دارو‌های جدید کاهش وزن چقدر مؤثرند؟ هشدار درباره مصرف خودسرانه

به گزارش مجله خبری نگار/جهان صنعت نیوز، دکتر فریدون عزیزی در نشست خبری «سبک زندگی صحیح و دارو‌های لاغری» که امروز برگزار شد، اظهار کرد: حدود صد سال است که انسان‌ها با مساله اضافه وزن و چاقی دست‌وپنجه نرم می‌کنند. شرایط زندگی انسان‌ها طی سال‌های گذشته به نحوی بود که با محدودیت دسترسی به موادغذایی مواجه بودند، اما ماشینی‌شدن زندگی و دسترسی همیشگی به موادغذایی در تمام سال سبب شده که انسان‌ها با پدیده چاقی و اضافه وزن مواجه شوند.

او درباره وضعیت اضافه‌وزن و چاقی در سطح جهان توضیح داد: حدود ۶۰ تا ۸۰ درصد مردم اغلب کشور‌ها به اضافه وزن و چاقی مبتلا هستند. اگر شاخص توده بدنی BMI حدود ۲۵ باشد، فرد به اضافه‌وزن مبتلا است و اگر این میزان بالای ۳۰ باشد فرد دچار چاقی است.

رئیس پژوهشکده علوم غدد درون‌ریز و متابولیسم دانشگاه علوم‌پزشکی شهید بهشتی ادامه داد: حدود ۷۵ درصد تهرانی‌ها به اضافه وزن و چاقی مبتلا هستند. اضافه‌وزن در کشور ما شایع‌تر است؛ در حالی که چاقی در ایالات‌متحده شایع‌تر است.

رئیس پژوهشکده علوم غدد درون‌ریز و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با بیان اینکه کشور‌های پیشرفته در زمینه شیوع چاقی به مرحله‌ای از ثبات رسیده‌اند، توضیح داد: کشور‌های در حال پیشرفت همچنان با سرعت زیادی با افزایش اضافه‌وزن و چاقی مواجه هستند؛ بنابراین اگر اقدامات عمده‌ای انجام نشود، این روند ادامه خواهد داشت. بخش عمده اقدامات برای کنترل اضافه‌وزن و چاقی باید در حوزه پیشگیری و سلامت عمومی توسط کشور انجام شود و اصلاح شیوه زندگی افراد در جامعه نیز اهمیت زیادی دارد.

او با بیان اینکه ۵ تا ۱۰ درصد افراد را می‌توان با روش‌های عمده به وزن طبیعی برگرداند، تصریح کرد: به همین دلیل، مصرف دارو‌های کاهش وزن یکی از مسائلی است که برای افراد مبتلا به چاقی مطرح شده است. بسیاری از افراد مبتلا به چاقی ممکن است با رژیم غذایی و کاهش وزن، مقداری از وزن خود را کاهش دهند، اما در اکثر موارد دوباره وزن کاهش‌یافته بازمی‌گردد.

عزیزی گفت: میزان دارو‌های کاهش وزن طی ۴۰ تا ۵۰ سال گذشته چندان زیاد نبودند و حدود ۵ درصد اثرگذاری داشتند. اثرگذاری دارو‌های کاهش وزن آن بازه زمانی به ندرت به ۱۰ درصد می‌رسید. اثرگذاری محدود دارو‌های کاهش‌وزن در گذشته سبب شد که چندان مورد استقبال قرار نگیرند.

او درباره دارو‌های جدید کاهش وزن اظهار کرد: دارو‌های جدید قوی‌تر هستند و در ابتدا به صورت روزانه مصرف می‌شدند، اما دارو‌های تزریقی هفتگی در دسترس هستند و ممکن شکل خوراکی دارو‌ها تا دو ماه آینده به کشور وارد شود. سهولت مصرف این دارو‌ها و میزان کاهش وزن بیشتری که ایجاد می‌کنند، سبب شده توجه به این دارو‌ها افزایش پیدا کند. در برخی افراد حتی کاهش ۲۰ درصدی وزن نیز مشاهده می‌شود، البته همه افراد چنین میزان کاهش وزنی را تجربه نمی‌کنند.

عزیزی با بیان اینکه کاهش ۱۰ درصدی وزن می‌تواند به بهبود برخی شاخص‌های سلامت کمک کند، گفت: اگر هدف، بهبود شاخص‌های مرتبط با چاقی باشد، کاهش حدود ۱۰ درصد وزن معمولا می‌تواند موجب بهبود بسیاری از مشکلات مانند فشار خون شود؛ اما برای پیشگیری از بیماری‌های قلبی‌عروقی، کاهش وزن بیشتری در حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد مورد نیاز است.

او با بیان اینکه دستیابی به کاهش وزن ۱۵ تا ۲۰ درصدی با بسیاری از روش‌های قدیمی امکان‌پذیر نبود، گفت: اکنون دارو‌های تزریقی جدید و جراحی چاقی از روش‌هایی هستند که می‌توانند به چنین میزان کاهش وزنی کمک کنند.

عزیزی همچنین با بیان اینکه مصرف منطقی دارو‌ها ضرورت دارد، اظهار کرد: تمام دارو‌ها باید به شکل منطقی مصرف شود و نحوه مصرف صحیح دارو باید به جامعه ارائه شود. به نظر می‌رسد، این موضوع در کشور ما تا حدودی با مشکل مواجه است. دارو‌های جدید کاهش وزن، دارو‌های بسیار مفیدی هستند و در بسیاری از موارد باید مورد استفاده قرار گیرند؛ اما مصرف بی‌رویه این دارو‌ها نیز یک چالش است.

رئیس پژوهشکده علوم غدد درون‌ریز و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی شهید بهش درباره ارتباط دارو‌های جدید کاهش وزن با درمان دیابت گفت: مسئله دیابت نیز از گذشته با مشکلات عمده‌ای همراه بوده، اما درمان دیابت با کشف انسولین به تدریج پیشرفت کرد و دارو‌های جدید نیز شرایط درمان را آسان‌تر کرده‌اند.

او درباره شیوع دیابت نوع دو گفت: افزایش شیوع دیابت نوع ۲ در کشور‌های گوناگون سبب شده دارو‌های جدیدی برای درمان این بیماری استفاده شود. برخی از دارو‌هایی که امروز برای کاهش وزن مورد استفاده قرار می‌گیرند، در ابتدا برای درمان دیابت توسعه پیدا کردند و کاهش وزن، یکی از آثار آنها در بیماران دیابتی بود.

عزیزی ادامه داد: بعد‌ها مشخص شد که این دارو‌ها در دوز‌های بالاتر می‌توانند در افراد غیردیابتی نیز به عنوان داروی کاهش وزن مورد استفاده قرار گیرند. بنابراین، آغاز استفاده از این دارو‌ها به عنوان یک درمان دارویی مفید در بیماران مبتلا به دیابت بود و سپس وارد حوزه درمان افراد مبتلا به چاقی شدند.