از هویدا تا رضاشاه؛ چرا عباس میلانی مدام می‌گوید دانسته‌های قبلی‌اش اشتباه بوده است؟

به گزارش مجله خبری نگار، عباس میلانی، تحریف‌کننده تاریخ و طرفدار جریان پهلوی، در سال‌های اخیر کتاب‌هایی در راستای تمجید از شخصیت‌های دوران پهلوی نوشته است؛ آثاری در آنها کوشیده است تا تصویری «جدید» از پهلوی‌ها ارائه دهد.

او اخیراً سیاهه‌ای سراسر تحریف که برای خوشایند سلطنت‌طلبان نوشته شده را منتشر کرده است. این کتاب به زندگی و شخصیت رضاخان پرداخته است؛ اما آنچه موضوع را دارای اهمیت کرده، دیدگاه این نویسنده درباره رضاشاه است که به مخاطب ارائه می‌شود.

این نویسنده حامی پهلوی، در گفت‌وگوی اخیرش با «سیما ثابت» کارمند سابق شبکه اینترنشنال، به برخی مسائل مطرح‌شده در کتابش اشاره کرده و در این‌باره سخن گفته است.

صحبت‌های عباس میلانی در وصف این کتاب، حاکی از آن است که وی همه تلاش خود را به کار گرفته تا واقعیات بدیهی از رضاخان ـ که یک‌بار در تاریخ اتفاق افتاده‌اند و دیگر نمی‌توان به گذشت بازگشت و آنها را تغییر داد ـ به هر نحوی که شده تغییر دهد.

یکی از ترفند‌هایی که عباس میلانی برای پیشبرد پروژه تطهیر و تحریف تاریخ پهلوی بر آن تکیه می‌کند، «ادعای بی‌طرفی در مواجهه با تاریخ» است. او مدعی است که سعی دارد نگاهی بی‌طرفانه و بدون جهت‌گیری از شخصیت‌ها و وقایع تاریخی ارائه کند؛ اما در این ادعای ملانی، نقض‌هایی وجود دارد.

به‌طور مثال در همین گفت‌وگویی که به تازگی با سیما ثابت انجام داده، در بخشی از آن ادعا می‌کند که با تحمیل نوع پوشش به مردم مخالف است؛ اما وقتی موضوع «کشف حجاب اجباری» از سوی رضاخان پیش می‌آید، مخالفتی از خود نشان نمی‌دهد و حتی این اقدام را توجیه می‌کند.

اما مهم‌ترین ترفند عباس میلانی برای «تحمیلِ نرم» دیدگاهش به مخاطب، بیان یک ادعا و نوعی همراهی با خواننده است که پیش از این هم، آن را به کار برده است. میلانی در بخشی از مصاحبه‌اش، مهم‌ترین کشف خود درباره رضاشاه ـ طی سال‌های اخیر که مشغول نوشتن این کتاب بوده ـ را این‌گونه عنوان می‌کند: «فهمیدم همه آنچه گمان می‌کردم درباره رضاشاه می‌دانم، غلط است».

یک فعال رسانه‌ای در شبکه اجتماعی اکس نوشته: «وقتی عباس میلانی در گفت‌وگوی تازه با سیما ثابت رو به دوربین می‌گوید «تقریباً هرچه قبلاً درباره رضاشاه گمان می‌کردم می‌دانم، غلط بود»، با یک معرفی کتاب ساده طرف نیستیم؛ با یک بازنویسی تمام‌عیار سیاسی روبه‌رو هستیم».

درواقع میلانی به شکلی سخن می‌گوید که گویا تاکنون هیچ منبع و سند تاریخی درباره رضاخان وجود نداشته و این عباس میلانی است که برای اولین‌بار، رضاشاه را کشف کرده است. جالب توجه است که او درباره امیرعباس هویدا نیز همین ادعا را مطرح کرده است.

میلانی در صفحات نخست کتاب «معمای هویدا» نوشته: «معمای هویدا را حدود شش سال پیش آغاز کردم... با خود می‌گفتم هویدا شخصیتی سخت سرشناس بود. سیزده سال بر صندلی صدارت تکیه زد چند و، چون زندگی‌اش، دوران زندانش، حتی نحوه مرگش همه زیر ذره بین مطبوعات ایران و جهان بود...، چون دوران نخست‌وزیری هویدا هم‌زمان با روزگاری بود که من نیز به‌عنوان یکی از مخالفان رژیم شاه گوشه‌چشمی به عالم سیاست ایران داشتم، پس گمان داشتم که هویدا را هم خوب می‌شناسم. هزار و یک نکته و شایعه در موردش شنیده بودم...، اما فرضیاتم همه غلط از آب درآمد. هر چه بیشتر کاویدم، بیشتر دریافتم که هویدا را نمی‌شناسم. متوجه شدم که هویدای واقعی با هویدای خیال من اشتراک چندانی ندارد». (معمای هویدا، عباس میلانی، صص ۹ ـ ۱۰.)

وی کتاب دیگری نیز از زندگی محمدرضا پهلوی تحت عنوان «نگاهی به شاه» نوشته که درباره آن هم چنین ادعایی را مطرح کرده بود. به نظر می‌رسد عباس میلانی علاقه دارد تاریخ را نه آن‌طور که بوده، بلکه به‌گونه‌ای که خود پسند می‌کند، از نو بنویسد. او ابتدا خواننده یا مخاطب را با خود جمع می‌بندد و این ادعا را طرح می‌کند که ما چیزی از رضاشاه، محمدرضا شاه و امیرعباس هویدا نمی‌دانیم: «آنچه در گذشته گمان می‌کردم می‌دانم، همه غلط از آب درآمد».

سپس تصویری جدید که به دل‌خواه خود ترسیم کرده را به مخاطب ارائه می‌کند؛ تصویری ناقص از آنچه در تاریخ رخ داده است. عباس میلانی بار‌ها در کتاب‌های خود نشان داده که بخش‌های مهم پیرامون شخصیت‌هایی که به آنها پرداخته را کاملاً نادیده گرفته است.

در نهایت، مسأله اصلی نه انتشار کتابی تازه درباره رضاشاه، بلکه شیوه‌ای است که عباس میلانی برای بازتعریف تاریخ به کار می‌گیرد؛ شیوه‌ای که با ادعای کشف حقایق پنهان و کنار گذاشتن همه واقعیت‌های تاریخی آغاز می‌شود؛ اما در ادامه به ارائه روایتی گزینشی از گذشته می‌رسد.