اپل به دنبال تثبیت جایگاه خود در دنیای هوش مصنوعی!

به گزارش مجله خبری نگار/آنا، دیدگاه‌های این گزارش برگرفته از گفت‌وگوی مارک گورمن، خبرنگار ارشد حوزه اپل در بلومبرگ است که سال‌ها تحولات مدیریتی و محصولات آینده این شرکت را دنبال کرده است. وی معتقد است مراسم اخیر اپل از نظر شکل کلی تفاوت زیادی با دوران تیم کوک نداشت، اما ترنوس از همان ابتدای کار تلاش کرد دیدگاه مشخص‌تری درباره هوش مصنوعی ارائه دهد و آیفون را به‌عنوان «مرکز هوشمند شخصی» اکوسیستم شرکت معرفی کند. تفاوت مهم‌تر از نگاه وی در سبک مدیریت است؛ کوک معمولاً تصمیم‌ها را با فرایندی مشارکتی و مجموعه‌ای از پرسش‌ها پیش می‌برد، در حالی که ترنوس بیشتر تمایل دارد نظر مشخصی داشته باشد و در نهایت تصمیم نهایی را بگیرد.

شروع دوره تازه با روایتی آشنا

معرفی آیفون Duo نخستین مراسم بزرگ محصول اپل پس از تغییر مدیرعامل بود و شرکت عملاً یکی از مهم‌ترین محصولات تازه چند سال اخیر خود را به ترنوس سپرد. این اتفاق در حالی رخ داد که بسیاری از فناوری‌های معرفی‌شده در این دوره سال‌ها پیش و در زمان مدیریت کوک وارد چرخه تحقیق و توسعه شده بودند. به اعتقاد این تحلیلگر، تصمیم اپل برای اینکه مدیرعامل تازه چهره معرفی آیفون تاشو و نسل بعدی محصولات باشد، تلاشی برای مشخص کردن مرز میان ۲ دوره مدیریتی است؛ حتی اگر محصولات ابتدایی دوران ترنوس همچنان نتیجه سرمایه‌گذاری‌ها و تصمیم‌هایی باشند که در دوره قبلی آغاز شده‌اند.

وی مراسم نخست را از نظر محتوایی محافظه‌کارانه می‌داند. بخش ابتدایی برنامه بیشتر بازتعریف قابلیت‌هایی بود که اپل طی ۲ سال گذشته با Apple Intelligence معرفی کرده بود و محصول کاملاً تازه‌ای در حوزه هوش مصنوعی روی صحنه دیده نشد. اپل در حال حاضر آیفون را اصلی‌ترین دستگاه هوش مصنوعی خود معرفی می‌کند، زیرا هنوز محصول دیگری در مرکز این اکوسیستم ندارد، اما این روایت احتمالاً با ورود دستگاه‌های اختصاصی‌تر تغییر خواهد کرد.

موج تازه محصولات پس از آماده شدن سیری AI

بخش بزرگی از نقشه راه آینده اپل به محصولاتی وابسته است که هوش مصنوعی در مرکز تجربه آنها قرار دارد. براساس اطلاعات مطرح‌شده در این گفت‌و‌گو، حدود نیم‌دوجین دستگاه هوش مصنوعی‌محور طی حدود یک سال و نیم آینده در برنامه اپل قرار دارند. نخستین مورد یک هاب خانگی هوشمند با نمایشگر مربعی و سیستم‌عامل تازه خواهد بود که سیری AI در مرکز آن قرار دارد و قابلیت‌هایی مانند ارتباط داخلی خانه، تماس تصویری و ارائه اطلاعات شخصی براساس فردی که مقابل دستگاه قرار گرفته را ارائه می‌کند.

نسخه دیگری از همین محصول با بازوی رباتیک نیز در دست توسعه است تا نمایشگر بتواند روی میز حرکت کند و موقعیت خود را تغییر دهد. سیستم امنیت خانگی، عینک‌های هوشمند و نسل تازه‌ای از ایرپادز مجهز به دوربین نیز در همین مسیر قرار گرفته‌اند. به اعتقاد وی، تأخیر طولانی سیری AI عملاً عرضه چند دسته از این محصولات را متوقف کرده بود و اکنون که نسل جدید دستیار اپل آماده شده، راه برای معرفی آنها باز شده است. وی حتی اپل تی‌وی، هوم‌پاد و ایرپادز تازه را از محصولاتی می‌داند که توسعه قابلیت‌های بعدی آنها به آماده شدن سیری AI وابسته بوده است.

ایرپادز دوربین‌دار یکی از متفاوت‌ترین پروژه‌ها در این میان است. دوربین‌های این محصول قرار نیست مانند دوربین گوشی برای ثبت عکس و ویدئو استفاده شوند و بیشتر نقش حسگر دیداری را خواهند داشت. هدف این است که هدفون بتواند محیط اطراف، نوشته‌ها و اشیا را درک کند و اطلاعات لازم را در اختیار سیری قرار دهد؛ برای نمونه کاربر هنگام خرید بتواند از هدفون بخواهد محصول مشخصی را روی قفسه تشخیص دهد یا در مسیریابی از نشانه‌های واقعی محیط به‌جای فاصله‌های عددی استفاده کند.

ردیابی یک گجت پوشیدنی اسرارآمیز از اپل با پشتیبانی از هوش دیداری ردیابی یک گجت پوشیدنی اسرارآمیز از اپل با پشتیبانی از هوش دیداری

بزرگ‌ترین تغییر مدیریتی اپل در چند دهه اخیر

تغییر مدیرعامل تنها بخشی از تحولی بزرگ‌تر در ساختار اپل است. برنامه جانشینی مدیران ارشد از چند سال قبل آغاز شد و در فاصله کوتاهی مدیر مالی، مدیر عملیات و مدیر حقوقی شرکت تغییر کردند. تیم کوک نیز پس از واگذاری سمت مدیرعامل در نقش رئیس اجرایی باقی مانده و تعدادی از مدیران قدیمی دیگر نیز پس از کنار رفتن از مسئولیت‌های اصلی برای دوره‌ای به شکل مشاور یا مدیر انتقالی در شرکت حضور داشته‌اند.

این تغییر نسل هنوز تمام نشده است. تعدادی از مدیران ارشد بازاریابی، خرده‌فروشی و بخش‌های دیگر به سن بازنشستگی نزدیک شده‌اند و اپل با مسئله حفظ مدیران جوان‌تر نیز روبه‌رو است. برخی معاونان شرکت سال‌ها زیر نظر مدیرانی فعالیت کرده‌اند که قصد ترک سمت خود را ندارند و همین مسئله امکان رشد آنها را محدود کرده است. این تحلیلگر انتظار دارد ساختار مدیریتی شرکت در دوره ترنوس چند بار تغییر کند و احتمال ایجاد مسئولیت‌های تازه برای توزیع اختیار و حفظ مدیران کلیدی وجود دارد.

جانی سروجی نمونه مهم دیگری از همین مسئله است. مدیر باسابقه تراشه‌های اپل اکنون سمت مدیر ارشد سخت‌افزار را در اختیار دارد و تقریباً تمام بخش‌های مهندسی سخت‌افزار زیر نظر وی قرار گرفته‌اند. نقش وی به‌دلیل توسعه اپل سیلیکون و کاهش وابستگی شرکت به تراشه‌های خارجی اهمیت ویژه‌ای دارد، اما براساس اطلاعات مطرح‌شده در مصاحبه، احتمال دارد این ساختار نیز موقت باشد و در صورت خروج وی، اپل بار دیگر تیم‌های سخت‌افزاری را میان چند مدیر تقسیم کند.

همکاری با گوگل فعلاً جایگزین مدل کاملاً داخلی شده است

هوش مصنوعی بزرگ‌ترین مسئله حل‌نشده دوره تازه اپل توصیف می‌شود. شرکت سال‌ها بر مالکیت فناوری‌های بنیادی محصولاتش تأکید داشت و برای رهایی از وابستگی به اینتل و کوالکام میلیارد‌ها دلار سرمایه‌گذاری کرد، اما در هوش مصنوعی نتوانست مدل مرزی مستقلی بسازد که در سطح رقبایی مانند اوپن‌ای‌آی، گوگل و آنتروپیک قرار بگیرد. همین مسئله اپل را به همکاری با گوگل و استفاده از فناوری جمینای برای تقویت مدل‌های سیری رسانده است.

گورمن می‌گوید در داخل اپل از ابتدا همکاری با گوگل به‌عنوان راه‌حلی موقت در نظر گرفته شده بود تا شرکت در آینده دوباره مدل‌های خودش را از پایه توسعه دهد، اما فعلاً نشانه‌ای از بازگشت جدی به چنین برنامه‌ای دیده نمی‌شود. به گفته این تحلیلگر، شواهدی از استخدام گسترده پژوهشگران هوش مصنوعی با بسته‌های مالی بسیار بزرگ، خرید شرکت‌های مطرح این حوزه یا آغاز پروژه‌ای تازه برای ساخت مدل‌های مرزی مستقل وجود ندارد و اپل احتمالاً چند ماه عملکرد همکاری با گوگل و دیگر شرکت‌ها را ارزیابی خواهد کرد و سپس درباره مسیر بلندمدت تصمیم می‌گیرد.

دستگاه اوپن‌ای‌آی به یکی از نگرانی‌های اپل تبدیل شده است

حرکت اوپن‌ای‌آی به سمت سخت‌افزار نیز از موضوعاتی است که مدیران اپل آن را جدی دنبال می‌کنند. محصولی که این شرکت با تیم طراحی جانی آیو توسعه می‌دهد، به‌عنوان یک رایانه کوچک هوش مصنوعی بدون نمایشگر توصیف شده که تعامل اصلی با آن از طریق گفتار انجام خواهد شد. از نگاه اپل، موفقیت چنین محصولی می‌تواند زمینه شکل‌گیری دسته‌ای تازه از دستگاه‌های شخصی را فراهم کند که وابستگی کمتری به تلفن هوشمند دارند.

در عین حال این تحلیلگر معتقد است اپل در صورت موفقیت یک دسته محصول تازه توانایی دنبال کردن سریع آن را دارد. شرکت می‌تواند از مدل‌های گوگل یا آنتروپیک در سخت‌افزار‌های خودش استفاده کند و برخلاف شرکت‌هایی که تازه وارد بازار دستگاه‌های مصرفی می‌شوند، زیرساخت تولید، فروشگاه‌ها، سیستم‌عامل و اکوسیستم گسترده‌ای در اختیار دارد؛ بنابراین نگرانی اپل بیشتر به این مربوط می‌شود که شکل بعدی رایانش شخصی ابتدا توسط شرکت دیگری تعریف شود، نه اینکه این شرکت الزاماً توان پاسخ دادن به آن را نداشته باشد.

حریم خصوصی با دستگاه‌های همیشه شنوا و بینا دشوارتر می‌شود

ورود اپل به دستگاه‌های هوش مصنوعی مجهز به میکروفون و دوربین دائماً فعال، روایت قدیمی شرکت درباره حریم خصوصی را نیز با چالشی تازه روبه‌رو می‌کند. اپل می‌تواند پردازش داده را روی دستگاه یا زیرساخت Private Cloud Compute رمزگذاری و محدود کند، اما مسئله فقط نحوه ذخیره اطلاعات نیست. حضور دستگاهی که دائماً محیط اطراف را می‌شنود یا می‌بیند می‌تواند برای افرادی که صاحب آن نیستند نیز نگرانی ایجاد کند.

همین بحث با قابلیت‌های تازه اپل واچ آغاز شده که می‌تواند بخشی از گفت‌وگوی اخیر را برای کاربر به متن تبدیل کند. این تحلیلگر معتقد است اپل توضیح کافی درباره جنبه اجتماعی چنین قابلیتی ارائه نکرده و ممکن بود بهتر باشد ویژگی‌های صوتی و دیداری را در قالب یک برنامه منسجم‌تر و همراه با توضیحات کامل درباره حریم خصوصی معرفی کند. چالش مشابه زمانی جدی‌تر خواهد شد که ایرپادز دوربین‌دار و عینک‌های هوشمند وارد بازار شوند.

دوربین‌های ایرپادز طبق اطلاعات مطرح‌شده نرخ ثبت تصویر بسیار پایینی خواهند داشت و قرار نیست عکس یا ویدئوی عادی تولید کنند. هدف بیشتر ساخت تصویری بسیار ساده از محیط، تشخیص رنگ، خواندن متن و شناسایی اشیا است و تمایز چهره افراد برای این سامانه دشوار خواهد بود. چنین محدودیت‌هایی می‌توانند بخشی از پاسخ اپل به نگرانی‌های حریم خصوصی باشند، اما وی معتقد است شرکت همچنان باید نحوه توضیح این فناوری‌ها برای عموم را جدی‌تر بگیرد.

آیفون Duo شروع دوره تازه است، نه مقصد نهایی

آیفون Duo در کوتاه‌مدت مهم‌ترین نماد دوره مدیریت جدید محسوب می‌شود. از نگاه این تحلیلگر، ورود اپل می‌تواند تلفن‌های تاشو را از یک بخش محدود بازار به محصولی فراگیرتر تبدیل کند و در بلندمدت مدل‌های بیشتری از این خانواده شکل بگیرند. وی حتی معتقد است فرم سنتی گوشی‌های یک‌تکه ممکن است در سال‌های آینده به‌تدریج جایگاه فعلی خود را از دست بدهد، هرچند این بخش از صحبت‌ها پیش‌بینی شخصی وی است و هنوز داده‌ای برای اثبات چنین تغییر گسترده‌ای وجود ندارد.

چالش اصلی ترنوس، اما فراتر از موفقیت آیفون تاشو خواهد بود. محصولات چند سال نخست مدیریت وی همچنان عمدتاً حاصل برنامه‌هایی هستند که در دوره کوک شکل گرفته‌اند و برای مشخص شدن تأثیر واقعی مدیرعامل جدید باید چند سال صبر کرد. مهم‌ترین مأموریت از نگاه این تحلیلگر پیدا کردن «مرکز بعدی» اپل است؛ محصول یا پلتفرمی که بتواند پس از آیفون، محور اصلی اکوسیستم شرکت شود و آغازگر دوره‌ای باشد که واقعاً با نام مدیریت تازه شناخته شود.