یک پژوهشگر فلسفه : توان گفت و گو، قدرت یک فرهنگ را نشان می‌دهد

یک پژوهشگر فلسفه میان فرهنگی گفت:آن چیزی که توان یک فرهنگ را نشان می‌دهد قدرت گفت و گویی آن است یعنی یک فرهنگ هر چه قدر بتواند چه با خود، چه با دیگری، چه در متن سنت و چه خارج از سنت ارتباط بگیرد، پرتوان تر است.

به گزارش مجله خبری نگار، محمدرضا لبیب شنبه شب در نشستی با عنوان «از ایران مونولوگ تا ایران دیالوگ» که در مرکز اسناد و کتابخانه ملی شمال شرق کشور در مشهد برگزار شد افزود: توان گفت و گویی سنت است که تعیین می کند چه قدر این سنت می تواند پویا و پایا باشد.

وی افزود: آنچه که معمولا درباره دیالوگ در جهان، سنت و فرهنگ ایرانی صحبت و گفت و گو می شود، این است که سایه سنگین تک گویی بر فرهنگ بسیار دیده می شود یعنی چه در سنت ایران باستان و چه در سنت پس از اسلام، چه فقهی، چه عرفانی و ادبی، انگار که این سایه تک گویی بسیار پررنگ است و آثار مختلفی در این باب وجود دارد.

او ادامه داد: در دهه ۷۰ مقالاتی مبنی بر این که دیالوگ در فرهنگ ایرانی خیلی ریشه ای ندارد نوشته شده و کتاب «شوق گفت و گو» نیز در این زمینه منتشر شده که در آن به این که تک گویی در فرهنگ ما خیلی مضمر و نهادینه است پرداخته شده است گر چه که اساسا عرفان ایرانی، عرفانی است که مرید با مراد، مسیر را طی می کند.

این پژوهشگر دیالوگ و فلسفه میان فرهنگی گفت: ما در رویکرد دیالوگی از زمانی صحبت می کنیم که غیر از «من»، یک «دیگری» را هم در نظر می گیریم و غیر از ذهن من، ذهن دیگری هم هست که او هم بهره ای از حقیقت دارد و این یعنی حقیقتی که وجود دارد فروپوشیده است و آن حقیقت را باید کشف کرد و دیگری هم بهره ای از این حقیقت دارد که این شاید ابتدایی ترین و اولیه ترین نگاه ما به دیالوگ باشد.

لبیب در خصوص سابقه دیالوگ و دیگری درتفکر اسلامی یا ایرانی گفت: در آثار ابن عربی زمینه های توجه به تفاوت و زمینه های توجه به فروپاشیدگی حقیقت، زمینه های توجه به کشف حقیقت با دیگری وجود دارد. ابن عربی می گوید که به رستگاری نمی رسیم مگر این که به تمام خلایق احترام بگذاریم.

وی افزود: در منظومه منطق الطیر می بینید که یک حقیقتی برای این که رویت بشود، یک کنش جمعی اتفاق می افتد که این کنش جمعی زمانی به نتیجه می رسد که ۳۰ مرغ می مانند و سیمرغ را می بینند،یعنی آن حقیقت جز با باهم بودن این مرغ ها کنار هم اتفاق نمی افتاد یعنی یک حرکت وجودی جمعی.

او اضافه کرد: همچنین در صدر اسلام زمانی که پیامبر مبعوث می شوند، بسیاری از آیات و بسیاری از صحبت ها جنسش جنس گفت و گو است. یعنی گفتمان غالب قرآن جنسش جنس گفت وگو است و آیات فراوانی با «قل» شروع می شود که اینها همه اصطلاح های مکالمه ای هستند.

وی ادامه داد: جامعه ایران، جامعه ای است که سنت در آن پر رنگ است و خاک ایران در منطقه خاورمیانه و هم مرزی آن با سایر کشورها سبب وجود فرهنگهای متنوع در این کشور شده است که این تنوع همزیستی در ایران از قدیم بوده است.

منبع: ایرنا

لینک کپی شد

منبع: ایرنا

اشتراک‌ گذاری