویورک را بر آن داشت تا مجموعه‌ای از آزمایش‌های شگفت‌انگیز را انجام دهند. وقتی این قارچ در معرض تابش یونیزه‌کننده قرار گرفت، مانند اکثر موجودات زنده از بین نرفت، بلکه سه برابر سریع‌تر رشد کرد. یک فرضیه جسورانه مطرح شد: شاید رنگدانه ملانین سیاه در دیواره‌های سلولی آن به عنوان یک «پنل خورشیدی بیولوژیکی» عمل می‌کرد و انرژی تابشی را در فرآیندی که آنها «رادیوسنتز» می‌نامیدند، به انرژی شیمیایی قابل استفاده تبدیل می‌کرد.

این فقط یک نظریه جذاب نبود؛ بلکه توجه آژانس فضایی اروپا و ناسا را ​​نیز به خود جلب کرد. در سال ۲۰۲۲، نمونه‌هایی از این قارچ به ایستگاه فضایی بین‌المللی ارسال شد و در آنجا در خارج از ایستگاه قرار داده شدند تا در معرض تابش مستقیم کیهانی قرار گیرند. نتایج فراتر از انتظارات بود: قارچ نه تنها عملکرد خوبی داشت، بلکه به عنوان یک سپر زنده نیز عمل کرد و میزان تابش نفوذی به آن را به میزان قابل توجهی کاهش داد. این امر، دریچه‌ای به سوی استفاده بالقوه از آن در محافظت از فضانوردان در ماموریت‌های طولانی مدت می‌گشاید.

با این حال، راز عمیق‌تر همچنان باقی است: قارچ‌ها دقیقاً چگونه تشعشعات را "هضم" می‌کنند؟ تا به امروز، دانشمندان نتوانسته‌اند فرآیند بیوشیمیایی را که امکان تبدیل انرژی ذرات یونیزه کننده به رشد سلولی را فراهم می‌کند، شناسایی کنند. برخی از دانشمندان معتقدند که تشعشعات ممکن است قارچ‌ها را برای تولید آنتی‌اکسیدان‌های محافظ تحریک کند، در حالی که برخی دیگر اصرار دارند که ممکن است یک مسیر متابولیکی هنوز کشف نشده وجود داشته باشد.

آنچه مسلم است این است که این قارچ فروتن به نمادی از توانایی خارق‌العاده حیات در سازگاری تبدیل شده است. در مکانی که ما آن را گورستان حیات می‌دانستیم، یک موجود زنده نه تنها راهی برای زنده ماندن، بلکه برای رشد و شکوفایی نیز پیدا کرد.

در حالی که ما انسان‌ها با چالش‌های تشعشعات و زباله‌های هسته‌ای رو‌به‌رو هستیم، ممکن است راه‌حل در این قارچ سیاه نهفته باشد که یاد گرفته با چیزی که فکر می‌کردیم زندگی در آن برای هر کسی غیرممکن است، زندگی کند.

منبع: ساینس آلرت