یک تحلیلگر مسائل خاورمیانه: وضعیت اعراب به دو بخش قبل و پس از جنگ رمضان تقسیم می‌شود

به گزارش مجله خبری نگار، محمدعلی حسن‌نیا با اشاره به اینکه جنگ رمضان معادلات امنیتی و راهبردی منطقه را تغییر داده است، اظهار کرد: جدا از اینکه کدام طرف در جنگ پیروز می‌شود یا جنگ به بن‌بست می‌رسد، برخی معادلات منطقه تغییر کرده و یکی از این تحولات مهم، پیرامون اعراب مخصوصا کشورهای حوزه خلیج بوده است. همواره معادلات امنیتی و نظامی کشورهای عربی به خصوص از سال ۹۴ و پس از جنگ یمن، بر پایه دشمنی ایران و اسرائیل بنا شده بود. سابقه قدیمی‌تر آن به گرفتن تیم‌هایی در بحرین توسط شورای همکاری خلیج‌فارس در ۱۹۸۱ برمی‌گردد که به بیان برخی، مرتبط با ایران بودند.

وی با بیان اینکه وضعیت اعراب به دو بخش قبل و پس از جنگ رمضان تقسیم می‌شود، ادامه داد: از همان سالی که آمریکا به بهانه کمک به کشورهای حاشیه خلیج‌فارس تجهیزات خود را وارد منطقه کرد، این کشورها گمان بردند که می‌توانند با پول امنیت بخرند. اکنون وضعیت برعکس شده و چه بسا به سبب حضور آمریکا در کشورشان، به ناامنی گرفتار شده‌اند. این مسئله تا پیش از جنگ ظهور و بروز نکرده بود، زیرا تا آن زمان، آمریکایی‌ها در سکوت سیاست‌های خود در منطقه را پیاده می‌کردند.

این تحلیلگر مسائل خاورمیانه با اشاره به تفاوت نتایج حاصل از جنگ رمضان و حمله آمریکا به عراق، بیان کرد: بعد از ۱۹۹۱ که صدام به کویت حمله کرد، دومین ناامنی بزرگ برای اعراب به وقوع پیوست و بعد از ۲۰۰۳ که عراق توسط آمریکا اشغال شد، اعراب خیالشان از نبود شخصی همچون صدام که خواستار به سلطه کشاندن سایر کشورهای عرب بود، آسوده شد. اما بعد از جنگ رمضان اعراب به خصوص امارات و عربستان، آمریکا را تحت فشار گذاشتند که به سادگی به جنگ پایان ندهد، زیرا ایران بعد از جنگ، دیگر معادلات قبلی منطقه را نمی‌پذیرد و دست برتر را خواهد داشت.

حسن‌نیا اضافه کرد: آمریکا به این نتیجه رسیده که با مذاکره و توافق نمی‌تواند به معادله جدید با ایران برسد به همین دلیل جنگ را به راه انداخت. البته این جنگ اگر برای آمریکا موفقیتی در بر نداشته باشد و او را به اهدافش نرساند، وضعیت را برای ایالات متحده و کشورهای حوزه خلیج‌فارس بدتر خواهد کرد.

وی در خصوص اینکه برخی معتقدند ممکن است اکنون کشورهای حوزه خلیج‌فارس به سمت اتخاذ سیاست‌های مشترک با ایران گام بردارند، گفت: در این رابطه سه کشور عربستان، امارات و قطر مهم هستند. چون کویت و بحرین پیرامون عربستان محسوب می‌شوند. اماراتی‌ها مواضع تندی دارند و از چند سال پیش از نظر امنیتی، سیاسی و تجاری به صهیونیست‌ها بسیار نزدیک شده‌اند. قطری‌ها نسبت به عربستانی‌ها محتاط‌تر هستند و رابطه خوبی با ایران دارند. عمان هم رابطه دوستانه و مسالمت‌آمیزی با ایران در پیش گرفته است. لذا به نظرم شکافی ۴ وجهی میان ۴ کشور عربستان، قطر، امارات و عمان در رابطه با موضوع ایران وجود دارد.

این تحلیلگر مسائل خاورمیانه در رابطه با ساز و کار جدید ایران برای عبور و مرورهای تنگه هرمز، بیان کرد: ما نمی‌خواهیم قاعده جدیدی در تنگه هرمز ایجاد کنیم. حرف ایران این است که بر اساس حقوق بین‌الملل تنگه‌ها و سواحل، هر کشوری بر ۱۲ مایلی ساحل خود به عنوان دایره حاکمیتش مسلط است. تنگه هرمز از ایران تا عمان تقریبا ۲۰ مایل است. لذا ایران می‌خواهد از حقوق ناوبری، مسائل آلودگی زیست‌محیطی و امنیت کشتیرانی تنگه محافظت کند که هر یک هزینه و خدمات خاص خودش را دارد، کما اینکه ترکیه نیز هزینه‌های نگهداری از تنگه بسفر و داردانل را از کشتی‌های عبوری می‌گیرد.