یک پزشک درباره خطرات دارو‌های تاریخ گذشته صحبت کرد

به گزارش مجله خبری نگار، دارو‌های تاریخ گذشته نه تنها می‌توانند اثربخشی خود را از دست بدهند، بلکه به دلیل تغییراتی در ترکیباتشان، خطراتی برای سلامتی نیز ایجاد می‌کنند. اولگا اولانکینا، دانشجوی دکترا و متخصص آزمایشگاه هموتست، با ایزوستیا در مورد خطرات دارو‌های تاریخ گذشته و اینکه کدام دارو‌ها نیاز به مراقبت ویژه دارند، صحبت کرد.

این متخصص توضیح داد: «با گذشت زمان، برخی از مواد تجزیه می‌شوند، با یکدیگر واکنش می‌دهند و اکسید می‌شوند؛ و همه اینها آن‌ها را خطرناک می‌کند: به جای ایجاد اثر مطلوب، چنین دارو‌هایی می‌توانند باعث واکنش آلرژیک و حتی آسیب به اندام‌های داخلی شوند.»

چرا آنتی‌بیوتیک‌های تاریخ گذشته خطرناک هستند؟

به گفته اولانکینا، آنتی‌بیوتیک‌های تتراسایکلین می‌توانند خطر خاصی ایجاد کنند. پس از تاریخ انقضا، می‌توانند محصولات تجزیه‌ای را که برای کلیه‌ها سمی هستند، در خود جمع کنند.

این پزشک توضیح داد: «پس از تاریخ انقضا، چنین دارو‌هایی محصولات تجزیه‌ای را در خود جمع می‌کنند که برای کلیه‌ها بسیار سمی هستند. مصرف دارو‌های بی‌کیفیت می‌تواند منجر به سندرم فانکونی شود - اختلالی که در آن کلیه‌ها دیگر مواد مغذی ضروری را حفظ نمی‌کنند و باعث می‌شوند فرد به معنای واقعی کلمه گلوکز، کلسیم، اسید‌های آمینه و فسفات را از طریق ادرار از دست بدهد. در برخی موارد، این آسیب کلیوی می‌تواند برگشت‌ناپذیر باشد.»

چرا نباید آسپرین تاریخ گذشته مصرف کنید؟

گروه خطر دیگر شامل دارو‌هایی است که مشتقات اسیدی هستند یا به راحتی اکسید می‌شوند. این دارو‌ها شامل استیل سالیسیلیک اسید یا آسپرین هستند.

اولانکینا خاطرنشان کرد: «استیل‌سالیسیلیک اسید، آسپرین آشنا، وقتی در جای گرم و مرطوب نگهداری شود، به اسید استیک و اسید سالیسیلیک تجزیه می‌شود. اسید استیک پوشش معده را تحریک می‌کند و اسید سالیسیلیک می‌تواند باعث آلرژی شود.»

به گفته این متخصص، اگر قرص بوی سرکه گرفت یا شروع به خرد شدن کرد، نباید مصرف شود.

نگهداری نامناسب همچنین می‌تواند بر دارو‌های حاوی نیتروگلیسیرین تأثیر بگذارد. نیتروگلیسیرین یک ترکیب فرار است، بنابراین با گذشت زمان و در صورت عدم رعایت شرایط نگهداری، ممکن است مقدار ماده مؤثر موجود در قرص کاهش یابد. در نتیجه، ممکن است دارو در طول حمله آنژین کمتر مؤثر باشد.

خطرات قطره‌ها و محلول‌های تاریخ گذشته چیست؟

اشکال دارویی مایع نیز پس از تاریخ انقضا نیاز به احتیاط دارند. این موارد شامل شربت، قطره و محلول‌های تزریقی می‌شود.

این پزشک هشدار داد: «چنین دارو‌هایی سریع‌تر از قرص‌ها فاسد می‌شوند، زیرا آب محل مناسبی برای رشد باکتری‌ها و کپک‌ها است. حتی اگر محلول حاوی ماده نگهدارنده باشد، به مرور زمان اثر خود را از دست می‌دهد.»

به طور خاص، قطره‌های چشمی تاریخ گذشته می‌توانند منبع عفونت شوند و منجر به التهاب قرنیه و اختلال بینایی شوند. استفاده از محلول‌های استنشاقی یا تزریقی فاسد نیز می‌تواند باعث التهاب شود و اگر میکروارگانیسم‌ها تکثیر شوند، عوارض جدی‌تری ممکن است رخ دهد.

چه اتفاقی برای دارو‌های هورمونی می‌افتد؟

اولانکینا همچنین به دارو‌های هورمونی اشاره کرد. اگر دارویی به مرور زمان اثربخشی خود را از دست بدهد یا ترکیب آن تغییر کند، می‌تواند بر نتایج درمان تأثیر بگذارد. قرص‌های ضدبارداری و درمان جایگزینی هورمون هنگام تجزیه می‌توانند ترکیباتی را آزاد کنند که بر لخته شدن خون یا تعادل هورمونی تأثیر منفی می‌گذارند.

پماد‌ها و ژل‌های دارویی نیز تاریخ انقضا دارند. پس از این مدت، دارو ممکن است خواص مفید خود را از دست بدهد و باعث واکنش نامطلوب پوستی شود.

چرا رعایت شرایط نگهداری مهم است؟

بعضی از دارو‌ها دو تاریخ انقضا دارند: قبل و بعد از باز شدن. بنابراین، مهم است که نه تنها تاریخ روی بسته‌بندی، بلکه دستورالعمل‌ها را نیز دنبال کنید.

شرایط نگهداری نیز بر وضعیت دارو‌ها تأثیر می‌گذارد. رطوبت، دمای بالا و نور مستقیم خورشید می‌تواند باعث تسریع در خراب شدن برخی از اجزا شود.

اولانکینا در پایان گفت: «تاریخ انقضا حداقل تضمین نیست، بلکه محدودیتی است که پس از آن تولیدکننده دیگر مسئولیتی در قبال ترکیب و ایمنی دارو ندارد. بنابراین، حتی اگر ظاهر دارو تغییر نکرده باشد، نباید آن را پس از تاریخ انقضا مصرف کنید.»