یک پزشک افسانه‌ی ارتباط بین «شکم کورتیزولی» و استرس را رد کرد

به گزارش مجله خبری نگار، اصطلاح «شکم کورتیزولی» به موضوعی ثابت در رسانه‌های اجتماعی تبدیل شده است. وبلاگ‌نویسان و متخصصان تناسب اندام قول می‌دهند که با سم‌زدایی، رژیم‌های غذایی خاص و تمرینات تنفسی آن را از بین ببرند. اکاترینا کاشوک، متخصص گوارش و پزشک متخصص در آزمایشگاه هموتست،  در مورد اینکه آیا کورتیزول اضافی واقعاً اندام شما را تغییر می‌دهد و اینکه آیا رژیم‌های غذایی می‌توانند به شما کمک کنند تا به فرم قبلی خود برگردید، صحبت کرد.

کورتیزول هورمونی است که توسط قشر آدرنال در پاسخ به استرس تولید می‌شود. هدف آن بسیج تمام منابع بدن برای مقاومت در برابر موقعیت‌های چالش‌برانگیز است.

پزشک توضیح داد: «کورتیزول سطح گلوکز خون را افزایش می‌دهد، انقباض عروق را تحریک می‌کند و ضربان قلب را بالا می‌برد. در کوتاه‌مدت، این برای بقا ضروری است. وقتی سطح کورتیزول برای مدت طولانی بالا بماند، مشکلاتی ایجاد می‌شود. به طور معمول، سطح این هورمون در طول روز نوسان دارد: صبح‌ها بالا و عصر‌ها پایین. با این حال، کورتیزول ارتباط مستقیمی با چاقی ندارد - این یک افسانه است.»

به گفته پزشک، افزایش واقعی کورتیزول نه به صورت افزایش وزن ناشی از استرس، بلکه به صورت ایجاد هیپرکورتیزولیسم - یک بیماری جدی با تصویر بالینی مشخص - بروز می‌کند. این متخصص توضیح داد که یکی از معمول‌ترین علائم، نوع خاصی از چاقی است: صورت گرد می‌شود و شکم، شانه‌ها و سینه بزرگتر می‌شوند، در حالی که دست‌ها و پا‌ها نسبتاً لاغر می‌مانند.

پوست نیز تغییر می‌کند - نازک‌تر و خشک‌تر می‌شود و ترک‌های پوستی بنفش روی شکم، ران‌ها و سینه ظاهر می‌شوند. ضعف عضلانی نیز ایجاد می‌شود و بالا رفتن از پله‌ها یا ایستادن بدون کمک را برای فرد دشوار می‌کند.

پزشک از جمله علائم دیگر، فشار خون شریانیِ صعب‌العلاج، پوکی استخوان با افزایش خطر شکستگی، اختلال عملکرد تولید مثل، کاهش میل جنسی و همچنین اضطراب، تحریک‌پذیری، افسردگی و مشکلات خواب را ذکر کرد.

این متخصص همچنین خاطرنشان کرد که اصطلاح رایج «شکم کورتیزولی» هیچ پایه پزشکی ندارد. به گفته او، چاقی به هیچ هورمونی مرتبط نیست، بلکه در نتیجه اختلال در سیستم‌های هورمونی مختلف، از جمله انسولین و هورمون‌های تیروئید، ایجاد می‌شود. با این حال، شایع‌ترین علل افزایش وزن همچنان عوامل سبک زندگی هستند: کربوهیدرات‌های ساده اضافی در رژیم غذایی، مصرف الکل، کمبود خواب مزمن و عدم فعالیت بدنی. بنابراین، قبل از مشکوک شدن به اختلالات نادر غدد درون‌ریز، پزشک توصیه می‌کند به الگو‌های خواب و رژیم غذایی خود توجه کنید.

این متخصص تأکید کرد که هیچ «رژیم غذایی ضد کورتیزول» خاصی وجود ندارد. صرف نظر از سطح استرس، بدن به یک رژیم غذایی کامل و متعادل نیاز دارد. به عنوان یک راهنمای عملی، پزشک استفاده از اصل بشقاب هاروارد را توصیه کرد: نیمی از رژیم غذایی باید میوه و سبزیجات، یک چهارم غلات کامل و یک چهارم باقی مانده منابع پروتئینی باشد. این رویکرد به حفظ یک رژیم غذایی متعادل بدون محدودیت‌های سختگیرانه یا شمارش مداوم کالری کمک می‌کند.

پزشک در مورد راه‌های مقابله با استرس، خواب سالم را یکی از عوامل کلیدی دانست. کاشوک توضیح داد که سطح کورتیزول معمولاً عصر‌ها کاهش می‌یابد، شب‌ها به پایین‌ترین سطح خود می‌رسد و صبح‌ها شروع به افزایش می‌کند و به بدن کمک می‌کند تا از خواب بیدار شود. کمبود خواب منظم یا دیر خوابیدن این ریتم را مختل می‌کند: این هورمون در شب بالا می‌ماند که کیفیت خواب را مختل می‌کند و حتی پس از استراحت طولانی منجر به احساس خستگی می‌شود. این متخصص همچنین توصیه می‌کند که سطح معقولی از فعالیت بدنی را حفظ کنید و در صورت لزوم از یک روان‌درمانگر کمک بگیرید، که می‌تواند به شما در یادگیری مقابله با استرس عاطفی کمک کند.

در ۱۳ می، ایرینا پیساروا، متخصص تغذیه، نکاتی در مورد چگونگی کاهش وزن در خانه به اشتراک گذاشت. او توضیح داد که به دلیل هزینه بالای آزمایش، رویکرد شخصی به تغذیه و سلامت برای بسیاری از روس‌ها غیرقابل دسترس است، اما می‌توان بدون آزمایش‌های گران‌قیمت، مراقبت از سلامت خود را آغاز کرد. او توصیه کرد که از غذا‌های فرآوری شده و فست فود اجتناب کنید، غذا‌های کامل را بیشتر انتخاب کنید، پروتئین و فیبر را در رژیم غذایی خود متعادل کنید، آهسته‌تر غذا بخورید و غذا را کاملاً بجوید.

منبع: iz