به گزارش مجله خبری نگار/اقتصادنیوز: رویارویی دیرینه ایران و اسرائیل با افزایش تنشها به سطوح بی سابقهای به نقطه حساسی رسیده است. بر اساس برخی تحلیلهای ادعایی، افزایش تنشها زمینه را برای پیشرفت هرچه سریعتر برنامه هستهای ایران فراهم کرده و نگرانیهای جامعه بینالمللی را برانگیخته است.
اوراسیا ریویو در این باره یادداشتی منتشر کرده و مدعی است، با توجه به وضعیت فعلی، هر گونه امیدی برای احیای برنامه جامع اقدام مشترک، به طور فزایندهای دور به نظر میرسد. به ادعای این نشریه دورنمای مشارکت مجدد در این توافق، در درجه اول به دلیل فقدان انگیزه در داخل ایران جهت متوقف کردن پیشرفت در برنامه هستهای کاهش یافته است.
به نظر میرسد دولت ایران برای بازگشت به میز مذاکره دلایل اندکی داشته باشد. پویاییهای سیاسی داخلی در ایالات متحده نیز نقش مهمی ایفا میکند، زیرا احیای توافق با مخالفتهای شدید روبرو میشود و احیای آن را غیرممکن میکند. فشار قابل توجهی از سوی حزب جمهوری خواه آمریکا برای اعمال فشارها برایران با هدف جلوگیری از لغو تحریمها وجود دارد.
اوراسیا ریویو در ادامه یادداشت اعاییاش آورد: از دیدگاه برخی از سیاستمداران در ایالات متحده، احیای توافق هستهای، همراه با کاهش تحریم ها، میتواند منابع مالی مورد نیاز دولت ایران را برای تقویت توان و قدرت نظامی اش فراهم کند. چنین تحولی نه تنها قدرت نظامی ایران را افزایش میدهد، بلکه جایگاه این کشور را در صحنه جهانی برجستهتر کرده و به طور بالقوه منجر به ادغام مجدد این کشور در سیستم مالی بین المللی میشود. در نتیجه، هجوم بالقوه درآمد میتواند به طور قابل توجهی توازن قدرت را در منطقه تغییر دهد و چشم انداز ژئوپلیتیکی پیچیدهتر کند.
با این وجود، تاکید بر تغییر ارزیابیهای ایالات متحده درباب برنامه هستهای ایران ضروری است. این نشریه در ادامه مدعی شد، گزارش (ادعایی) از نهاد اطلاعات ملی ایالات متحده زنگ خطر را به صدا درآورده و تاکید دارد که ایران در برنامه هستهای خود پیشرفتهای قابل توجهی به دست آورده است. به ادعای نشنال ریویو، تغییر در اظهارنظرها نشانه عادی سازی گفتمان هستهای است که میتواند پیامدهایی برای امنیت منطقهای و جهانی داشته باشد.
شایان ذکر است که دولت ایران بارها تاکید داشته که برنامه هستهای اش صلح آمیز است. با این حاال آنگونه که نشنال ریویو مدعی است، اظهارات اخیر مقامات ایرانی حاکی از تغییر احتمالی سیاست تهران است. کمال خرازی، مشاور ارشد سیاست خارجی ایران، اخیراً تاکید کرد که اگر اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران حمله کند، تهران ممکن است در استراتژی هستهای خود تجدیدنظر کند.
تغییر لحن مقامهای ایران قابل توجه است. علاوه بر این، احمد بخشایش اردستانی، نماینده مجلس ایران، صراحتا اعلام کرد که ایران ممکن است پیشتر به سلاح هستهای دست یافته باشد - ادعایی که اگر درست باشد، محاسبات استراتژیک در منطقه را بهطور چشمگیری تغییر میدهد.
سال گذشته، تشدید تنشها بین ایران و اسرائیل با پیشرفت برنامه هستهای ایران همزمان شده است. آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا، مدعی شده که ایران در آستانه گریز هستهای قرار دارد. از همین رو میتوان گفت که پیشرفت سریع برنامه هستهای ایران به مقولهای برجسته تبدیل شده که برخی آن را ماحصل خروج ایالات متحده از برجام در دولت ترامپ نسبت میدهند. دولت کنونی خروج ترامپ از برجام را زمینه ساز پیشرفت برنامه هستهای ایران و پیچیدگی معادلات حاکم بر منطقه میداند.
اوراسیا ریویو در ادامه یادداشت ادعاییاش آورد، افزایش سطح فعلی غنیسازی اورانیوم که طبق گزارشها به ۸۴ درصد رسیده، به نگرانیها دامن زده است. ناظران مدعیاند که ایران با این حجم از اورانیوم غنی شده در آستانه گریز هستهای قرار دارد. پیشرفت برنامه هستهای ایران میتواند نتایج بسیاری را به دنبال داشته باشد؛ غرب مدعی است که تداوم این فرایند زمینه را برای تشدید محدودیتها هموار کرده و (به ادعای این گروه) تهران را در انزوا قرار خواهد داد. با این همه گروهی دیگر مدعیاند که پیشرفت برنامه هستهای ایران میتواند زمینه را برای رقابت تسلیحاتی در سطح منطقه هموار کند.