اقتصاد زمینگیر انگلیس تهدید بزرگ سوناک

به گزارش مجله خبری نگار/ایران: تورم فزاینده و وعده‌های محقق نشده دولت ریشی سوناک در ۹ ماه گذشته، بیش از یک چهارم پدر یا مادر‌های تنهای بریتانیایی را در تأمین غذای خود و فرزندانشان ناتوان کرده است؛ موضوعی که به باور ناظران می‌تواند امتیاز منفی به کارنامه نخست‌وزیر وارد و در انتخابات پیش رو کفه قدرت را به سمت رقبای محافظه کاران سنگین کند.

به گزارش رویترز، بر اساس پژوهش‌های انجام شده در بازه زمانی ۸ فوریه تا اول مه، از حدود ۱۵ هزار خانوار بریتانیایی ۵ درصد قادر به پر کردن سبد غذایی شان نیستند، این در حالی است که این رقم برای پدر یا مادر‌های تنها با داشتن دست کم یک فرزند تا ۲۸ درصد نیز رسیده است. این بحران در شرایطی در حال گسترش است که تورم قیمت مصرف کننده در اکتبر ۲۰۲۲، با ثبت شاخص ۱۱.۱ درصد، رکورد ۴۱ ساله را شکست و تورم بهای مواد غذایی به بالاترین سطح خود از سال ۱۹۷۷ رسید و ۱۹ درصد را رد کرد.

در این بین گرچه سوپرمارکت داران معتقدند بهای مواد غذایی در مسیر نزولی قرار گرفته است، اما ائتلاف خرده فروشان بریتانیا بر این باورند به رغم این شاخص نزولی، همچنان بهای کالا در ماه ژوئن، حدود ۱۵ درصد بیش از زمان مشابه در سال گذشته است.

دولت بریتانیا در ماه آوریل درصدد برآمد تا با افزایش ۱۰ درصدی یارانه رفاهی به شهروندان، آن‌ها را در پرداخت بهای انرژی یاری کند، اما همچنان این بسته حمایتی نیز نتوانسته مانع رکود اقتصادی خانواده‌ها شود و در نتیجه آن ۲۱ درصد دریافت کنندگان این یارانه انرژی معتقدند همچنان قادر به تأمین مواد غذایی نیستند. این شرایط برای خانواده‌هایی با بیش از دو فرزند سخت‌تر نیز شده چرا که بر اساس مصوبه سال ۲۰۱۷ بریتانیا، حداکثر دو فرزند مشمول دریافت یارانه‌های حمایتی می‌شوند.

در عین حال اگر به هزینه‌های خانوارها، اجاره بهای مسکن نیز افزوده شود بدون شک فشار چند برابر خواهد شد. به همین دلیل نیز در حال حاضر ۴۸ درصد مستأجران علاوه بر بحران غذا، در پرداخت اجاره بها نیز با مشکل روبه‌رو شده و سایه آوارگی نیز تهدیدشان می‌کند.

اقتصاد، نقطه ضعف دولت

شاید تا چندی قبل همواره داستان رسوایی‌های بوریس جانسون، نخست‌وزیر پیشین انگلیس از سوی اپوزیسیون به دفعات شنیده می‌شد، اما با توجه به آنکه تا انتخابات عمومی انگلیس چیزی نمانده است، حزب کارگر که این دوره شانس پیروزی خود را بسیار پررنگ می‌داند، برای گرفتن گوی رقابت از محافظه کاران حاکم، سیاست‌های اقتصادی ناکارآمد دولت فعلی را به عنوان برگ برنده خود رو کرده و روی آن مانور می‌دهد.

این بار حتی نارضایتی‌ها در آکسبریج و جنوب روییس لیپ، دو منطقه مهم برای محافظه کاران انگلیسی نیز ورق را به سود حزب کارگر برگردانده است چرا که تورم بالا، رشد اقتصادی پایین، هزینه‌های بالای خودرو و ملک و همچنین رقم مالیات افزایشی، این مناطق را نیز از جبهه حامیان محافظه کاران دور کرده است؛ نتایجی که بر اساس آخرین نظرسنجی‌ها در نیم قرن گذشته در این مناطق بی‌سابقه بوده است.

این فرصت در حالی به دست دنی بیلز ۳۴ ساله، نامزد حزب کارگر افتاده است که ریشی سوناک که در روز‌های ابتدای کارش، دولت محافظه کار خود را تنها راهکار حل بحران اقتصادی معرفی کرده بود، حالا حتی در پایه‌ای‌ترین مسائل نیز عاجز مانده و سریال اعتصاب‌ها و اعتراضات نیز اوضاع را برای او بغرنج‌تر کرده است. در حقیقت دولت ریشی سوناک برای بهبود این هرج و مرج تنها ۱۸ ماه فرصت دارد چرا که با رسیدن موعد انتخابات دیگر حتی بعید به نظر می‌رسد که محافظه کاران نیز شانسی برای حفظ کرسی هایشان داشته باشند.

سوناک که پس از کنار رفتن مفتضحانه بوریس جانسون و دوران کوتاه نخست‌وزیری لیز تراس با وعده کاهش تورم، رشد اقتصادی، کاهش بدهی دولتی، افزایش خدمات درمانی و جلوگیری از ورود مهاجران غیرقانونی از دریا برای یک تغییر بزرگ، روی کار آمد، در تحقق هیچ یک از آن‌ها موفق نشد. این در شرایطی است که ۶۴ درصد رأی دهندگان انگلیسی معتقدند اقتصاد مهم‌ترین فاکتور آن‌ها برای انتخاب سوناک بوده است.

اطمینان از پیروزی

حزب کارگر از پیروزی در انتخابات بسیار مطمئن است و سران این حزب معتقدند آن‌ها در این دوره برای ورود به خانه شماره ۱۰ داونینگ استریت بیش از ۹۰ درصد شانس دارند؛ رقمی که در سال ۲۰۱۹ جانسون را به قدرت برگرداند.

ناظران بر این باورند که بخش زیادی از این اعتماد از سیاستی برمی‌آید که هر یک از احزاب در قبال مسائلی مانند مسکن و اقتصاد پیش گرفته‌اند. به عبارت دیگر حزب کارگر روی این مسائل مانور می‌دهد، آن هم در شرایطی که حزب محافظه کار درگیر معضلات کوچک‌تر شده است.

در این میان به نوشته ایندیپندنت، تصمیم ریشی سوناک برای خانه تکانی در کرسی‌های مقامات ارشد کابینه اش، تلاشی برای جلب رأی دهندگان به شمار می‌رود چرا که به باور مقامات نزدیک به دولت، سوناک امیدوار است با آوردن وزرای تازه نفس به کابینه‌اش، مسیر حرکت دولت را تغییر داده و نظر رأی دهندگان را به سوی خود جلب کند. این در شرایطی است که زمزمه‌های کنار گذاشتن بن والاس ۵۳ ساله، وزیر دفاع انگلیس تاکنون نتیجه‌ای معکوس داشته است. چراکه والاس یکی از محبوب‌ترین اعضای کابینه و مقامات ارشد محافظه کاران به شمار می‌رود. این عوامل در کنار تغییر مواضع بسیاری از مناطق طرفدار دولت در انگلیس سبب شده است که کارشناسان دولتی نیز شکست حزب حاکم را در تمامی انتخابات پیش رو دور از ذهن ندانند.

در همین حال آخرین نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد سوناک حتی در مقایسه با وزرای کابینه‌اش نیز در جایگاه محبوبیت پایینی قرار دارد و شاخص محبوبیت او نیز منفی شده و به ۲.۷- رسیده است.

شارون گراهام، دبیر کل بزرگ‌ترین اتحادیه کارگری انگلیس معتقد است اگر حزب کارگر بخواهد از فرصت پیش آمده بهره گرفته و کرسی نخست‌وزیری را نیز از آن خود کند، باید جسارت و بلندپروازی بیشتری به خرج دهد. او معتقد است: حزب ما (کارگر) باید مانند دولت کارگر ۱۹۴۵ شجاعانه عمل کند. اگر چنین اتفاقی بیفتد می‌توان به ابقای بلندمدت حزب کارگر نیز امیدوار بود. در این میان استراتژیست‌ها معتقدند که حزب کارگر باید از سیاست‌های دوره کوربین فاصله گرفته تا بتوانند رأی دهندگانی را که در سال ۲۰۱۹ از این حزب دور شدند، به صحنه رقابت آن هم به سود خود بازگردانند.