دغدغه‌ و مطالبات نخبگان سیاسی از دولت سیزدهم

به گزارش مجله خبری نگار، ایران یکی از قدرتمندترین کشورهای منطقه به شمار می‌رود و به لحاظ منابع طبیعی و زیرزمینی کشوری بسیار غنی است، بنابراین اگر مدیریت قوی روی کار بیاید و از نیروهای کارآمد و شایسته در هر جناحی استفاده شود و افرادی که عاملیت اقتصادی دارند، برای کابینه انتخاب شوند، شاهد توسعه و تحول در عرصه‌های مختلف خواهیم بود. بررسی روزنامه‌ها، تارنماها و خبرگزاری‌های داخلی نشان می‌دهد که رسانه‌های داخلی به بررسی جنبه های مختلف برنامه دولت سیزدهم پرداخته اند.
رسانه‌های اعتدالی
در تشکیل کابینه از صفر کیلومترها استفاده نکنید
خبرگزاری خبرآنلاین به بازتاب سخنان حجت الاسلام و المسلمین محمدتقی رهبر عضو جامعه روحانیت مبارز، پرداخت و نوشت:
ایشان باید کابینه ای کارآمد، کاردان و مجرب انتخاب کنند و دولتی کارآمد تشکیل بدهند. رییس جمهور نمی تواند به تنهایی کار کند و باید برای هر کدام از شاخه های صنعت، تجارت، خارجه، داخله، اقتصاد و معیشت دولتی قوی و کارامد با نیروهایی مجرب و دلسوز انتخاب کند تا دولتی مستقل، تشکیل شود. امروز کشور دچار مشکلات اقتصادی و سیاسی بوده و با بیماری درگیر است؛ بیماری مسیر پزشکی را طی می کند و با جدیت بیشتر کرونا ریشه کن می شود ولی مساله بیکاری و رکود تولید باید حل شود تا جوانان جذب شوند.
اولین کار تشکیل کابینه ای قوی با وزرای کارآمد است، می توانند از وزرای قبلی و افراد کارآمد پیشین استفاده کنند حتما لازم نیست نیروهای جدید و بی تجربه بر سر کار باشند؛ در نامه حضرت علی به مالک اشتر آمده است که از نیروهای اهل تجربه استفاده کن. کسانی که صفر کیلومتر نباشند و باید نیروهایی باشند که تجربه کرده اند و نقطه سیاهی بر پرونده آنها نیست بنابراین می‌توان از هر جناحی استفاده کرد. 
خواسته‌های بخش خصوصی از دولت آینده، ملی است
روزنامه ایران یادداشتی به قلم علاء میرمحمد صادقی عضو هیأت نمایندگان اتاق بازرگانی ایران منتشر کرد و نوشت:
اگر دولت آینده می‌خواهد به سمت برطرف کردن مشکلات اقتصادی کشور حرکت کند باید به چند نکته اساسی که مورد غفلت واقع شده است، توجه کند. اولین مبحث در این خصوص که به‌عنوان فعال بخش خصوصی از دولت رئیسی انتظار دارم این است که وزرایی را برای کابینه خود انتخاب کند که نسبت به آن حوزه شناخت کافی و وافر داشته باشند. صرف داشتن مدرک تحصیلی بالا نباید ملاک انتخاب برای وزیر شدن باشد. کشور برای اداره وزارتخانه‌ها به فردی با تجربه نیاز دارد. فردی که با وزارتخانه و کارکرد آن حوزه به‌طور کامل آشنا باشد و بداند که چگونه و با چه برنامه کاربردی می‌توان مشکلات را حل کرد.بعضاً شاهد این بودیم که وزرایی برای وزاتخانه‌ها انتخاب شدند که از نظر مدارک علمی و تحصیلات دانشگاهی سطح بسیار بالای داشتند ولی نتوانستند کارنامه خوبی داشته باشند چرا که تجربه کار در آن وزارتخانه را نداشتند و نمی‌دانستند با چه فرمولی می‌توان از مشکلات و چالش‌ها کاست.
توصیه جدی این است که فردی برای کابینه انتخاب شود که عاملیت اقتصادی داشته باشد و نسبت به امور گذشته و حال اشراف کامل داشته باشد. اگر فردی مسئولیت وزارتخانه‌ای را قبول کرد ولی آمادگی اداره آن را نداشت بهتر است برای انجام کارها از عاملین اقتصادی به‌عنوان مشاور بهره بگیرد. اتاق بازرگانی، انجمن‌ها و اتحادیه‌ها دارای منابع انسانی با ارزشی هستند که اعضای کابینه دولت سیزده می‌توانند از آنها برای بهبود فعالیت‌ها بهره ببرند.
رسانه‌های اصلاح طلب
آقای رئیسی! همه جناح‌ها انقلابی هستند
روزنامه آرمان ملی به گفت وگو با حجت‌الاسلام رسول منتجب نیا دبیر کل حزب جمهوریت و فعال سیاسی اصلاح‌طلب پرداخت و نوشت:
ما امیدواریم دولت آقای رئیسی بتواند نقاط قوت دولت‌های گذشته را شناسایی، ادامه و تکمیل کند و نقاط ضعف را بدون برخوردهای جناحی و سیاسی، خیلی علمی و کارشناسانه برطرف کند تا مردم احساس کنند که مشکلات در حال حل شدن هستند. چون دولت دستش باز است و پشت‌اش محکم است، هیچ مانعی، هیچ اراده و مزاحمی وجود ندارد و همه سه قوه که از یک جناح هستند دست به دست هم می‌دهند و نهادهای انقلاب هم که همراه هستند، طبیعی است که همه با هم می‌توانند مشکلات را رفع کنند. اگر خدای ناخواسته در این دولت مشکلات مردم رفع نشود معلوم می‌شود که این مشکلات رفع شدنی نیستند. برای اینکه امید مردم بیشتر شود و احساس یاس و ناامیدی نکنند، با اولویت‌هایی که در نظر هست این دولت می‌تواند مشکلات را حل  کند.  دولت جدید در صورتی می‌تواند این مشکلات را حل کند که طبق شعارهایی که آقای رئیسی داده است فراجناحی عمل کند و از همه نیروها استفاده کند. حل مشکلات ممکن می‌شود، اگر بتوانند فراجناحی عمل کنند و واقعا شایسته سالاری را ملاک قرار دهند و شعارهایی هم ندهند که قابل تفسیرهای مختلف است. مثل اینکه می‌گویند ما انقلابی بودن را قبول داریم. به جز یک عده بسیار اندک همه انقلاب را قبول دارند. همه اینها که در دولت‌ها بوده و هستند انقلاب، قانون اساسی و امام و رهبر را قبول دارند. شعارهای مبهم و به قول برخی کش دار و قابل تفاسیر مختلف ندهند و به طور نسبی از آنهایی استفاده کنند که از نظر علمی، کارشناسی و توانمندی نمره بالایی دارند و تجربه و تحصیلات کافی دارند و البته سابقه آنها نیز از نظر پاکدستی و تقوا مورد تایید است.
اولویت‌ها و دغدغه‌هایی برای دولت رئیسی
روزنامه شرق یادداشتی به قلم کیومرث اشتریان منتشر کرد و نوشت:
جناب آقای رئیسی آغاز مسئولیت شما در مسند جدید است و همگان وظیفه دارند که با رویکردی خوش‌بینانه و از باب اتمام حجت، دستاوردهای کارشناسی لازم را عرضه بدارند. توصیه کارشناسی به این نیست که به جنابعالی بگوییم مسکن بسازید یا اشتغال برای جوانان ایجاد کنید یا به گرانی، بورس و... رسیدگی کنید. متأسفانه بسیاری از توصیه‌ها کلی است و مناظرات انتخاباتی نیز به‌جای تمرکز بر ماهیت برنامه‌ها به مزایده اموال عمومی شبیه شده بود. پیشینیان شما هم چنین دغدغه‌هایی داشته‌اند. مهم برای یک برنامه آن است که به پروژه‌های مشخص و چگونگی‌ها بپردازد. شماری از این پیشنهادها را برای سپردن به بوته نقد کارشناسی تقدیم می‌کنم.یکم: سواحل مکران را دریابید. گوهر توسعه ایران است. شاید این اصلی‌ترین وظیفه شما باشد. متأسفانه در مناظره‌های انتخاباتی و در ادبیات توسعه‌ای در ایران توجهی اندک به آن شده است. این منطقه ظرفیت‌های عظیمی دارد که در سال ۱۳۸۹ رهبری نیز بر آن تأکید کرده‌اند. ...دوم. اختیارات اصل ۱۲۷ قانون اساسی برای شما بسیار مهم است. فرصت گرانبهایی است که به وسیله آن می‌توانید نمایندگان ویژه برای امور مشخص تعیین کنید. به مدیرانتان قدرت کامل بدهید و اختیارات قانونی خود را تفویض کنید تا بتوانید از «تودرتویی نهادی» که دام دیوانسالاری است، رهایی یابید.
اولین دستور، احیای برجام
روزنامه اعتماد یادداشتی به قلم عباس عبدی منتشر کرد و نوشت:
اولین و شاید مهم‌ترین موضوع در دستور کار دولت جدید، حتی از الان و پیش از ورود به پاستور، مساله برجام و گفت‌وگوی وین است. دولت جدید حداقل دو ماه طول می‌کشد که به‌طور نسبی مستقر شود، ولی زیان حاصل از عدم توافق و نهایی کردن آن حتی در این دو ماه نیز بسیار جدی است چه رسد که کلا به تاخیر افتد. اکنون ۵ ماه است که بایدن وارد کاخ سفید شده است. انتظار می‌رفت که پیش از انتخابات توافق نهایی شود، ولی ظاهرا آقایان اصولگرایان آن را به سود انتخابات خود نمی‌دانستند و گمان می‌کردند که با نهایی شدن توافق نامزد آنان نتیجه را می‌بازد. نظرسنجی ایسپا نشان می‌دهد که اگر تحریم‌ها پیش از انتخابات لغو می‌شد و به عبارتی گفت‌وگوهای وین به ثمر می‌رسید، حدود ۳۷ درصد افراد تحریمی در انتخابات شرکت می‌کردند که چیزی حدود افزایش ۲۰ درصدی در مشارکت می‌شد و حضور مردم در انتخابات را تا حد ۶۵ درصد بالا می‌برد و البته من فکر می‌کنم نتیجه نهایی شاید تغییری نمی‌کرد و درصد آرای نفر اول کم می‌شد و البته دیگر بی‌نیاز از شرمندگی ناشی از کاهش مشارکت بودند یا اقدامات نادرست برای افزایش مشارکت را انجام نمی‌دادند.
ابراهیم رئیسی با برجام چه خواهد کرد؟
پایگاه خبری فرارو به تحلیل "میدل ایست آی" از سیاست خارجیِ دولت جدید ایران پرداخت و آورد:
آن‌هایی که می‌گویند اساسا در دولتِ رئیسی، فرصتِ دیپلماسی و تعامل بین المللی محدود خواهد شد، کاملا در اشتباه هستند و حتی وی در برخی زمینه‌ها نظیر مساله هسته‌ای ایران، می‌تواند به نحو مفیدتر و کارآمدتری وارد میدان شده و به حل مناقشه هسته‌ای ایران کمک کند. میدل ایست آی در این رابطه می‌نویسد: «در شرایطی که ایران و قدت‌های جهانی در حال انجام مذاکره در وین جهت احیای برجام هستند، انتخابات ریاست جمهوری ایران برگزار شده و ابراهیم رئیسی از چهره‌های سرشناس قضایی ایران (رئیس قوه قضائیه کشور) توانسته اکثریت آرا را به خود اختصاص دهد و هشتمین رئیس جمهور تاریخ ایران شود.
دولت جدید در حوزه حقوقی و قضایی پررنگ‌تر عمل کند
خبرگزاری ایسنا به گفت وگو با حسین ساعتچی یزدی کارشناس مسایل حقوقی پرداخت و آورد:
انتظار می‌رود که دولت جدید در حوزه حقوقی و قضایی پررنگ‌تر عمل کند تا جامعه حقوقی و وکالتی کشور احساس کند که شرایط حقوقی کشور از همه جهات تغییر و تحول مثبتی را به خود خواهد دید. ... اولین باری است که شخصی سکان ریاست جمهوری را به دست می‌گیرد که عهده دار ریاست و نیز  چندین سال معاونت قوه قضائیه و همچنین ریاست سازمان بازرسی کشور را به عهده داشته است و قاعدتا اشراف و آگاهی کامل بر امور حقوقی و مسائل و معضلات دستگاه‌های قضایی و اجرایی کشور خواهند داشت، بنابراین از مهمترین انتظارات مردم و بالاخص جامعه حقوقی از ریاست محتر م جمهوری منتخب، پاسداشت و اجراء  کامل قانون اساسی و نظارت بر اجرای آن در ارتباط با حقوق ملت، گسترش عدالت در عرصه‌های اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، حقوق شهروندی و رعایت آزادی‌ها به عنوان عالی‌ترین مقام اجرایی کشور پس از مقام معظم رهبری می‌باشد.یکی از مهمترین دغدغه‌های جامعه حقوقی و به طور کلی مردم، بحث مبارزه با فساد اداری در تمامی ابعاد آن و حذف بوروکراسی اداری است که باید مبارزه همه جانبه‌ای در این خصوص در قوه مجریه صورت گیرد. از انتظارات دیگر جامعه حقوقی بالاخص وکلای دادگستری به عنوان مدافعان حق و عدالت که به طور کلی وظیفه گسترش عدالت حقوقی در جامعه و دفاع از حقوق مردم را به عنوان یک وظیفه عام به عهده دارند، تقویت بنیه حقوقی و وکالتی کشور و کمک به گسترش فرهنگ وکالت و مهمتر از همه، حمایت همه جانبه از استقلال وکیل در چارچوب قوانین و مقررات  مربوط به وکالت می‌باشد.                                  
رئیسی به برجام پایبند خواهد بود
خبرگزاری ایلنا به گفت وگو با احمد کریمی اصفهانی کنشگر سیاسی اصولگرا پرداخت و آورد:
وقتی برجام امضا شده و طرفین تعهداتی را دارند، باید به آن پایبندی داشت. آقای رئیسی هم غیر از این انجام نمی‌دهد به دلیل اینکه قرارداد در اسلام مقدس شمرده شده است. حداقل این است که اگر مسلمان پیمان و قراردادی ببندد، آن را نمی‌شکند، حتما آقای رئیسی نیز رعایت خواهد کرد. اما دو موضوع همیشه در مسئله مذاکرات مورد مناقشه و درگیری بوده است؛ مسئله اول مسئله مذاکرات است. پیش از اینکه مذاکرات انجام شود و به جمع‌بندی و پایان برسد و پیش از امضا، مذاکره می‌تواند معنی داشته باشد اما وقتی که توافقنامه امضا شد، دیگر قرارداد می‌شود و نمی‌توان راجع به آن ایراد و ان‌قلت گرفت. لذا به طور طبیعی مذاکره دیگر قابل قبول نخواهد بود؛ البته ممکن است نظر آقای رئیسی متفاوت باشد. این فعال سیاسی اصولگرا با بیان اینکه باب مذاکره بسته است و قرارداد باید به طرف راستی‌آزمایی برود، گفت: از ابتدا بحثی وجود در برجام داشت که این قرارداد برای طرفین برد_برد باشد؛ برخی سهل‌انگاری‌ها و برخی نقطه نظرها آن را تبدیل به برد-باخت کرد. ما بخشی از کار را اجرا کردیم و پیش بردیم اما طرف‌های غربی به موازات ما جلو نیامدند و در رابطه با برجام پایبندی نداشتند تا به مشکل برخوردیم و در نهایت ایالات متحده به طور کلی زیر میز زد. اکنون ابتدا باید قبل از ایران، آمریکا پایبندی خودش را نشان دهد و راستی‌آزمایی شود. 
رسانه‌های اصولگرا
رئیسی اعتماد مردم را بازسازی کند
خبرگزاری مهر به گفت وگو با سید مهدی هاشمی نماینده ادوار مجلس پرداخت و آورد: بازسازی اعتماد مردم با کارآمدی و مردمی کردن قوه مجریه محقق خواهد شد.در شرایط موجود با یک بحران اقتصادی مواجه هستیم که اصلی‌ترین موضوع آن، بحث معیشت مردم است. ایران کشوری است که ۷ درصد ثروت دنیا را دارد درحالی که جمعیتش یک درصد جمعیت جهان است. مهمترین مسئله‌ای که دولت سید ابراهیم رئیسی و شخص رئیس‌جمهور با آن مواجه است، بازسازی اعتماد در مردم است. این بازسازی اعتماد محقق نخواهد شد مگر با کارآمد کردن قوه مجریه، مردمی کردن آن تا امید به مردم بازگردانده شود. تحقق چنین دولت کارآمد و مردمی باعث می‌شود ملت ایران دوباره بتواند با تعامل و هم‌افزایی از مشکلات عبور کند؛ به طور کلی دولت بعدی باید تا پایان سال وضعیت موجود را بهبودی اضطراری ببخشد و همچنین یک بهبودی اساسی برای سال آینده در دستور کار و برنامه‌ها قرار بگیرد. اقدام خوبی که توسط رئیسی در قوه قضائیه پایه‌گذاری شد و در دستور کار قرار گرفت، پیگیری موضوع «ترک فعل» یا عدم انجام وظیفه مدیران و مسئولان بوده است.
معیشت،‌در صدر اولویت‌ها
روزنامه جام جم به گفت وگو با سید محمدهادی سبحانیان عضو هیات علمی دانشگاه خوارزمی منتشر کرد و نوشت:
با توجه به موج گرانی کالاهای اساسی و تورم‌های بی‌سابقه در چند سال اخیر و همچنین رشد اقتصادی کشورمان که در یک دهه اخیر نزدیک به صفر بوده‌است، قدرت خرید مردم و خانوارهای ایرانی به‌شدت کاهش یافته و سفره آنها نیز کوچک‌تر شده‌است. به همین دلیل معتقدم مهم‌ترین اولویتی که دولت سیزدهم در دستور کار خود باید قرار دهد رسیدگی به معیشت مردم و کنترل نرخ تورم  است چون علاوه بر کاهش قدرت خرید نرخ بیکاری نیز در کشور به‌طور فزاینده‌ای رشد کرده‌است. شاخص فلاکت که هر ساله توسط مرکز آمار کشور منتشر می‌شود و از نرخ تورم و بیکاری متاثر است نشان می‌دهد میزان این شاخص از ۲۵‌درصد در سال ۱۳۹۳ به بیش از ۴/۴۵درصد در سال ۹۸ رسیده‌است، هرچند طبق نرخ تورم و بیکاری فزاینده در سال ۹۹ انتظار می‌رود میزان این شاخص به ۵۰‌درصد رسیده باشد. میانه و میانگین میزان کالری دریافتی سرانه روزانه هر خانوار ایرانی از ابتدای سال ۹۰ تا ۹۸ به‌شدت کاهش یافته و مصرف خانوار از گروه‌های خوراکی اصلی در تمام دهک‌های درآمدی کاهش یافته ‌است که این امر را می‌توان در کنار خط فقر مطلق قرار دهیم. پس اکثر خانوارهای ایرانی طی سال‌های اخیر به‌شدت معیشت‌شان با تصمیم‌گیری‌ها و سیاست‌های غلط مسؤولان و سوء‌مدیریت آنها تحت تاثیر قرار گرفته بنابراین بهبود وضع معیشت باید به اولویت اصلی دولت آینده تبدیل شود. با این حال هر بار دیده می‌شود بدترین شیوه برای خانوار ایرانی در نظر گرفته می‌شود، به طوری که معمولا یارانه نقدی از محل‌های تورمی برای تک‌تک گروه‌ها و دهک‌های مختلف جامعه است که این امر نه‌تنها تاثیر چندانی ندارد بلکه به افزایش پایه پولی و نقدینگی در کشور منجر شده و تورم گسترده در جامعه به‌وجود می‌آورد که فشار به همین دهک‌ها را نیز افزایش می‌دهد. به عبارت دیگر می‌توان گفت دولت‌ها معمولا سیاست‌هایی را برای دهک‌های پایین جامعه در نظر می‌گیرند که نه‌تنها برای آنها مفید نیست بلکه نمکی بر زخم‌هایشان است.
 
مشکلات معیشتی و توطئه‌های خارجی نتوانست مانع از حضور مردم در انتخابات شود
خبرگزاری فارس به گفت وگو با ولی داداشی نایب رئیس کمیسیون اصل نود مجلس دهم پرداخت و آورد:
علی‌رغم همه توطئه‌های خارجی و مشکلات اقتصادی و معیشتی مردم ما پای صندوق‌های رای حاضر شدند و نشان دادند که اگر مشکلی وجود دارد آن را پای نظام نمی‌نویسند و بین مسائل مختلف فرق قائلند. حضور مردم در انتخابات ۲۸ خرداد برگ زرین دیگری در تاریخ انقلاب اسلامی بود.در طول ۴۲ سال گذشته مردم ما با تمام سختی‌ها و فشارها و محدودیت‌ها مقابله کرده و با وجود همه این مشکلات در عرصه‌های مختلف اعم از جنگ تحمیلی، انتخابات و امثال آن حضوری فعال داشتند و هیچ گاه نظام را تنها نگذاشتند.مردم ما اگرچه با مشکلات اقتصادی و معیشتی مواجهند و از یکسری نارضایتی‌ها از مسئولان دارند، اما بین عملکرد مسئولان و اصل نظام فرق قائلند و هیچ گاه از عملکرد مسئولین ناراحتند و یا مشکلات معیشتی دارند آن را به پای اصل نظام نمی‌نویسند.در طول ماه‌های گذشته حدود ۲۰۰ شبکه فارسی زبان خارجی سعی داشتند با برجسته کردن مشکلات مختلفی که مردم ایران با آن مواجهند، ملت ایران را از حضور در انتخابات مایوس کنند، اما بلوغ سیاسی ملت ایران مانع از تحقق اهداف شوم بیگانگان شد و مردم بدون توجه به این فضاسازی ها با حضور در پای صندوق‌های رأی توطئه‌های آنها را خنثی کردند.
بایسته های سیاست خارجی دولت سیزدهم
روزنامه خراسان یادداشتی به قلم حامد رحیم پور منتشر کرد و نوشت:
پس از هفته ‌ها رقابت، سرانجام انتخابات ریاست جمهوری برگزار شد و حالا رئیس دولت سیزدهم می تواند تا کمتر از۴۰ روز دیگر، زمام امور کشور را به دست بگیرد. در مقطع کنونی ایران در عرصه بین الملل با دولت جدیدی در آمریکا مواجه است که می کوشد ضمن تلاش برای تداوم فشارها و تحریم‌ های دوران ریاست جمهوری ترامپ بر کشورمان، برجام را نیز به نحوی احیا کند. خبرها گرچه حاکی از این است که  فرایند بازگشت واشنگتن به برجام و رفع تحریم‌ های کشور مراحل نهایی خود را طی می کند اما اختلافات جدی میان ایران و آمریکا بر سر برجام همچنان ادامه دارد  و اگر حتی پرونده آن در دولت دوازدهم بسته شود، اما سابقه کار با دولت آمریکا و کشورهای اروپایی به خصوص تروئیکای آن نشان داده دستیابی احتمالی به توافق نیز به معنای پایان خصومت ‌ها و سنگ اندازی های طرف مقابل نخواهد بود،حتما به این خاطر است که سید ابراهیم رئیسی، رئیس جمهور منتخب که رئیس شورای عالی امنیت ملی به ‌عنوان مهم ترین متولی سیاست گذاری موضوعات داخلی و خارجی نیز هست، در اولین مصاحبه مطبوعاتی اش نمایی از سیاست خارجی دولت سیزدهم را تبیین کرد و محدود نشدن سیاست خارجی به برجام و متوازن بودن روابط در سیاست خارجی را از جمله محورهایی دانست که چارچوب کلی سیاست خارجی دولت سیزدهم را مشخص می کند.در این بین، یکی از عرصه هایی که می تواند سیاست خارجی متوازن دولت سیزدهم را نمایان کند، همسایگان ایران است. همسایگانی که با توجه به بسترهای همگن جغرافیایی، فرهنگی و اقتصادی می توانند اولین لایه توسعه روابط سیاست خارجی دولت سیزدهم قلمداد شوند.