خشک‌سالی شدید و بی‌سابقه در لرستان/کاهش ۴۹ درصدی ذخایر سدها/ فقط ۱۰ درصد آب دارند

به گزارش مجله خبری نگار، سال ۱۴۰۰، نخستین نشانه‌های خشک‌سالی در زمین لرستان پدیدار شد. آسمان باران خود را بخل ورزید، برف‌های زاگرس به‌اندازه سال‌های پیشین ذوب نشدند، و دمای هوا بیش از ۱.۵ درجه بالاتر از میانگین بلندمدت بود.

این وضعیت ۸۵ درصد از مساحت لرستان را تحت‌تأثیر خشک‌سالی قرار داد. از این میزان، ۳۱ درصد خفیف، ۳۹ درصد متوسط، ۱۱ درصد شدید و ۴ درصد بسیار شدید بوده‌است، و تنها ۱۴ درصد از زمین‌ها هنوز در شرایط نرمال هستند.

در خرداد ۱۴۰۴، حتی همین وضعیت اندک نیز تضعیف شد و تنها یک درصد زمین‌ها در وضعیت نرمال باقی ماند، درحالی‌که ۴۸ درصد از این استان در خشک‌سالی بسیار شدید قرار داشت.

بارش‌ها در لرستان، در بازه مهر ۱۴۰۳ تا خرداد ۱۴۰۴، ۴۱ درصد نسبت به سال گذشته و ۳۸ درصد نسبت به میانگین بلندمدت کاهش یافته است. سد‌های این استان نیز با کاهش شدید حجم آب مواجه شد

به‌گفته داریوش حسن‌نژاد، مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای لرستان، حجم کل مخزن سد‌های مهم این استان شامل مروک، ایوشان، تنگ‌هاله، خان‌آباد، کزنار و حوضیان، در حال حاضر ۲۰۸ ٫ ۷۱ میلیون متر مکعب است.

در میان این سدها، خان‌آباد الیگودرز با ۱۰۷ درصد افزایش نسبت به مدت مشابه سال قبل، بیشترین میزان رشد را به خود اختصاص داده است، اما در مقابل، سد ایوشان با ۷۸ درصد کاهش و سد خان‌آباد با ۳۳ درصد کاهش نسبت به مدت مشابه سال گذشته، بیشترین افت حجم ذخیره را تجربه کرده‌اند.

این اختلافات چشمگیر میان سدها، نشان از نوسانات اقلیمی و پراکندگی بارش‌ها در نقاط مختلف لرستان دارد. این الگو سال‌هاست الگوی بارندگی این استان را از توازن خارج کرده‌است.

در حال حاضر تنها ۱۰ درصد از حجم کل مخازن سد‌های لرستان پر است. بر اساس آمار رسمی، حجم آب موجود در پشت سد‌های لرستان ۲۰ ٫ ۶۳ میلیون متر مکعب برآورد می‌شود. این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، کاهش ۴۹ درصدی را نشان می‌دهد.

حسن‌نژاد به وضعیت جریان‌های ورودی و خروجی سد‌های لرستان اشاره کرد. به‌گفته او مجموع آب ورودی به شش سد این استان در حال حاضر ۰ ٫ ۱۸ متر مکعب بر ثانیه و میزان خروجی آب ۱ ٫ ۹۵ متر مکعب بر ثانیه است.

این نسبت نگران‌کننده، به‌روشنی نشان می‌دهد که سد‌های لرستان بیش از آنکه آب دریافت کنند، در حال مصرف و تخلیه ذخایر خود هستند. چنین اختلافی میان ورودی و خروجی، اگر ادامه یابد، می‌تواند مخازن سد‌ها را در ماه‌های آینده به کمترین سطح تاریخی خود برساند.

لرستان، که زمانی به سرزمین چشمه‌ها شهرت داشت، امروز با چهره‌ای دیگر روبه‌روست. رودخانه‌هایی، چون کشکان، سیمره و خرم‌رود، که روزی درختان بلوط را سیراب می‌کردند، این روز‌ها باریک و کم‌جان شده‌اند.