به گزارش مجله خبری نگار، بر اساس یک مطالعه جدید، روزهداری متناوب و رژیم غذایی حاوی پروتئین میتواند منجر به بهبود سلامت روده، متابولیسم سریعتر و کاهش وزن شود. *
محققان دانشگاه ایالتی آریزونا (ASU) اثرات یک رژیم غذایی با کالری محدود برای سلامت قلب و یک رژیم غذایی با کالری محدود که شامل روزهداری متناوب و تحریک پروتئین بود را مقایسه کردند. آنها دریافتند که رژیم غذایی دوم باعث افزایش میکروبهای روده مرتبط با فنوتیپ لاغری و سیتوکینهای در گردش خون میشود که واسطه وزن کلی بدن و کاهش چربی هستند.
این یافتهها که در مجله Nature Communications منتشر شده است، بینشهای ارزشمندی در مورد روابط پیچیده بین رژیم غذایی، میکروبیوم روده و متابولیسم ارائه میدهد و میتواند منجر به بهبود استراتژیهای مبارزه با چاقی شود.
میکروبیوم روده به تریلیونها سلول میکروبی، از جمله باکتریها، قارچها، ویروسها، باکتریوفاژها و تکیاختهها، که در دستگاه گوارش ساکن هستند، اشاره دارد. تأثیر میکروبیوم روده بر سلامت و بیماری انسان به خوبی مستند شده است و این ارگانیسمها در تقویت یا تضعیف عملکرد متابولیک و ایمنی نقش دارند.
کارن سویسا، محقق اصلی در دانشگاه ایالتی آریزونا، گفت: «باکتریهای روده بر نحوه ذخیره چربی، تعادل سطح گلوکز و پاسخ به هورمونهایی که باعث احساس گرسنگی یا سیری میشوند، تأثیر میگذارند. اختلال در میکروبیوتای روده میتواند منجر به افزایش التهاب، مقاومت به انسولین و افزایش وزن شود که نقش حیاتی سلامت روده را در پیشگیری و درمان اختلالات متابولیک برجسته میکند.»
روزهداری متناوب (یک الگوی غذایی که بین دورههای روزهداری و غذا خوردن میچرخد) و افزایش پروتئین (مصرف کنترلشده پروتئین در طول وعدههای غذایی خاص) اخیراً به دلیل فواید بالقوهشان برای سلامتی، از جمله کاهش وزن، بهبود سلامت متابولیک و بهبود عملکرد مغز، محبوبیت زیادی پیدا کردهاند. با این حال، تأثیر این اصلاحات غذایی بر میکروبیوم روده هنوز مشخص نیست.
این مطالعه جدید شامل ۲۷ زن و ۱۴ مرد بود که اضافه وزن داشتند یا چاق بودند (شاخص توده بدنی > ۲۷.۵ کیلوگرم بر متر مربع؛ درصد چربی بدن > ۳۰٪).
یک گروه از شرکتکنندگان تحت رژیم روزهداری متناوب با پروتئین قرار گرفتند که شامل ۴ تا ۵ وعده غذایی در روز در روزهای غیر روزهداری با مقدار ثابت پروتئین و ۳۵۰ تا ۵۵۰ کیلوکالری در ۲ روز روزهداری در هفته بود. گروه دیگر رژیم غذایی با کالری محدود و مناسب برای سلامت قلب را دنبال کردند. هر دو گروه به مدت هشت هفته از نظر تغییرات در میکروبیوم مدفوع و متابولومیک پلاسما تحت نظر قرار گرفتند.
پس از رژیم روزهداری متناوب و تحریک پروتئین، شرکتکنندگان افزایش باکتریهای مفید روده، بهویژه میکروبهای Christensenellaceae، و همچنین سطوح بالاتری از سیتوکینها و متابولیتهای اسید آمینه در گردش خون که اکسیداسیون چربی را تقویت میکنند، را تجربه کردند. در مقابل، گروه با محدودیت کالری، افزایش متابولیتهای مرتبط با مسیرهای مرتبط با طول عمر را تجربه کردند.
اگرچه هر دو گروه در طول مطالعه میانگین دریافت انرژی هفتگی و مصرف انرژی فعالیت بدنی مشابهی داشتند، گروه روزهداری متناوب و تحریک پروتئین در مقایسه با گروه رژیم غذایی با کالری محدود، وزن بدن بهطور قابلتوجهی بیشتری از دست دادند (۸.۸۱٪ در مقابل ۵.۴٪).
شرکتکنندگانی که رژیم غذایی روزهداری متناوب و پروتئین بالا را دنبال کردند، کاهش چربی کلی بدن، از جمله چربی شکم و چربی عمقی شکم، و افزایش درصد توده بدون چربی بدن را گزارش کردند.
دکتر دواین ملور، متخصص تغذیه و سخنگوی انجمن رژیم غذایی بریتانیا، پیش از آنکه مردم برای امتحان کردن این رژیم غذایی ترغیب شوند، هشدار داد: «این رژیم غذایی با دقت و با استفاده از رویکرد روزهداری متناوب با پروتئین بالا و طیف وسیعی از مکملهای ارائه شده توسط حامی مالی مطالعه طراحی شده است، بنابراین رژیمی نیست که بتوان به راحتی با استفاده از محصولات موجود در بازار یا سوپرمارکت آن را دنبال کرد.»
محققان نتیجه گرفتند که این نتایج، پتانسیل رویکردهای شخصیسازیشده به مداخلات غذایی را برای مدیریت بهینه وزن برجسته میکند.
الکس مور، نویسندهی اصلی این مطالعه، گفت: «علیرغم محدودیتهایی در مدت زمان و حجم نمونه، این مطالعهی جامع، شامل تجزیه و تحلیل میکروبیوم روده، سیتوکینها، اسیدهای چرب کوتاهزنجیر مدفوع و متابولیتهای خون، رابطهی پیچیدهی بین رژیم غذایی، متابولیسم میزبان و جوامع میکروبی را برجسته میکند.»
مور میگوید تحقیقات بیشتری برای کشف مکانیسمهای زیربنایی پشت این ارتباطات مورد نیاز است - دیدگاهی که ملور نیز با آن موافق است.
ملور گفت: «اگرچه این یک مطالعه جالب است که نشان میدهد تحریک پروتئین و روزهداری متناوب به حفظ کاهش وزن کمک میکند، همانطور که در مطالعهای که در سال ۲۰۲۳ منتشر شد نشان داده شده است، در این تجزیه و تحلیل، این به دلیل بهبود سطح باکتریهای روده است.» «با این حال، مشخص نیست که آیا این اثر سطح پروتئین بالاتر با تحریک پروتئین و روزهداری متناوب است، اثر روزهداری متناوب یا هر دو، در غیر این صورت میتواند اثر فیبر اضافی در این رژیم غذایی باشد.»
محققان پیشنهاد میکنند که مطالعات آینده باید بررسی جمعیتهای میکروبی در دستگاه گوارش فوقانی، همراه با بازسازی بالقوه بافت روده، را نیز در نظر بگیرند تا درک کاملتری از نقش میکروبیوم روده در مداخلات شخصیسازیشده کاهش وزن به دست آورند.
* اطلاعات ارائه شده صرفاً جهت اطلاع رسانی است و به عنوان توصیهای برای درمان بیماریها عمل نمیکند.