اولین «ابرناو» دنیا را چه کشوری ساخت؟

به گزارش مجله خبری نگار،جنگ‌های دریایی مدرن حول محور ناو‌های هواپیمابر شکل گرفته‌اند و نمونه‌های امروزی که با نیروی هسته‌ای کار می‌کنند، معمولاً «ابرناو» (Super Carrier) نامیده می‌شوند. این عنوان بی‌دلیل نیست، چراکه این ناو‌ها به‌مراتب بزرگ‌تر از نخستین کشتی‌هایی هستند که برای حمل و اجرای عملیات هواپیما‌ها در نبرد استفاده می‌شدند. در واقع، اولین ناو‌های هواپیمابر اساساً برای این منظور ساخته نشده، بلکه برای کاربری‌های دیگر طراحی شده بودند و بعد‌ها با افزودن نوعی عرشه مسطح، به این نقش رسیدند. اصطلاح «ابر ناو» در آستانه جنگ جهانی دوم شکل گرفت، اما در ابتدا به یک ناو متعلق به نیروی دریایی ایالات متحده اشاره نداشت.

اولین کشتی که «ابر ناو» نامیده شد، ناو HMS Ark Royal (۹۱) متعلق به نیروی دریایی سلطنتی بریتانیا بود. روزنامه نیویورک‌تایمز در مقاله‌ای درباره جدیدترین کشتی تفریحی آلمان به نام Wilhelm Gustloff (که اولین کشتی از ۲۰ فروند بود و با هزینه ۵ میلیون دلار، معادل حدود ۱۱۵.۹ میلیون دلار در سال ۲۰۲۶، ساخته شده بود) آن را با Ark Royal مقایسه کرد و این ناو را «ابر ناو» نامید. این مقایسه منطقی بود، چراکه Wilhelm Gustloff از نظر اندازه با کشتی دیگر قابل مقایسه بوده و حتی می‌توانست به یک ناو هواپیمابر تبدیل شود؛ موضوعی که در سال ۱۹۳۸ بسیار رایج و مورد توجه بود.

در صورت تحقق چنین سناریویی، پیش‌بینی می‌شد کشتی آلمانی بتواند حدود ۳۵ هواپیما با نوع نامشخص حمل کند، یعنی تقریباً نیمی از ظرفیت Ark Royal. در آن زمان، Ark Royal در آستانه آغاز آزمایش‌های دریایی خود بود که قرار بود در اوایل ماه مه ۱۹۳۸ شروع شود. طراحی ناو‌های هواپیمابر در طول جنگ جهانی دوم دستخوش نوآوری‌ها و پیشرفت‌های فراوانی شد و در نگاه امروز، اطلاق عنوان «ابر ناو» به Ark Royal توسط نیویورک‌تایمز چندان دقیق به نظر نمی‌رسد.

ناو‌های هواپیمابر مدرن بسیار سنگین هستند و وزنی بیش از ۱۰۰ هزار تن دارند، اما Ark Royal به‌مراتب کوچک‌تر بود. وزن این ناو حدود ۲۲ هزار تن بود و در سال ۱۹۳۸ وارد خدمت شد. Ark Royal چند سالی در خدمت ماند تا اینکه در سال ۱۹۴۱ توسط زیردریایی آلمانی U-۸۱، به فرماندهی فریدریش گوگنبرگر، هدف قرار گرفت و غرق شد. این حمله در ۱۳ نوامبر ۱۹۴۱ و زمانی رخ داد که این ناو در نزدیکی جبل‌الطارق و در جریان عملیات Perpetual فعالیت می‌کرد.

زیردریایی U-۸۱ چهار اژدر شلیک کرد که یکی از آنها به هدف اصابت کرد و باعث غرق شدن ناو شد. در آن زمان، کشتی در حال یدک کشیده شدن بود و از مجموع ۱،۴۸۸ نفر خدمه، تنها یک نفر جان خود را از دست داد، هرچند تقریباً تمام هواپیما‌های Ark Royal نابود شدند. این ناو توانایی حمل حدود ۷۰ هواپیما از انواع مختلف را داشت و در طول خدمت خود در چندین عملیات رزمی شرکت کرده بود. در مقایسه با ناو‌هایی که تنها چند سال بعد توسط نیروی دریایی آمریکا به کار گرفته شدند، Ark Royal از نظر اندازه و توانایی تا حد زیادی به ناو‌های کلاس Essex نزدیک بود.

اما ابرناو‌های آمریکایی تا سال ۱۹۵۵ و ورود ناو‌های کلاس Forrestal به خدمت ظاهر نشدند. این ناو‌ها به دلیل اندازه و وزن بسیار بیشتر نسبت به نسل قبلی خود یعنی کلاس Midway، این عنوان غیررسمی را دریافت کردند. نخستین ناو از کلاس Midway یعنی USS Midway (CV-۴۱) حدود ۴۵ هزار تن جابه‌جایی آب داشت، در حالی که این عدد در مورد ناو‌های کلاس Forrestal تا حدود ۸۱ هزار تن می‌رسید.

منبع:روزیاتو