ویپ‌ها میتوانند عامل سرطان باشند!

به گزارش مجله خبری نگار/ایمنا، پژوهشگران دانشگاه نیوساوث‌ولز استرالیا در یکی از گسترده‌ترین مرور‌های علمی انجام‌شده درباره اثرات سلامت سیگار‌های الکترونیکی، به این نتیجه رسیده‌اند که ویپ‌های حاوی نیکوتین به احتمال زیاد عامل بروز سرطان ریه و سرطان حفره دهان هستند. این مطالعه که در نشریه تخصصی Carcinogenesis منتشر شده، با مشارکت محققانی از چندین دانشگاه و مرکز درمانی استرالیا انجام شده و شواهد موجود را از مطالعات انسانی، آزمایشگاهی و حیوانی کنار هم قرار داده است.

این پژوهش با هدف بررسی نقش مستقیم ویپ در ایجاد سرطان انجام شد؛ موضوعی که تاکنون در مقایسه با ارتباط ویپ و ترک سیگار، کمتر مورد توجه قرار گرفته بود. محققان تأکید می‌کنند این بررسی جامع‌ترین ارزیابی موجود درباره سرطان‌زا بودن سیگار‌های الکترونیکی است.

استاد «برایان استوارت»، سرپرست این پژوهش، می‌گوید نتایج نشان می‌دهد افرادی که از ویپ استفاده می‌کنند، در مقایسه با افرادی که هرگز از این محصولات استفاده نکرده‌اند، با خطر بیشتری برای ابتلا به سرطان مواجه هستند. به گفته او، اگرچه هنوز نمی‌توان میزان دقیق این خطر را به‌صورت عددی تعیین کرد، اما مجموعه شواهد موجود به اندازه‌ای قوی است که نمی‌توان آن را نادیده گرفت.

شواهد از آزمایشگاه تا مطالعات انسانی

پژوهشگران برای دستیابی به این نتیجه، نتایج ده‌ها مطالعه در حوزه‌های مختلف را بررسی کردند؛ از جمله تحقیقات آزمایشگاهی روی سلول‌ها، مطالعات حیوانی و بررسی نشانگر‌های زیستی در انسان. نتایج نشان می‌دهد بخار تولیدشده توسط سیگار‌های الکترونیکی حاوی ترکیبات سرطان‌زا از جمله ترکیبات آلی فرار و فلزات آزادشده از المنت‌های گرمایشی است. همچنین در نمونه‌های انسانی، نشانه‌هایی از آسیب DNA، استرس اکسیداتیو، التهاب بافتی و اختلال در فرآیند‌های زیستی مرتبط با شکل‌گیری سرطان مشاهده شده است. در مطالعات حیوانی نیز قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض بخار ویپ با ایجاد تومور‌های ریوی همراه بوده است؛ موضوعی که به اعتقاد پژوهشگران، در کنار سایر شواهد، احتمال سرطان‌زا بودن این محصولات را تقویت می‌کند.

ویپ؛ جایگزینی که بی‌خطر نیست

سیگار‌های الکترونیکی از اوایل دهه ۲۰۰۰ وارد بازار شدند و در ابتدا به‌عنوان جایگزینی کم‌خطرتر برای سیگار‌های سنتی و ابزاری برای ترک دخانیات معرفی می‌شدند. اما با گذشت زمان، محبوبیت گسترده این محصولات به‌ویژه در میان نوجوانان و جوانان، نگرانی‌های تازه‌ای را درباره پیامد‌های سلامت آنها ایجاد کرده است.

محققان هشدار می‌دهند هنوز مطالعات بلندمدت کافی برای تعیین میزان دقیق خطر سرطان ناشی از ویپ وجود ندارد، اما شواهد فعلی نشان می‌دهد انتظار چند دهه‌ای برای دستیابی به داده‌های قطعی، می‌تواند پیامد‌های سنگینی برای سلامت عمومی داشته باشد.

یکی دیگر از یافته‌های مهم این پژوهش، مربوط به افرادی است که هم‌زمان از سیگار معمولی و سیگار الکترونیکی استفاده می‌کنند. بررسی‌های اپیدمیولوژیک اخیر در آمریکا نشان می‌دهد این افراد تا چهار برابر بیشتر از سایرین در معرض ابتلا به سرطان ریه قرار دارند. به گفته پژوهشگران، بسیاری از افرادی که با هدف ترک سیگار به سراغ ویپ می‌روند، در عمل هر دو محصول را به‌طور هم‌زمان مصرف می‌کنند و همین موضوع می‌تواند خطرات سلامت را افزایش دهد.

تجربه سیگار نباید تکرار شود

پژوهشگران معتقدند روند کنونی درباره ویپ شباهت زیادی به دهه‌های ابتدایی تحقیقات درباره سیگار دارد؛ دورانی که سال‌ها طول کشید تا ارتباط مستقیم مصرف دخانیات با سرطان ریه به‌طور رسمی پذیرفته شود. آنها تأکید می‌کنند سیگار‌های الکترونیکی تنها حدود دو دهه است وارد بازار شده‌اند و نباید دهه‌ها منتظر ماند تا آثار بلندمدت آنها آشکار شود. به باور این تیم تحقیقاتی، شواهد موجود اکنون به اندازه‌ای قوی است که سیاست‌گذاران حوزه سلامت باید با احتیاط بیشتری نسبت به گسترش مصرف ویپ، به‌ویژه در میان جوانان، تصمیم‌گیری کنند.