دانشمندان از شیوع تصلب شرایین نهفته در میان بزرگسالان خبر داده‌اند

به گزارش مجله خبری نگار، تصلب شرایین می‌تواند مدت‌ها قبل از بروز اولین علائم در رگ‌های خونی ایجاد شود. در حالی که ممکن است فرد متوجه تجمع تدریجی پلاک روی دیواره‌های شریانی نشود، با گذشت زمان این تغییرات می‌تواند منجر به مشکلات جدی گردش خون شود. داده‌های جدید نشان می‌دهد که علائم این بیماری حتی در بزرگسالان جوانی که خود را سالم می‌دانند نیز می‌تواند رخ دهد. مقاله ایزوستیا در مورد سن شروع تغییرات عروقی و تفاوت آنها در مردان و زنان بحث می‌کند.

پلاک‌ها قبل از اولین علائم

یک تیم بین‌المللی از محققان دانمارکی و اسپانیایی شیوع تصلب شرایین پنهان را در ۱۶۸۰۸ فرد ۱۸ تا ۷۰ ساله بررسی کردند. شرکت‌کنندگان هیچ بیماری قلبی عروقی تصلب شرایین که قبلاً تشخیص داده شده باشد، نداشتند. نتایج در مجله پزشکی نیوانگلند (NJEM) منتشر شد.

علائم تصلب شرایین در ۵۷.۱٪ از شرکت‌کنندگان مشاهده شد. میانگین سنی داوطلبان ۴۵ سال بود و زنان ۵۱.۴٪ از نمونه را تشکیل می‌دادند. این مطالعه بخشی از یک پروژه بین‌المللی با هدف ردیابی چگونگی پیشرفت و گسترش بیماری در شریان‌ها در طول بزرگسالی بود.

تصلب شرایین زمانی ایجاد می‌شود که کلسترول و سایر مواد در پوشش شریان‌ها تجمع یافته و پلاک‌هایی تشکیل می‌دهند. این پلاک‌ها می‌توانند به تدریج رگ‌ها را تنگ کرده و جریان خون را مختل کنند. با این حال، این فرآیند می‌تواند برای مدت طولانی مورد توجه قرار نگیرد: عدم وجود علائم به این معنی نیست که هیچ تغییری در شریان‌ها وجود ندارد.

در جوان‌ترین گروه سنی - افراد ۱۸ تا ۲۹ ساله - تصلب شرایین در ۸.۷٪ از مردان و ۶.۷٪ از زنان مشاهده شد. به عبارت دیگر، علائم این بیماری تقریباً در یک نفر از هر ۱۳ شرکت‌کننده زیر ۳۰ سال مشاهده شد.

شیوع تغییرات با افزایش سن افزایش یافت. در بین افراد ۶۰ تا ۷۰ ساله، علائم تصلب شرایین در بیش از ۹۰٪ از شرکت‌کنندگان مشاهده شد. در عین حال، ماهیت ضایعات عروقی نیز تغییر کرد: در جوانان، پلاک‌ها بیشتر در یک ناحیه واحد یافت می‌شدند، در حالی که در گروه‌های سنی بالاتر، درگیری همزمان چندین بستر شریانی به طور فزاینده‌ای شایع بود.

نویسندگان همچنین دریافتند که تصلب شرایین در مردان زودتر قابل توجه می‌شود. در زنان، شیوع این بیماری دیرتر افزایش می‌یابد، اما این افزایش در میانسالی بارزتر است. بنابراین، پویایی مرتبط با سن بین دو جنس متفاوت است، اگرچه علائم تصلب شرایین در مردان و زنان در گروه‌های سنی بالاتر شایع بود.

نه فقط عروق کرونر

برای تشخیص پلاک، دانشمندان شریان‌های کاروتید و فمورال را با استفاده از سونوگرافی سه‌بعدی و شریان‌های کرونری را با استفاده از آنژیوگرافی توموگرافی کامپیوتری بررسی کردند. این رویکرد به آنها اجازه داد تا وضعیت رگ‌ها را در چندین قسمت بدن به طور همزمان ارزیابی کنند.

در شرکت‌کنندگان جوان‌تر، تغییرات اغلب محدود به شریان‌های محیطی و یک ناحیه عروقی واحد بود. با افزایش سن، نه تنها حجم پلاک افزایش یافت، بلکه احتمال یافتن پلاک در گروه‌های شریانی متعدد نیز افزایش یافت. با این حال، بیماری عروق کرونر قلب منفرد در تمام گروه‌های سنی نسبتاً نادر باقی ماند: این بیماری در بیش از ۹.۳٪ از مردان و ۵٪ از زنان تشخیص داده نشد.

محققان تأکید می‌کنند که ارزیابی وضعیت رگ‌های خونی در نواحی مختلف بدن، تصویر کامل‌تری از گسترش تصلب شرایین ارائه می‌دهد. بررسی تنها شریان‌های کرونری ممکن است تمام تغییراتی را که از قبل در سیستم عروقی رخ داده است، آشکار نکند.

چرا یک ارزیابی ریسک ساده کافی نیست؟

نویسندگان خاطرنشان می‌کنند که ابزار‌های سنتی ارزیابی خطر بیماری‌های قلبی عروقی همیشه مشخص نمی‌کنند که آیا فرد از قبل پلاک‌های آترواسکلروتیک ایجاد کرده است یا خیر. به طور خاص، مقیاس‌های ارزیابی مانند سیستم SCORE۲ تنها بخش کوچکی از شرکت‌کنندگان مبتلا به تصلب شرایین تشخیص داده شده را به عنوان پرخطر طبقه‌بندی کردند. این اختلاف به ویژه در بین جوانان قابل توجه بود.

هنوز هیچ مدرکی مبنی بر اینکه تصویربرداری عروقی برای همه ضروری است یا اینکه این رویکرد توانایی خود را در جلوگیری از حملات قلبی و سکته مغزی ثابت کرده است، وجود ندارد. مرحله بعدی این پروژه برای آزمایش این ایده برنامه‌ریزی شده است: دانشمندان قصد دارند ارزیابی کنند که آیا یک استراتژی پیشگیرانه مبتنی بر نتایج تصویربرداری شریانی می‌تواند پیشرفت تصلب شرایین را کند کرده و خطر حوادث قلبی عروقی را کاهش دهد یا خیر.