به گزارش مجله خبری نگار،فتوپسی نوعی پدیده بصری است که به صورت جرقههای نور در میدان بینایی بروز میکند. علل فتوپسی میتواند متنوع باشد و با بیماریهای اندام بینایی و آسیبهای عصبی مرتبط باشد. دکتر سینو گوزیف، چشمپزشک و جراح چشم پزشکی JSC Medicine (کلینیک آکادمیک رویتبرگ)، در این مورد به ایزوستیا گفت.
او افزود: «جرقههای نورانی اغلب در بیمارانی رخ میدهد که مستعد بیماریهای داخل چشمی مانند نزدیکبینی یا دیابت شیرین هستند - بیماریهایی که بر ساختار چشم تأثیر میگذارند.»
یکی از دلایل اصلی، مایع شدن زجاجیه، مادهای ژل مانند که حفره چشم را پر میکند، است. با افزایش سن یا تحت تأثیر فرآیندهای پاتولوژیک، این جسم شروع به ضخیم شدن و انقباض میکند که منجر به جدا شدن آن از شبکیه میشود.
زجاجیه توسط یک غشای نازک از شبکیه جدا میشود و وقتی جدا میشود، شبکیه به صورت مکانیکی کشیده میشود. شبکیه ساختار چندلایه پیچیدهای دارد و حاوی سلولهای عصبی است که به تحریک حساس هستند. وقتی کشیده یا دچار پارگیهای میکروسکوپی میشوند، تکانههای کاذبی رخ میدهد که توسط مغز به صورت جرقههای نور درک میشوند - این همان چیزی است که فتوپسی نامیده میشود.
این پزشک هشدار داد: «این اختلالات میتوانند هم برگشتپذیر باشند و هم منجر به عوارض جدی شوند. اگرچه خود فتوپسیها بر حدت بینایی تأثیری ندارند، اما میتوانند نشانهای از بیماریهای خطرناکی مانند جداشدگی شبکیه، پارگی شبکیه یا بیماریهای عروقی (مثلاً فشار خون بالا یا دیابت) باشند.»
شایعترین علل ایجاد جرقههای نورانی، تخریب زجاجیه (تغییرات وابسته به سن یا پاتولوژیک) و همچنین پارگی و جداشدگی شبکیه است که عوارض جدیتری محسوب میشوند. همچنین میتوان در میگرن همراه با اورا، که در آن جرقههای نورانی به صورت حملهای و همراه با سردرد هستند، نیز این پدیده را مشاهده کرد.
درک این نکته مهم است که فتوپسی میتواند یکی از اولین نشانههای جداشدگی شبکیه باشد، اگرچه همیشه با وخامت آشکار بینایی همراه نیست. با این حال، اگر جرقههای نورانی با کاهش شدید بینایی، احساس وجود «پرده» یا «دریچه» که بخشی از میدان دید را میپوشاند یا ظاهر شدن کدر شدن جلوی چشم همراه باشد، این یک علامت هشدار دهنده است. شبکیه جدا شده مسیر بینایی را مسدود میکند که میتواند منجر به از دست دادن بینایی برگشتناپذیر شود.
گوزیف خاطرنشان کرد که عوامل خطر جداشدگی شبکیه شامل درجه بالایی از نزدیکبینی (میوپی) است که باعث دیستروفی شبکیه محیطی میشود؛ وجود پارگی یا تغییرات دژنراتیو در شبکیه؛ ضربه به چشم؛ رتینوپاتی دیابتی که در آن چسبندگیهای فیبری در چشم تشکیل میشود و شبکیه را میکشد و باعث جداشدگی آن میشود.
این وضعیت میتواند منجر به یک عارضه جدی به نام ویترئورتینوپاتی پرولیفراتیو شود که نیاز به درمان جراحی پیچیده دارد.
این متخصص خاطرنشان کرد: «اگر قبلاً هرگز متوجه برق زدن چشمهایتان نشدهاید و حالا ناگهان ظاهر شدهاند، این دلیلی برای احتیاط است. مراجعه به چشمپزشک در اسرع وقت در صورت ابتلا به بیماریهای همزمان مانند نزدیکبینی بالا، دیابت یا آسیبدیدگی اخیر چشم بسیار مهم است.»
معاینه به موقع به ما امکان میدهد تغییرات اولیه را شناسایی کرده و از عوارض جدی جلوگیری کنیم. به عنوان مثال، اگر پیشنیازهای جداشدگی شبکیه تشخیص داده شود، میتوان انعقاد لیزری پیشگیرانه را انجام داد - روشی ایمن و مؤثر که شبکیه را تقویت کرده و خطر جداشدگی آن را کاهش میدهد.
در پایان ماه ژوئیه، آنا سولووی، چشمپزشک، در مورد چگونگی محافظت از چشمانتان در برابر فشار بیش از حد در تابستان صحبت کرد. به گفته او، میتوانید از قطرههای مرطوبکننده استفاده کنید، اما باید کاملاً طبق توصیه پزشک استفاده شوند.
منبع: iz