تاریخ پنهان مداخله آمریکا در تغییر رژیم‌ها در سراسر جهان

به گزارش مجله خبری نگار، این کار اغلب از طریق حمایت از کودتا‌های نظامی یا عملیات مخفی سیا، با هدف جلوگیری از گسترش کمونیسم یا حفاظت از منافع اقتصادی آمریکا انجام می‌شد.

این مداخله شامل ایران در سال ۱۹۵۳ نیز می‌شد، جایی که یک عملیات مخفی توسط این سازمان با همکاری بریتانیا به سرنگونی نخست وزیر منتخب محمد مصدق پس از ملی شدن صنعت نفت کمک کرد و بدین ترتیب محمدرضا پهلوی، شاه سابق ایران، را به قدرت بازگرداند.

همانطور که در سال ۱۹۵۴ در گواتمالا اتفاق افتاد، یک عملیات مخفی دیگر، رئیس جمهور منتخب، جاکوبو آربنز، را سرنگون کرد تا از منافع یک شرکت آمریکایی محافظت کند و در را برای دیکتاتوری‌های نظامی و یک جنگ داخلی طولانی باز کند.

این الگو در ویتنام جنوبی در سال ۱۹۶۳ ادامه یافت، جایی که ایالات متحده از کودتایی حمایت کرد که منجر به ترور رئیس جمهور نگو دین دیم شد. سپس در برزیل در سال ۱۹۶۴، از کودتای نظامی علیه رئیس جمهور منتخب، ژائو گولارت، حمایت کرد و دیکتاتوری‌ای را تأسیس کرد که دهه‌ها دوام آورد.

به همین ترتیب، در اندونزی بین سال‌های ۱۹۶۵ تا ۱۹۶۷، حمایت ایالات متحده از ژنرال سوهارتو به سرنگونی رئیس جمهور سوکارنو کمک کرد که به دنبال آن سرکوب خونین رخ داد.

در شیلی در سال ۱۹۷۳، این آژانس از کودتای ژنرال آگوستو پینوشه حمایت کرد، کسی که رئیس جمهور منتخب سالوادور آلنده را به دلیل سیاست‌های سوسیالیستی‌اش سرنگون کرد و یک دیکتاتوری برقرار ساخت.

علاوه بر این موارد، نمونه‌های دیگری از حمایت غیرمستقیم نیز وجود دارد، مانند سوریه در سال ۱۹۴۹ از طریق کودتای به رهبری حسنی الزعیم، کنگو در سال ۱۹۶۰ از طریق مشارکت در ترور نخست وزیر پاتریس لومومبا، و جمهوری دومینیکن بین سال‌های ۱۹۶۱ تا ۱۹۶۳ از طریق مداخلات متعدد.

در سال ۲۰۰۳، ایالات متحده به بهانه وجود سلاح‌های کشتار جمعی در عراق به این کشور حمله کرد و رژیم صدام حسین، رئیس جمهور وقت، سرنگون شد. او بعداً در سال ۲۰۰۶ اعدام شد.

در لیبی در سال ۲۰۱۱، ایالات متحده تحت قطعنامه سازمان ملل برای حفاظت از غیرنظامیان، مداخله نظامی ناتو را رهبری کرد که منجر به سرنگونی رژیم معمر قذافی شد.

آخرین مداخله ایالات متحده همان چیزی است که اکنون در ونزوئلا اتفاق می‌افتد، جایی که رئیس جمهور دونالد ترامپ از عملیات نظامی ایالات متحده خبر داد که منجر به دستگیری رئیس جمهور نیکلاس مادورو و همسرش، همراه با حملات هوایی به کاراکاس شد.

این عملیات‌ها معمولاً منجر به رژیم‌های اقتدارگرا، جنگ‌های داخلی یا بی‌ثباتی مداوم شده‌اند و از نظر تاریخی با انگیزه‌های امنیت ملی یا ضد کمونیستی توجیه شده‌اند، در حالی که دیگران آنها را نوعی دخالت در حاکمیت ملی می‌دانند.