شب سی‌ام ژانویه... حمله‌ای که مفهوم شرافت را تغییر داد

به گزارش مجله خبری نگار، این حادثه به افسانه‌ای محبوب تبدیل شده که در ضمیر ناخودآگاه ژاپنی‌ها نفس می‌کشد، خود را در آثار کابوکی و تئاتر سنتی بونراکو نشان می‌دهد و سپس به راحتی به دنیای سینما راه پیدا می‌کند تا اینکه به نمادی جهانی از وفاداری، انتقام و وظیفه تبدیل می‌شود و از مرز‌های «سرزمین خورشید تابان» فراتر می‌رود.

قدرت این حماسه تراژیک در ریشه‌های واقع‌گرایانه‌اش نهفته است، در آن فصل‌های خونینی که بر روی زمین رخ دادند و سرنوشت مردانی را شکل دادند که خود را در دوراهی بین شرافت و هستی یافتند.

برای درک عمق این فاجعه، ابتدا باید معنای کلمه "رونین" را درک کرد، عنوانی که نشان شرم بر پیشانی یک جنگجوی سامورایی بود. رونین سامورایی‌ای بود که ارباب خود را از دست داده بود، چه از طریق مرگ و چه از طریق رسوایی، و تبدیل به "یتیم" بدون رهبر یا محافظ شده بود. در جامعه‌ی خشک و بی‌روح سامورایی، جایی که هماهنگی بین ارباب و رعیت اساس هستی بود، از دست دادن این پیوند یک فاجعه‌ی وجودی بود. این صرفاً از دست دادن شغل نبود، بلکه از دست دادن هویت، هدف و عزت بود. رونین خارج از سیستم بود، بدون حقوق منظم، و اگر به سرعت ارباب جدیدی پیدا نمی‌کرد، سرنوشتش یا بی‌خانمانی بود یا سقوط به جرم و جنایت برای جلوگیری از گرسنگی - تناقض آشکار با تمام اصولی که بر اساس آنها بزرگ شده بود.

جرقه این تراژدی در دوره ادو (۱۶۰۳-۱۸۶۸)، به ویژه در دوران سلطنت پنجمین شوگون از سلسله توکوگاوا، توکوگاوا تسونایوشی، زده شد. او به دلیل عشق فراوانش به حیوانات و صدور احکام سختگیرانه‌اش مبنی بر ممنوعیت آسیب رساندن به آنها، ملقب به «شوگون سگ» بود، در تضاد کامل با خشونت انسانی که وقایع این داستان را توصیف می‌کند.

در سال ۱۷۰۱، به دایمیوی جوان، آسانو ناگانوری، وظیفه افتخاری پذیرش فرستادگان امپراتوری در کاخ شوگون در ادو (توکیوی امروزی) محول شد. برای اجرای بی‌نقص مراسم، او به دستورالعمل‌هایی از مقام باتجربه دربار، کیرا یوشیناکا، متخصص در جزئیات و آیین‌های پیچیده، نیاز داشت. با این حال، کیرا مردی حریص بود که به پذیرش رشوه و هدایای گران‌قیمت برای خدماتش عادت داشت. شاید به دلیل فقدان صداقت یا اصول، آسانو هدایای ناچیزی ارائه می‌داد یا اصلاً چیزی ارائه نمی‌داد. کیرا تصمیم گرفت با تحقیر و نادیده گرفتن علنی او و با خودداری از ارائه دستورالعمل‌های ضروری، او را مجازات کند و آسانو را در وضعیت شرمساری عمومی قرار دهد.

این توهین غیرقابل تحمل بود. در تالار مقدس کاخ، جایی که تکان دادن سلاح با مجازات مرگ ممنوع بود، خشم آسانو فوران کرد و او عجولانه عمل کرد، شمشیر کوتاه خود، واکیزاشی، را بیرون کشید و به کیرا ضربه زد. اما ضربات، اگرچه او را زخمی کرد، کشنده نبودند. آسانو حرمت کاخ را شکسته و در مکانی مقدس خون ریخته بود. مجازات سخت و اجتناب‌ناپذیر بود: اعدام. اما به دلیل جایگاهش به عنوان یک دایمیو، به او "امتیاز" خودکشی آیینی، سپوکو، با درآوردن شکم خود اعطا شد. بنابراین، در یک چشم به هم زدن، سامورایی‌های آسانو استاد خود را از دست دادند و به رونین‌های سرگردان تبدیل شدند و مجبور شدند شرم ننگ و خشم را تحمل کنند.

پس از این شوک، این جنگجویان به رهبری بزرگترشان، اویچی کورانوسوکه، گرد هم آمدند تا سرنوشت خود را تعیین کنند. آنها در مورد گزینه‌های محدود خود بحث کردند: به دنبال ارباب جدیدی بگردند، ارباب فعلی خود را تا سرحد مرگ با خودکشی دنبال کنند، یا در مسیر طولانی و خطرناک انتقام گام بردارند. آنها دومی را انتخاب کردند و ۴۷ رونین سوگند خوردند که انتقام مرگ ارباب خود را از دست کیرا، که او را مقصر واقعی می‌دانستند، بگیرند. با این حال، آنها متوجه شدند که کیرا، طبیعتاً از انتقام آنها می‌ترسد، امنیت او را تشدید می‌کند. بنابراین، آنها نقشه فریب هوشمندانه‌ای طراحی کردند. آنها وانمود به پراکندگی و پراکندگی کردند و زندگی ناامیدانه‌ای را در پیش گرفتند. برخی در ملاء عام به نوشیدن و عیاشی پرداختند، برخی دیگر پنهان شدند و بزرگترشان، اویچی، خانه خود را رها کرد و از وظایف خود غفلت کرد. آنها می‌خواستند کیرا و همه را متقاعد کنند که شرافت سامورایی خود را رها کرده‌اند و اکنون چیزی بیش از رونین‌های شکسته و بی‌هدف نیستند.

این فریب استادانه تقریباً دو سال کامل طول کشید. دو سال صبر افسانه‌ای، بازیگری استادانه و هوشیاری مداوم. در شب ۳۰ ژانویه ۱۷۰۳، هنگامی که باد شدید زمستانی ادو را درنوردید، زمان برداشت محصول فرا رسید. رونین‌ها از مخفیگاه‌های خود بیرون آمدند و خود را به شکل آتش‌نشان‌ها درآوردند - یک لباس مبدل درخشان در شهری که دائماً در معرض خطر آتش‌سوزی‌های جنگلی بود. آنها در زیر شنل‌های خود، شمشیر‌ها و سپر‌های خود را پنهان کردند و حمله‌ای هماهنگ و غافلگیرانه به کاخ مستحکم کیرا انجام دادند. به محض شروع نبرد، کاخ در هرج و مرج و فریاد فرو رفت. نگهبانان به شدت جنگیدند و ۱۶ کشته و ده‌ها زخمی بر جای گذاشتند، در حالی که رونین‌ها به شکار دشمن اصلی خود ادامه دادند.

کیرا از ترس می‌لرزید و در یک مخفیگاه مخفی پشت دیوار انبار زغال سنگ پنهان شد. اما هوشیاری و دقت رونین‌ها چیزی را به شانس واگذار نکرد. آنها گذرگاه مخفی را کشف کردند و به مخفیگاه او حمله کردند. وقتی او را پیدا کردند، آخرین فرصت را برای بازیابی آبروی از دست رفته‌اش به او پیشنهاد دادند: خودکشی آیینی مانند اربابشان. اما ترس بر کیرا غلبه کرد و او امتناع ورزید. سپس، اویشی خودش سرش را با شمشیر از تنش جدا کرد. این قتل نه برای لذت، بلکه به خاطر عدالتی بود که او می‌دید. سپس آنها سر را شستند و آن را به عنوان تأیید نهایی قولشان، بر قبر اربابشان آسانو در معبد سنگاکوجی قرار دادند.

قدم بعدی تسلیم شدن به مقامات بود. آنها وظیفه خود را به پایان رسانده بودند، در حالی که می‌دانستند بهای آن مرگ خواهد بود. آنها کوچکترین فرزند خود، کیچیمون تراساکای ۱۶ ساله، را فرستادند تا موفقیت ماموریت را به بیوه آسانو اطلاع دهد و سپس بقیه تسلیم شدند.

این پرونده افکار عمومی ژاپن را تکان داد. در حالی که مقامات آن را قتل عمد یک مقام عالی رتبه و چالشی برای نظم مستقر می‌دانستند، عموم مردم و بسیاری از سامورایی‌ها آن را مظهر وفاداری و شجاعت ("گشی") می‌دانستند. پس از بحث‌های طولانی، شوگون حکم خود را صادر کرد: اعدام. با این حال، با اذعان به شرافت انگیزه‌های آنها، به آنها افتخار مرگ به عنوان سامورایی واقعی، از طریق خودکشی آیینی به جای مثله کردن، را داد. در ۲۰ مارس ۱۷۰۳، ۴۶ رونین با شجاعت احکام خود را اجرا کردند و در کنار ارباب خود در معبد سنگاکوجی به خاک سپرده شدند، جایی که قبر‌های آنها تا به امروز زیارتگاه است. تراساکای جوان به دلیل سن کم توسط شوگون بخشیده شد و تا سن ۷۸ سالگی زندگی کرد و در نهایت در کنار همراهانش به خاک سپرده شد.

پایان داستان صرفاً یک انتقام خونین نبود، بلکه بازنویسی سرنوشت بود. رونین‌ها با مرگ خود، آبروی ارباب خود و خانواده‌اش را بازگرداندند و حتی برخی از اموال مصادره شده خانواده آسانو به آنها بازگردانده شد. آنها ننگ رونین‌ها را به افسانه‌ای ماندگار تبدیل کردند. داستان آنها به منبعی پایان‌ناپذیر از الهام هنری، از تئاتر گرفته تا نقاشی و فیلم‌های بی‌شماری، تبدیل شده است، زیرا به آن تناقض ابدی انسان اشاره می‌کند: تضاد بین قانون مطلق و عدالت غریزی، بین وظیفه اطاعت از دولت و وظیفه وفاداری به وجدان، بین هنر زندگی با افتخار و هنر مردن با افتخاری حتی بیشتر. این داستانی است که به ما یادآوری می‌کند که برخی از ارزش‌ها، هر چقدر هم که بهای آنها سنگین باشد، جاودانه می‌مانند.