تبدیل ریسباف به موزه بین‌المللی در دستور کار؛ مطالبه دیرینه اصفهانی‌ها

به گزارش مجله خبری نگار، مهدی جمالی‌نژاد اظهار داشت: پیگیری‌های لازم در خصوص تبدیل ریسباف به موزه‌ای در تراز بین‌المللی به جد در حال پیگیری است و در دومین جلسه شورای راهبردی ریسباف با حضور وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، آخرین وضعیت پیشبرد برنامه‌ها و اقدامات اجرایی این مجموعه تاریخی مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت.

وی افزود: کارخانه تاریخی ریسباف به عنوان یکی از نماد‌های اصیل معماری صنعتی و تاریخ کار و تولید در کشور، از جایگاه ویژه‌ای در هویت شهری اصفهان برخوردار است و در این نشست، راهکار‌های تبدیل آن به یک موزه استاندارد در سطح بین‌المللی به عنوان مطالبه‌ای دیرین بررسی شد.

به گفته وی علاوه بر طرح ملی ریسباف، در این نشست تخصصی، راهکار‌های صیانت از سایر مجموعه‌ها و محوطه‌های بزرگ میراثی استان اصفهان، تسریع در رفع موانع حقوقی و اجرایی طرح ها‌ی حوزه گردشگری و بهره‌گیری بهینه از این ظرفیت‌های کم‌نظیر برای توسعه پایدار و انتقال به نسل‌های آینده مورد تأکید طرفین قرار گرفت.

تسریع در روند اجرای طرح ملی ریسباف، اما با تکیه بر هم‌افزایی و هماهنگی میان‌بخشی در سطوح ملی و استانی، به عنوان یکی از محور‌های کلیدی نشست شورای راهبردی ریسباف پیگیری شد.

به گزارش ایرنا پیشتر وزیر میراث فرهنگی گردشگری و صنایع دستی با تاکید بر ضرورت صیانت از استقلال تصمیم‌گیری در طرح ریسباف، از واگذاری مسوولیت تام این طرح به شورای ملی دارای صلاحیت خبر داده و تاکید کرده بود: با تشکیل ساختار شورای راهبری، بهره‌گیری از ظرفیت دانشگاه‌ها و تامین منابع مالی، مسیر طراحی و اجرای این طرح دنبال می‌شود؛ بنابراین تصمیم گیری در رابطه با طرح ریسباف به دستور سیدرضا صالحی امیری به شورای ملی دارای صلاحیت سپرده شد تا مسئولیت تام داشته باشند و از مداخلات پرهیز شود.

به گفته وزیر، در این شورا سه گروه اصلی باید حضور داشته باشند، صاحب‌نظران حوزه میراث‌فرهنگی از دانشگاه‌های اصفهان و تهران، مدیران اجرایی شامل استانداران و مدیران محلی و همچنین مجموعه‌ها و مسئولانی که ظرفیت تأمین منابع مالی طرح را در اختیار دارند، از جمله سازمان برنامه و بودجه.

مقام عالی وزارتخانه میراث فرهنگی هدف از احیا طرح ریسباف را تبدیل آن به سازه‌ای شاخص و بزرگ‌ترین موزه‌ای از این دست پس از انقلاب اعلام کرده است، پروژه‌ای که با پیشینه صنعتی و هویت تاریخی اصفهان تناسب داشته باشد و بتواند ظرفیت‌های میراثی، اقتصادی و فرهنگی این شهر را در یک چارچوب منسجم به هم پیوند دهد.

مطابق با آنچه وزارتخانه میراث فرهنگی در نظر دارد مقرر است، جلسات شورای راهبردی ریسباف به صورت مستمر تشکیل شود و وزارتخانه نیز در جایگاه پشتیبان، برای کمک به تأمین منابع مورد نیاز و پیشبرد طرح ایفای نقش کند.

مجموعه تاریخی کارخانه ریسباف از جمله آخرین بازمانده‌های کارخانه‌های ریسندگی پشم اصفهان است که در مساحتی در حدود ۷۴ هزار مترمربع با زیربنائی در حدود ۵۴ هزار مترمربع در محور تاریخی چهارباغ بالا اصفهان واقع شده است.

کارخانه ریسباف در شمار زیباترین و مهمترین بنا‌های صنعتی و تاریخی ایران قرار دارد که در دوران پهلوی اول، زمانی که ایران رو بسوی صنعتی شدن گذارده بود، ساخته شد.

این کارخانه در شمار ۹ کارخانه‌ای بود که در حوزه صنایع نساجی اصفهان تاسیس شد؛ در این میان «بافناز» برای همیشه از صفحه میراث صنعتی استان پاک شد، «صنایع پشم» (روبه‌روی کارخانه ریسباف) در یک مجتمع تجاری به یک سردر و کوشک میانی محدودیت یافت و «نختاب» حفظ، اما تغییر کاربری پیدا کرد و در این میان، حفظ ریسباف بدلیل باقی ماندن تمام قسمت‌هایش (اگرچه در برخی نقاط متزلزل) و اهمیت سبک معماری و قرارگیری آن در محور تاریخی فرهنگی چهارباغ، دوچندان بود.

این بنا که در سال ۸۱ به ثبت آثار ملی ایران رسید، در اختیار بانک ملی قرار داشت و از دوران دولت دهم به این سو تصمیم بر آن شد که مالکیت آن با رعایت قوانین برای ایجاد موزه منطقه‌ای اصفهان به میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری منتقل شود؛ اما این اتفاق بدلیل آنچه که تحت عنوان «تعلق سرمایه مالی کارخانه ریسباف به سهامداران بانک ملی» خوانده می‌شد، معطل ماند تا اینکه در آذر سال گذشته (۱۴۰۲) برای نجات این کارخانه تاریخی، ریسباف به طور رسمی به اداره کل میراث فرهنگی اصفهان تحویل داده شد.