چرا ترامپ تا این حد وحشی شده؟

به گزارش مجله خبری نگار، آمار‌ها و شاخص‌های اقتصادی آمریکا در وضعیتی است که ترامپ را به نقطه‌ی «همه چیز روی میز» رسانده. اصطلاحی که برای قماربازی در لحظه نهایی استفاده می‌شود و قمارباز را به صورت کامل پیروز یا به صورت کامل شکست خورده می‌کند. نفت فیزیکی (یعنی تحویل فوری) در حال تمام شدن است و آنچه باقی مانده ۱۴۱ دلار معامله می‌شود. قیمت نفت آمریکا از برنت گران‌تر شده و انتظار‌ها برای پایان یافتن سریع جنگ و بازگشت دوباره نفت در حال نابودی است. به زودی یک لحظه دیوانه‌وار از کمبود واقعی نفت برای ورود به پالایشگاه‌ها در دنیا ایجاد می‌شود که هیچ کسی امکان پاسخ به آن را ندارد.

هر ده درصد افزایش بهای نفت، ۴ دهم درصد تورم انتظاری می‌آورد. هر یک درصد تورم انتظاری، هفت دهم درصد نرخ اوراق ده ساله (مهمترین شاخص برای متوقف کردن ترامپ) را بالا می‌برد. طی جنگ، نفت پنجاه درصد گران شده، این یعنی ۲ درصد تورم انتظاری، که در ادامه به نرخ بهره اوراق قرضه ۵.۴ (معادل بحران وال استریت) منجر می‌شود. اگر به این نرخ بهره برسیم، بازار سهام بین ۱۵ الی ۲۰ درصد ریزش خواهد کرد. اما چرا هنوز به این نقطه نرسیدیم؟ فرایند انتقال شوک از قیمت نفت به تورم انتظاری تا نرخ بهره اوراق تقریبا سه ماه طول می‌کشد؛ لذا قیمت باید مداوم روی نرخ بالا بماند یا چشم‌انداز باقی ماندن داشته باشد تا این فرایند رخ دهد.

شاخص‌های دیگر نیز به همین منوال در لحظه خطر هستند. برای اولین بار در ۲۰ سال گذشته، میزان برعکس بودن قیمت نفت و شاخص سهام بازار در ۵۰ روز گذشته به ۳۸ روز بوده. یعنی هر لحظه ممکن است بازار سهام به شدت سقوط تاریخی کند. فدرال رزرو هم منتظر است تا اگر آثار تورمی (که معمولا بیش از یک ماه‌ونیم بالا بودن قیمت نفت نمایان می‌شود) دیده شود، نرخ بهره را افزایش دهد. تصمیمی که به بالا رفتن نرخ سود اوراق بهادار منجر خواهد شد و بازهم زمینه را برای سقوط بازار سهام مهیا می‌کند. همه این زمینه‌سازی‌ها بعد از سه شوک بزرگ برای بازار آمریکا اتفاق می‌افتد. کرونا، جنگ اوکراین و جنگ تعرفه‌ای باعث شده تا بازار‌ها مستعد سقوطی باشند که امکان گریز از آن نباشد. بازار‌ها در ماه گذشته میلیادی بیش از ۱۲ تریلیون دلار از ارزش خود را از دست داده‌اند. بیشترین عدد از حیث ارزش (نه درصد) و صندوق‌های سرمایه‌گذاری پرریسک نیز ۷.۶ برابر آنچه سهام خریده‌اند را فروخته‌اند.

ما در یک لحظه تاریخی هستیم. اگر جنگ ادامه یابد و یا چشم‌انداز کاهش قیمت نفت از بین برود، ضربه‌ای تاریخی که تجمیعی از زخم‌های کرونا، جنگ اوکراین و جنگ تعرفه‌ای است به اقتصاد آمریکا وارد می‌گردد. لحظه‌ای که ایران به بازدارندگی رسیده و دیگر کسی جرات حمله به ما را نخواهد کرد. البته برای جلوگیری از ضربه زیرساخت‌ها، باید به زیرساخت دشمن با تمام توان ضربه زد و بازدارندگی حین جنگ را ایجاد نمود. پاسخ به تولید نفت در منطقه نیز بسیار راهگشا است.

منبع: فرهیختگان-مصطفی غنی‌زاده(پژوهشگر علوم سیاسی)