همدان قطب تولید ماهیان سردآبی در غرب کشور

به گزارش مجله خبری نگار،محمدکرم مرادی، مدیر شیلات و امور آبزیان سازمان جهاد کشاورزی استان همدان، در گفت‌و‌گو با خبرنگار تسنیم در همدان با اشاره به پیشینه حدود ۳۰ ساله پرورش ماهی صنعتی در استان، گفت: استان همدان همواره با اقلیم معتدل، منابع آبی فراوان و زمین‌های قابل بهره‌برداری، ظرفیت بالایی برای توسعه صنعت آبزی‌پروری دارد. هم‌اکنون حدود ۵۰۰ واحد پرورش ماهی در استان فعال است که بیشتر آنها در زمینه تولید ماهیان قزل‌آلا و بخشی نیز در تولید ماهیان کپور فعالیت می‌کنند. این واحد‌ها در منابع آبی طبیعی و استخر‌های ذخیره آب استان مستقر هستند و توانسته‌اند تولیدی پایدار و صنعتی ایجاد کنند.

وی با تشریح عملکرد سال جاری استان افزود: خوشبختانه امسال تولید ماهی در استان به ۶۵۵۰ تن رسید و در زمینه تولید بچه‌ماهی نیز حدود ۲۵ میلیون قطعه تولید شد. تولید ماهیان زینتی استان نیز حدود پنج میلیون قطعه بوده که نشان‌دهنده تنوع فعالیت‌ها و توسعه بازار‌های جدید است. همچنین در حوزه تولید زالوی طبی چهار واحد فعال داریم که یک واحد در دست ساخت است و پیش‌بینی می‌کنیم ظرفیت تولید در این بخش به حدود ۵۰۰ هزار قطعه برسد.

مدیر شیلات همدان با اشاره به فرآوری و صادرات ماهی بیان کرد: سه کارخانه بسته‌بندی و فرآوری ماهی در استان فعال هستند که تولیداتی مانند سوسیس و کالباس ماهی دارند. علاوه بر این، کارخانه‌ای در شهرستان نهاوند ایجاد شده که علاوه بر بسته‌بندی، سالانه بین دو تا سه هزار تن ماهی را به کشور‌های اوراسیا صادر می‌کند و جایگاه استان در بازار‌های خارجی را تثبیت کرده است.

مرادی درباره تولید خوراک ماهی و توسعه زیرساخت‌ها گفت: تا پیش از دو ماه گذشته، کارخانه تولید خوراک ماهی در استان وجود نداشت، اما اکنون یک کارخانه در نهاوند فعال است که نیاز داخلی استان را تأمین می‌کند. همچنین پرورش کروکودیل در شهرستان ملایر با ظرفیت ۱۶ سر در حال انجام است که نشان‌دهنده تنوع فعالیت‌های شیلاتی استان است.

وی جایگاه شیلات همدان در کشور را تشریح کرد و افزود: سال گذشته استان همدان در رتبه سیزدهم کشور از نظر تولید آبزیان قرار داشت. این رتبه با وجود چالش‌های طبیعی و محدودیت‌های منابع آبی نشان‌دهنده ظرفیت بالقوه استان برای توسعه و ارتقای جایگاه خود در سطح ملی است.

مدیر شیلات همدان به سرانه مصرف ماهی اشاره کرد و گفت: سرانه مصرف در همدان سال گذشته ۹ کیلوگرم بود که نسبت به متوسط کشوری ۱۳ کیلوگرم و متوسط جهانی ۲۴ کیلوگرم کمتر است. این موضوع ناشی از فرهنگ غذایی و شیوه‌های پخت سنتی است و برای افزایش مصرف برنامه‌های جشنواره‌ای و آموزشی در تمامی شهرستان‌ها در دستور کار قرار دارد.

مرادی با تأکید بر نقش شهرستان نهاوند در تولید ماهی بیان کرد: نهاوند با منابع آب مناسب، اقلیم، زمین‌های قابل استفاده و زیرساخت‌های موجود، حدود ۵۵ درصد تولید آبزیان استان را تأمین می‌کند. مرکز «قزل‌دانش» نیز بزرگ‌ترین مرکز اصلاح نژاد و تکثیر قزل‌آلا در کشور است که ظرفیت تولید سالانه حدود هزار تن ماهی، ۲۰۰ میلیون تخم چشم‌زده و ۸۰ میلیون بچه‌ماهی را دارد. این مرکز در سال ۱۳۹۲ به دلیل شیوع ویروس VHS با بحران مواجه شد، اما از دو سال گذشته دوباره فعالیت خود را آغاز کرده و روند بازگشت به ظرفیت کامل تولید ادامه دارد.

وی با بیان اهمیت استفاده هوشمندانه از منابع آب افزود: تولید یک کیلو گوشت ماهی به حدود ۴۰۰ لیتر آب نیاز دارد، در حالی که تولید یک کیلو گوشت گاو حدود ۱۵ هزار لیتر آب مصرف می‌کند. آب خروجی استخر‌های پرورش ماهی به دلیل دارا بودن کود طبیعی ماهی، کیفیت خاک و محصولات کشاورزی را افزایش می‌دهد و به توسعه پایدار کشاورزی و امنیت غذایی استان کمک می‌کند.

مدیر شیلات همدان به اشتغال و توسعه صنعت شیلات اشاره کرد و گفت: در استان همدان حدود ۱۲۵۰ نفر به‌طور مستقیم در حوزه شیلات مشغول هستند. با معرفی واحد‌ها برای دریافت تسهیلات بانکی، تلاش داریم وضعیت معیشتی فعالان این صنعت را ارتقا دهیم. همچنین فرهنگ‌سازی مصرف ماهی و اطلاع‌رسانی درباره فواید آن برای سلامت جامعه و پیشگیری از بیماری‌های قلبی و مغزی در دستور کار است.

مرادی عنوان کرد: با توجه به ذائقه مردم استان همدان که بیشتر ماهی قزل‌آلا مصرف می‌کنند، برنامه‌ریزی شده ظرفیت تولید تخم چشم‌زده و بچه‌ماهی داخلی به حدی برسد که نیاز وارداتی کاهش یابد و استان به یک قطب پایدار و صادرات محور در صنعت آبزی‌پروری کشور تبدیل شود.