پولیتیکو: اروپا در تسخیر بحران انرژی، از ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۶؛ نفت شعله‌ور می‌شود

به گزارش مجله خبری نگار، پولیتیکو گزارش خود را با این جمله آغاز می‌کند: همه چیز درست در حال تبدیل شدن به سال ۲۰۲۲ است.

پولیتیکو در ادامه این گزارش آورده است: سران اروپایی از آن سال به بدنامی یاد می‌کنند؛ کسانی که پس از حمله تمام عیار روسیه به اوکراین، پیامد‌های امنیتی آن را با درد و رنج به یاد دارند، اما پیامد‌های امنیتی همه ماجرا نبود چرا که شوک عرضه انرژی و قیمت‌ها که پس از آن رخ داد و به همان اندازه یا حتی بیشتر دردآور بود را نیز به یاد می‌آورند.

قیمت‌ها به شدت افزایش یافتند، نگرانی‌ها از تامین انرژی سراسر قاره را در بر گرفت و دولت‌ها مجبور شدند تا برای نجات خانواده‌ها و صنایع صد‌ها میلیارد یورو هزینه کنند. امروز نیز با افزایش مجدد قیمت‌های نفت و گاز به دلیل جنگی دیگر که خارج از کنترل اروپاست، رهبران قاره سبز در تلاشند تا پاسخی پیدا کنند.

دیروز همزمان با ورود جنگ خاورمیانه که حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به ایران آغازگر آن بود، به هفته دوم، قیمت هر بشکه نفت از مرز ۱۰۰ دلار عبور کرد و این در حالی است که هیچ پایان روشنی برای آن در دیدرس نیست.

وزرای دارایی گروه ۷ (جی۷) اواخر دیروز جلسه‌ای اضطراری برگزار و اعلام کردند که آماده‌اند تا «اقدامات لازم» از جمله برداشت از ذخایر اضطراری نفت را اتخاذ کنند. با این حال، آنها از اقدام قطعی خودداری کردند. رولان لسکور، وزیر دارایی فرانسه که ریاست این جلسه را بر عهده داشت، گفت که وزرای «جی۷» هنوز با این تصمیم موافقت نکرده و نسبت به آن اقدام نگرفته‌اند.

در حالی که سیاستمداران در این نشست در حال صحبت بودند، تنگه هرمز، شریان حیاتی انرژی که ۲۰ درصد از نفت جهان از آن عبور می‌کند، همچنان به‌دلیل آنچه تهدید ایران علیه کشتی‌های عبوری خوانده می‌شود، عملا بسته شده است. در پی حملات پهپادی و موشکیِ تلافی‌جویانه تهران در واکنش به تجاوز آمریکا و اسرائیل، تولید نفت و گاز در چندین کشور حوزه خلیج فارس کُند یا متوقف شده است و تاثیر این تحولات به طور ملموسی احساس می‌شود. قیمت بنزین در پمپ‌های سراسر اروپا رو به افزایش است. قیمت گاز طبیعی به عنوان عامل اصلی بحران سال ۲۰۲۲ نیز روندی صعودی به خود گرفته و دیروز قیمت آن به بیش از ۶۰ یورو به ازای هر مگاوات ساعت رسید. این رقم هنوز به نزدیکی اوج‌های سرسام‌آور سال ۲۰۲۲ هم نرسیده، اما از هر زمان دیگری از آن برهه بالاتر است.

اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، دیروز در نطقی خطاب به سفیران اتحادیه اروپا با اشاره به آثار جنگ جاری در خاورمیانه بر انرژی، تجارت و اقتصاد، هشدار داد که «ما اکنون شاهد یک درگیری منطقه‌ای با عواقب غیرمنتظره هستیم و این عواقب همین حالا هم به واقعیت بدل شده‌اند.»

هرچه جنگ طولانی‌تر، درد عمیق‌تر

رهبران اروپایی شروع به پذیرش این واقعیت کرده‌اند. والدیس دامبروفسکیس، کمیسر اقتصادی اروپا، به خبرنگاران گفت که «در سناریویی ملایم‌تر که در جریان آن درگیری ظرف چند هفته مهار شود، می‌توان انتظار داشت که تاثیر عمده‌ای بر اقتصاد جهانی و اروپا نداشته باشد»، اما به گفته وی، «یک بحران طولانی‌تر، ممکن است به شوک رکود تورمی قابل توجهی در اقتصاد جهانی و اروپایی منجر شود به طوری که قیمت‌های بالاتر انرژی به تورم گسترده‌تر سرایت می‌کند.»

امانوئل مکرون، رئیس جمهوری فرانسه، در سفر به قبرس در یک پایگاه نظامی گفت که «از سرگیری حمل و نقل دریایی در تنگه هرمز برای جریان پیدا کردن نفت و گاز ضروری است.» او اضافه کرد که فرانسه قصد دارد تا «هر چه زودتر» برای کشتی‌های کانتینری و نفتکش‌ها اسکورت نظامی ایجاد کند. با این حال، وی هشدار داد مادامی که درگیری‌ها در خاورمیانه فروکش نکند، نمی‌توان چنین اقدامی انجام داد.

به گفته دو مقام اروپایی و یک مقام انگلیسی، وزرای انرژی «جی۷» نیز برای برگزاری جلسه‌ای اضطراری در پاریس گرد هم آمدند. سوال اصلی برای تمام سران اروپایی این است که «این جنگ چقدر طول خواهد کشید؟»؛ پرسشی که هیچ‌کس، البته شاید جز دونالد ترامپ، نمی‌تواند به آن پاسخ دهد.

به گفته تحلیلگران انرژی، تا اینجای کار، افزایش قیمت نفت و گاز به دلیل عرضه بیش از حد جهانی نفت و پیش‌بینی افزایش تولید گاز طبیعی مایع (LNG) در سال‌های آتی، تعدیل شده است.

افزون بر این، افزایش قیمت گاز برای سر درآوردن از قبض‌های مصرف‌کنندگان، به زمان نیاز دارد که به مقامات فرصت می‌دهد تا واکنش نشان دهند. وزرای انرژی اروپا قرار است هفته آینده با موضوع افزایش قیمت‌های انرژی و گزینه‌های کنترل آن، با یکدیگر ملاقات کنند.

به گفته یک مقام وزارت انرژی کشوری اروپایی، یکی از نگرانی‌ها این است که ذخایر گاز اتحادیه اروپا پس از زمستان سرد امسال به طور غیرعادی به سطوح پایینی رسیده است. آنها نمی‌توانند تضمین کنند که معامله‌گران بتوانند این ذخایر را در تابستان دوباره پر کنند، با این حال تاکید کردند که «در حال حاضر نگرانی‌ای وجود ندارد.»

از لحاظ تئوری، اتحادیه اروپا می‌تواند از ذخایر استفاده کند، خرید‌های اضطراری مشترک ترتیب دهد و تحت اختیارات اضطراری سقف قیمت اعمال کند. با این حال، کشور‌های اتحادیه اروپا هنوز برای این اقدامات درخواست نکرده‌اند و ترجیح می‌دهند صبر کنند و ببینند که قیمت‌ها و عرضه تحت تاثیر قرار می‌گیرند یا نه.

اما به طور مشخص درباره نفت، نگرانی‌های وجود دارد که اوضاع بدتر از آنچه که هست بشود و هرچه جنگ طولانی‌تر شود، قیمت‌ها بیشتر افزایش خواهد یافت.

آجِی پارمار، کارشناس نفت و مدیر شرکت اطلاعات بازار انرژی «ICIS» گفت که «ما شاهد توقف تولید در بسیاری از کشور‌های خاورمیانه هستیم، از جمله عربستان سعودی که غافلگیرکننده است. عواقب چنین اتفاقی برای بازار بسیار بیشتر از آنچه که در سال ۲۰۲۲ دیدیم، خواهد بود.»

بهای صلح؟!

ترامپ به‌رغم نگرانی‌ها در دولت خودش درباره پیامد‌های سیاسی افزایش قیمت نفت، به جهان گفته است که باید آن را تحمل کنند! رئیس جمهوری آمریکا در «تروث سوشال»، شبکه اجتماعی وی، مدعی شد «قیمت‌های نفت در کوتاه‌مدت، که به سرعت پس از پایان تهدید هسته‌ای ایران کاهش خواهد یافت، بهایی بسیار اندکی برای آمریکا، جهان، امنیت و صلح است»!

ترامپ در ادامه اواخر دیروز ادعا کرد که جنگ «تقریبا تمام شده» است و پی این ادعا، قیمت نفت به زیر ۱۰۰ دلار بازگشت. از نظر رهبران اروپایی که نگران هزینه‌های زندگی و واکنش منفی رای‌دهندگان و همچنین با نوسانات بازار‌ها روبه‌رو هستند، این ادعا چندان اطمینان‌بخش نخواهد بود.

تا اینجای کار، هیچ‌کدام از آنها جرات نکرده‌اند که بحران را به گردن ترامپ بیندازند. ادوارد میلیباند، وزیر انرژی انگلیس به‌رغم اختلافاتش با ترامپ در تقریبا تمام موضوعات مرتبط با سیاست انرژی، خطاب به نمایندگان پارلمان محتاطانه مدعی شد که آشفتگی در بازار انرژی نتیجه «تهدیدات ایران علیه تنگه هرمز» است، نه اقدام نظامی آمریکا و اسرائیل که پیش از آن صورت گرفت (!)

با این حال، اِد دِیوی، از وزرای انرژی سابق این کشور که تا سال ۲۰۱۵ این سمت را برعهده داشت و اکنون رهبر حزب میانه‌روی لیبرال دموکرات انگلیس است، به مقصد نهایی بحث‌های سیاسی درباره جنگ و پیامد‌های آن در اروپا اشاره کرد و به بی‌بی‌سی جهانی گفت: این جنگ بی‌پروا و غیرقانونی باعث خواهد شد که مردم قیمت‌های بالاتری در پمپ بنزین بپردازند و قبوض انرژی‌شان افزایش یابد؛ و مردم وقتی می‌خواهند پول را پرداخت کنند خواهند گفت «خیلی خوب، چه کسی این وضع را به وجود آورد؟» جواب این سوال می‌شود دونالد ترامپ.