یک پزشک علل خواب‌آلودگی روزانه کودکان در طول درس را شناسایی کرد

به گزارش مجله خبری نگار، اکاترینا دمیانوفسکایا، متخصص مغز و اعصاب و پزشک متخصص در آزمایشگاه هموتست، به ایزوستیا گفت: «خواب‌آلودگی کودک در کلاس همیشه به دلیل استفاده از تلفن همراه در اواخر شب یا عدم علاقه به درس خواندن نیست. خواب‌آلودگی در طول روز می‌تواند ناشی از کمبود خواب، کیفیت پایین خواب، کمبود آهن و برخی بیماری‌های خاص باشد.»

این متخصص خاطرنشان کرد: «خواب‌آلودگی یک حالت فیزیولوژیکی است: اگر مغز در بیدار ماندن مشکل داشته باشد، کودک باید برای حفظ تمرکز بیشتر تلاش کند؛ و گاهی اوقات، آنها به سادگی نمی‌توانند در برابر خواب مقاومت کنند.»

به گفته این پزشک، شایع‌ترین علت خواب‌آلودگی در دانش‌آموزان، استراحت ناکافی در طول شب است. به کودکان ۶ تا ۱۲ ساله توصیه می‌شود ۹ تا ۱۲ ساعت در شب بخوابند، در حالی که به نوجوانان ۱۳ تا ۱۸ ساله توصیه می‌شود ۸ تا ۱۰ ساعت بخوابند. اگر کودکی مرتباً دیر به رختخواب برود و زود برای مدرسه بیدار شود، کم‌خوابی به تدریج ایجاد می‌شود. این امر نه تنها بر سطح انرژی، بلکه بر توجه، حافظه و توانایی جذب مطالب جدید نیز تأثیر می‌گذارد.

حفظ یک روال به ویژه برای نوجوانان چالش برانگیز است. به گفته دمیانوفسکایا، در دوران بلوغ، ریتم‌های بیولوژیکی داخلی تغییر می‌کنند: خوابیدن در اوایل عصر برای بدن دشوارتر می‌شود، حتی اگر برنامه مدرسه هنوز نیاز به بیدار شدن زودهنگام داشته باشد. بنابراین، خواب‌آلودگی صبحگاهی در نوجوانان همیشه به فقدان نظم و انضباط مربوط نمی‌شود؛ گاهی اوقات به دلیل ساعت داخلی بدن است.

با این حال، این مشکل ممکن است نه به کمیت خواب، بلکه به کیفیت آن مربوط باشد. یکی از دلایل احتمالی، آپنه انسدادی خواب است، وضعیتی که در آن تنفس به طور دوره‌ای در طول خواب مختل می‌شود. این باعث خواب منقطع می‌شود و از استراحت کامل جلوگیری می‌کند. والدین باید به خروپف بلند منظم، تنفس سنگین در طول خواب، بیدار شدن‌های مکرر و خستگی شدید در طول روز توجه کنند.

کمبود آهن می‌تواند یکی دیگر از عوامل خواب‌آلودگی در طول روز باشد. به گفته پزشک، این مشکل می‌تواند با ضعف، کاهش عملکرد و اختلال در تمرکز همراه باشد. این علائم می‌توانند با ایجاد کم‌خونی فقر آهن بدتر شوند. علاوه بر این، کمبود آهن با ناراحتی در پا‌ها و حرکات غیرارادی همراه است که می‌تواند خواب را مختل کند.

اگر کمبود آهن مشکوک باشد، پزشک ممکن است شمارش کامل خون و آزمایش‌های اضافی برای اندازه‌گیری متابولیسم آهن تجویز کند.

دمیانوفسکایا تأکید کرد: «خرید مکمل‌های ویتامین برای کودکتان برای مقابله با خواب‌آلودگی بدون معاینه کامل، ایده خوبی نیست. خستگی و خواب‌آلودگی علائم غیراختصاصی هستند که به خودی خود به ما اجازه نمی‌دهند مشخص کنیم بدن ظاهراً فاقد چه ماده مغذی خاصی است.»

این پزشک خاطرنشان کرد که وقتی کودکی به اندازه کافی می‌خوابد، اما مرتباً خواب‌آلودگی شدید در طول روز را تجربه می‌کند، توجه ویژه‌ای لازم است. در موارد نادر، چنین علائمی ممکن است با اختلالات خواب‌آلودگی بیش از حد، از جمله نارکولپسی یا پرخوابی ایدیوپاتیک مرتبط باشد.

در کودکان، نارکولپسی می‌تواند با علائمی بیش از شروع ناگهانی خواب بروز کند. علائم احتمالی شامل بازگشت به خواب روزانه، تحریک‌پذیری، تغییر در فعالیت روزانه و مشکلات یادگیری است.

به گفته دمیانوفسکایا، اگر کودکی مرتباً در کلاس درس به خواب می‌رود، مهم است که ابتدا برنامه خواب او ارزیابی شود: اینکه واقعاً چه ساعتی به رختخواب می‌رود، چند ساعت استراحت می‌کند، آیا شب‌ها از دستگاه استفاده می‌کند یا خیر، صبح‌ها چقدر راحت از خواب بیدار می‌شود و آیا علائمی از اختلال تنفسی در خواب وجود دارد یا خیر. اگر کودک شب‌ها به اندازه کافی می‌خوابد، اما خواب‌آلودگی در طول روز ادامه دارد، توصیه می‌شود با متخصص اطفال مشورت کنید. متخصص به تعیین اینکه آیا تنظیم برنامه او کافی است یا نیاز به علت پزشکی دارد، کمک خواهد کرد.

مجله Sleep Medicine Reviews در تاریخ ۳ سپتامبر گزارش داد که خروپف بلند در کودک ممکن است فقط یک عادت خواب نباشد، بلکه نشانه‌ای از آپنه انسدادی خواب باشد - وضعیتی که در آن راه هوایی به صورت دوره‌ای باریک یا مسدود می‌شود. در این وضعیت، عضلات راه هوایی فوقانی در طول خواب شل می‌شوند و فضای عبور هوا به صورت دوره‌ای باریک یا کاملاً مسدود می‌شود.