ضرورت حضور بخش خصوصی در کشور‌های محور مقاومت/حجم تجارت ایران و عراق به ۱۵ میلیارد دلار می‌رسد

به گزارش مجله خبری نگار، بعداز ظهر امروز برنامه‌ای با عنوان «مکتب شهید سلیمانی و اقتصاد محور مقاومت» با حضور مصطفی سمیعی‌نسب، مدیر اندیشکده اقتصاد سیاسی و امنیت دفاعی دانشگاه امام صادق (ع) و ساسان شاه‌ویسی رئیس مؤسسه اندیشه و تدبیر انقلاب اسلامی برگزار شد که این برنامه به طور مستقیم از شبکه رادیو منتشر شد.

در ابتدای این نشست حمید یزدانیان، مجری-کارشناس حضور داشت که در مورد مکتب شهید سلیمانی و اقتصاد در کشور‌های محور مقاومت سؤالاتی از کارشناسان پرسید و آن‌ها به نوبه خود پاسخ‌های لازم را دادند.

در این نشست مدیر اندیشکده اقتصاد سیاسی و امنیت دفاعی دانشگاه امام صادق گفت: امام خمینی (ره) بعد از یکی از عملیات‌های موفق در دهه ۶۰ فرمودند فتح ا‌لفتوح انقلاب اسلامی پرورش جوانانی است که رژیم صدام قرار گرفتند و بعد از شهادت حاج قاسم سلیمانی مقام معظم رهبری از وی به عنوان مکتب حاج قاسم یاد کردند که از ویژگی‌های حاج قاسم یکی این بود که اهل برنامه‌های بزرگ بود واقعیت این است که انقلاب اسلامی می‌خواهد تمدن نوین اسلامی را پیاده کند.

مصطفی سمیعی نسب افزود: ویژگی دوم شهید سلیمانی قدرت رهبری وی بود که اسم ایشان مایه امید دوستان و ترس در دشمن می‌شد، همچنین ایشان در زمینه تشخیص اولویت‌ها و پیامدسازی الگو‌ها و انتخاب به‌هنگام سرامد بود، مکتب سلیمانی شامل شایسته‌پروری، شایسته گزینی و شایسته‌خواهی است. کسی که رابطه خود با خدا را اصلاح کند خدا هم رابطه او با مردم را اصلاح می‌کند.

در ادامه ساسان شاه‌ویسی دیگر کارشناس این برنامه گفت: در کنار شاخص‌های فردی و مدیریتی که شهید حاج قاسم سلیمانی داشت شاخص مدیریت و دانش را هم باید اضافه کنیم، رویکردی که به ترتیب مدیران شایسته در داخل کشور می‌شود که می‌خواهند سرآمد علم، دفاع و اقتصاد کشور باشند. از نظر چشم‌انداز باید تا سال ۱۴۰۴ کشور ما به سطح قابل قبولی از علم برسد. الان جامعه ما از نظر دفاعی به سطح قابل قبولی رسیده است. در زمینه اقتصاد هم یک رویکرد متفاوت دارد. مکتب حاج قاسم در زمینه سیاست، دفاع و امنیت متفاوت بود و مهم‌ترین شاخصه مدیریت ایشان شاخص ارزشی است. برخی از کارشناسان می‌گویند تولید ثروت بدون شاخص ارزش باید صورت گیرد، اما رویکرد مکتب حاج قاسم که در قرائت بیانیه گام دوم انقلاب هم بسیار به آن نزدیک است آمده است در ۴۰ سال آینده انقلاب اسلامی یکی از سرآمدان در زمینه دانش و پژوهش خواهد بود.

شاه‌ویسی گفت: بدون تعارف می‌گویم ما در علم اقتصاد مترجم و قرائت‌کننده غربی‌ها هستیم و هنوز زیست بوم خود را طراحی نکرده‌ایم. هرچه بتوانیم به شاخص ارزشی مکتب حاج قاسم نزدیک‌تر شویم اقتصاد ما قوی‌تر می‌شود. کوچک‌ترین کاری که در اقتصاد مقاومتی باید انجام شود این است که قبلاً حجم تجارت ما با کشور همسایه عراق کمتر از یک میلیارد دلار بود، اما در ۱۲ سال گذشته که ارتباط با عراق با محوریت حاج قاسم شکل گرفت امسال حجم تجارت با عراق به ۱۰ میلیارد دلار رسیده و تا آخر سال پیش‌بینی می‌شود این رقم به ۱۵ میلیارد دلار برسد.

این کارشناس ادامه داد: یکی دیگر از حوزه‌های مدنظر در دیپلماسی سلامت است که دولت جدید با رویکرد جدید توانست ۶ ماهه واکسیناسیون به نکته قابل قبول و اتکایی برساند. دیپلماسی اقتصادی هم باید با این رویکرد تقویت شود.

وی گفت: گرچه ما با سوریه فاصله داریم و باید از مسیر عراق و ترکیه ارتباط بگیریم، اما حضور حاج قاسم در سوریه بستر ثبات سیاسی در این کشور را فراهم کرده و در یک و نیم سال گذشته ثبات در سوریه برقرار شده است. پویشی که شکل گرفته در یک روند ۱۰ میلیارد دلاری با عراق قرار گرفتیم و چالشی که در دیپلماسی ما با سوریه روی داده این است که در ۶ ماه دوم سال میلادی جهش ۲۰۰ درصدی در صادرات ایران به سوریه اتفاق افتاده است.

شاه‌ویسی گفت: حاج قاسم پیش‌قراول دفاعی بود. برای فعال شدن دیپلماسی اقتصادی باید بازیگران خود را بشناسیم. ما در یک دوره‌ای حتی سفیر به چین نفرستاده بودیم، اما الان سفیر داریم و رابطه ما با چین فعال شده است.

در ادامه مدیر اندیشکده اقتصاد سیاسی و امنیت دفاعی دانشگاه امام صادق گفت: وزارت خارجه به عنوان دستگاه پیشران دیپلماسی باید عمل کند؛ در حال حاضر ۵۰ درصد ظرفی اقتصاد بین‌الملل ما در منطقه با چند کشور به وجود آمده است. در حالی که تسلط فرهنگ مقاومت در کشور ونزوئلا هم شکل گرفته است. در ونزوئلا هم با الهام گرفتن از ما سازمان بسیج مردمی شکل گرفته است و آن‌ها در شهادت حاج قاسم به احترامش کلاه از سر برمی‌دارند و سکوت می‌کنند.

در ادامه این نشست مصطفی سمیعی نسب اظهار کرد: کشور‌های محور مقاومت فقط حوزه جنوب غرب آسیا نیست و در قانون اساسی ما هم آرمان انقلاب اسلامی حمایت از تمام مستضعفان در سراسر عالم است و هرجا که ملتی بخواهد در مقابل استکبار ایستادگی کند محور مقاومت شکل می‌گیرد.

وی مردمی کردن اقتصاد را یکی از موفقیت‌های حاج قاسم دانست و عنوان کرد: حاج قاسم رصد دقیقی از ظرفیت داخلی هر کشور پیدا می‌کردند و از همان ظرفیت برای محور مقاومت استفاده می‌کردند. در اقتصاد هم هر کنشگر اقتصادی نیاز به بانک اطلاعاتی دارد. از صنعتگران و ظرفیت‌های موجود باید استفاده کند و اقتصاد مردمی شکل گیرد. ما زیرساخت‌های مناسبی در انرژی، ساختمان، آب و صنعت داریم که در نقطه مقابل ما کشور‌های مقاومت مانند عراق، سوریه، لبنان و یمن نیازمند همین توانمندی و زیرساخـت‌های ما هستند. در سال‌های اخیر در عراق در بحث انرژی محل مناقشه بوده است و در سوریه نیاز به منابع هیدروکربنی ما دارند و برای ونزوئلا هم کشتی بنزین ایران به آنجا رسید.

در ادامه حمید یزدانیان کارشناسی-مجری این برنامه پرسید در کشور مسلمان و همسایه پاکستان که ۲۲۰ میلیون جمعیت دارد سال گذشته ۶۰ میلیارد دلار واردات انجام شد که سهم ایران از این رقم یک میلیارد دلار بود، آیا می‌توان پاکستان را جزو محور مقاومت عنوان کرد؟

‌سمیعی نسب در پاسخ گفت: ما یک سازمان توسعه تجارت داشتیم که دو نمایندگی در عراق و افغانستان داشت در بقیه کشور‌ها نماینده‌ای نداشت در حالی که مقام معظم رهبری فرمود دیپلماسی اقتصادی باید به موازات دیپلماسی سیاسی فعال شود. ظرفیت بازرگانی ما حداقل با کشور‌های محور مقاومت باید فعال شود. زحمات چندین ساله حاج قاسم در محور مقاومت طی سالیان گذشته نهادسازی‌های مردمی در این کشور‌ها انجام داد. ما باید نقشه جامع راه هر کشور را داشته باشیم.

سمیعی نسب گفت: برای کشور‌های عراق، افغانستان و سوریه که هر کدام ویژگی‌های خود را دارند دیپلماسی اقتصادی را در کنار دیپلماسی سیاسی فعال کنیم. در عراق از ظرفیت سران قبایل می‌توانیم به خوبی استفاده کنیم.

وی افزود: در شاخص‌های کسب و کار باید فعالان اقتصادی وارد عمل شوند. کشور‌های محور مقاومت دارای ویژگی‌های فرهنگی، سیاسی و امنیتی مشابه ما هستند و این موجب می‌شود هزینه مبادلات ما را کاهش دهد. اما در عمل وقتی یک تجار عراقی می‌خواهد به کشور ما بیاید با موانع نهادی زیادی مواجه می‌شود باید دیپلماسی اقتصادی هزینه این اصطکاک‌ها را کاهش دهد. مسئله دیگر امنیت فعالان اقتصادی باید در هر کشور فراهم شود تا روابط تجاری گسترش یابد و مسئله دیگر پایدار بودن رابطه تجاری است که باید مدنظر باشد و نیز کاهش رانت‌جویی در این کشور‌ها است، زیرا انقلاب اسلامی به روشنی اعلام کرده که چشم طمع به هیچ کشوری ندارد بلکه هدفش احیای تمدن اسلامی است.

سمیعی نسب در مورد نقشه راه و آینده سیاسی کشور گفت: مهم‌ترین نکته‌ای که مکتب حاج قاسم دارد این است که کشور ما بعد از ۲۰۰ سال توانست برای اولین‌بار در خارج از مرز‌های جغرافیایی حوزه نفوذ خود را گسترش دهد. از زمان قاجاق کشور ما همواره در مرز‌های خود محصور بود و حتی در جریان جهانی اول و دوم تهدید شد. ابرقدرت‌ها بدون اینکه با شاه مملکت هماهنگ کنند او را نادیده گرفته و در داخل کشور جلسه می‌گیرند، اما ا کنون حوزه نفوذ به خارج از مرز‌ها سرایت کرده است.

وی افزود: در عرصه دریا باید این را بگویم که ۹۰ درصد ترانزتیت کالا‌های دنیا توسط مسیر دریایی انجام می‌شود، اما سهم ما از این ترانزیت چقدر است ما برای اولین بار از طریق دریا به مدیرترانه متصل شده‌ا یم.

این اقتصاددان گفت: همانگونه که از توان مستشاران نظامی در زمینه امنیت در کشور‌های محور مقاومت استفاده کردیم این می‌تواند به عنوان پشتیبانی فعالیت‌های اقتصادی ما عمل کند و سرریز این توان در زمینه اقتصاد به کار آید. یکی دیگر از توانمندی ما در زمینه توسعه تجارت الکترونیک و همچنین استفاده از توان ایران در ساختمان‌سازی استفاده شود در حالی که در کشور عراق و سوریه به خاطر جنگ زیرساخت‌های آن‌ها از بین رفته است و می‌توانیم در ساختمان‌سازی که بیشترین روابط پسینی و پیشینی در اقتصاد دارد استفاده کنیم. وزیر راه و شهرسازی ما هم آقای رستم قاسمی دارای توانمندی زیادی است و ما در زمینه ساخت مسکن دانش انباشته بی‌بدیلی داریم.

عضو هیأت علمی دانشگاه امام صادق عنوان کرد: وقتی انبوه‌ساز ما در ترکیه مسکن می‌سازد چرا نباید در کشور‌های حوزه مقاومت هم بسازد. باید دُز دولتی کردن این کار‌ها را کاهش دهیم و فعالان اقتصادی ما بهترین عملکرد را در این زمینه دارند.

سمیعی‌نسب همچنین در زمینه انرژی و کشاورزی گفت: کشور ما دچار محدودیت است، اما از طریق کشت فراسرزمینی و هدف خودکفایی می‌توانیم در شمال سوریه که دارای ظرفیت بی‌بدیلی است می‌توانیم تولیدات کشاورزی را انجام دهیم.

وی افزود: ما در زمینه اقتصاد قائل به جهاد هستیم همانگونه که در زمینه دفاعی امر شده است هرآنچه که نیرو می‌توانید مقابل دشمن فراهم کنید در عرصه اقتصاد هم باید امکانات خود را برای کشور‌های حوزه مقاومت به کار بگیریم.

عضو هیأت علمی دانشگاه امام صادق بیان کرد: در بخش سلامت بهترین پزشکان در آسیا را داریم. مشهد تبدیل به مرکز توریسم سلامت شده است، اما اخیراً برخی کشور‌های حاشیه خلیج فارس پزشکان ایرانی را جذب کرده‌اند و می‌خواهند تجارت سلامت در آنجا شکل گیرد. در حالیکه ایران در عرصه پزشکی جزو چهار کشور برتر دنیا در زمینه قلب، ریه، کلیه و گوارش است.

سمیعی‌نسب این را هم گفت: در ترانزیت که دارای بیشترین ارزش افزوده است کشور‌های حوزه مقاومت به عنوان کریدور شرق به غرب هستند و بخش خصوصی می‌تواند در ترانزیت کالا فعال شود و حتی آن‌هایی که اعتقادی به حوزه مقاومت هم ندارند و دغدغه وطن‌پرستانه دارند باید از هر کوششی برای قوی شدن اقتصاد کشور دریغ نکنند، چون ایران قوی یعنی داشتن اقتصاد قوی، فرهنگ قوی و دفاع قوی است که این از ویژگی‌های مکتب حاج قاسم سلیمانی به شمار می‌رود.