دانشمندان فواید استرس متوسط ​​را برای سلول‌های بدن توضیح داده‌اند

به گزارش مجله خبری نگار، استرس معمولاً به عنوان عاملی که به بدن آسیب می‌رساند، درک می‌شود. با این حال، در سطح سلول‌های منفرد، مسائل پیچیده‌تر هستند. استرس کوتاه‌مدت و متوسط ​​می‌تواند مکانیسم‌های محافظتی را فعال کند که به سلول‌ها کمک می‌کند تا بهتر با آسیب کنار بیایند و با شرایط نامطلوب سازگار شوند. مقاله ایزوستیا توضیح می‌دهد که سلول‌ها چگونه به استرس پاسخ می‌دهند و چرا هر رویداد استرس‌زایی مضر نیست.

چگونه سلول‌ها به استرس پاسخ می‌دهند؟

در بدن، تقریباً هر سلول مرتباً با عوامل نامطلوب مختلفی رو‌به‌رو می‌شود. آنها می‌توانند در معرض اشعه ماوراء بنفش، آلاینده‌ها، الکل، دارو‌های خاص و سایر عواملی قرار گیرند که می‌توانند به DNA، پروتئین‌ها و غشا‌های سلولی آسیب برسانند. با وجود این، اکثر سلول‌ها به لطف مکانیسم‌های محافظتی تخصصی، زنده می‌مانند و به طور طبیعی به عملکرد خود ادامه می‌دهند.

محققانی که تحلیل آنها در مجله Medical Xpress منتشر شده است، توضیح می‌دهند که سلول‌ها سیستم‌های پاسخ به استرس مخصوص به خود را دارند. آنها انواع مختلف آسیب را تشخیص می‌دهند و فعالیت ژن‌های مسئول محافظت را تغییر می‌دهند. یکی از این سیستم‌ها که بیشتر مورد مطالعه قرار گرفته است، پروتئین NRF۲ است که به عنوان نوعی سوئیچ مولکولی عمل می‌کند. پس از فعال شدن، صد‌ها ژن فعال می‌شوند و به کاهش آسیب و حذف مواد بالقوه مضر از سلول کمک می‌کنند.

علاوه بر این، مکانیسم‌های دفاعی دیگری نیز وجود دارند. برخی به سلول کمک می‌کنند تا پروتئین‌های آسیب‌دیده را حذف و بازیافت کند، برخی دیگر در ترمیم DNA شرکت می‌کنند یا تقسیم سلولی را موقتاً کند می‌کنند تا به آن اجازه دهند با آسیب مقابله کند. با این حال، اگر استرس خیلی شدید یا طولانی باشد، حتی این مکانیسم‌ها نیز ممکن است کافی نباشند.

دانشمندان یکی از ویژگی‌های سیستم‌های دفاعی سلولی را توانایی آنها در تبدیل عوارض جانبی جزئی به سازگاری‌های مفید می‌دانند. اگر استرس متوسط ​​باشد، سلول مکانیسم‌های دفاعی خود را فعال می‌کند و متعاقباً برای مواجهه‌های مکرر با آن آماده‌تر می‌شود. این اثر به عنوان هورمسیس شناخته می‌شود.

نویسندگان این فرآیند را با تمرین بدنی مقایسه می‌کنند. در طول ورزش، عضلات استرس موقتی را تجربه می‌کنند، پس از آن بهبود می‌یابند و قوی‌تر می‌شوند. به گفته محققان، برخی از مکانیسم‌های سلولی بر اساس یک اصل مشابه عمل می‌کنند: استرس متوسط ​​به آماده‌سازی سلول‌ها برای چالش‌های چالش‌برانگیزتر در آینده کمک می‌کند.

دانشمندان تأکید می‌کنند که این موضوع فقط در مورد مقادیر کم استرس صدق می‌کند. با افزایش شدت یا مدت استرس، اثر مفید آن از بین می‌رود، در حالی که خطر آسیب سلولی افزایش می‌یابد. به عبارت دیگر، نه تنها هر استرسی مفید است، بلکه فقط استرسی مفید است که سلول بتواند به تنهایی از عهده آن برآید.

به گفته محققان، استرس سلولی متوسط ​​​​در زندگی روزمره نیز رخ می‌دهد. یکی از بارزترین نمونه‌ها، ورزش بدنی است که در طی آن بدن استرس موقتی را تجربه می‌کند و سپس با آن سازگار می‌شود.

مثال دیگر شامل غذا‌های گیاهی است. برخی از موادی که گیاهان برای محافظت از خود در برابر آفات تولید می‌کنند، می‌توانند هنگام مصرف، یک واکنش استرس سلولی خفیف را ایجاد کنند. به عنوان مثال، کلم بروکلی و سایر سبزیجات چلیپایی هنگام برش یا جویدن، ترکیب سولفورافان را تولید می‌کنند. در آزمایش‌های سلولی و حیوانی، این ترکیب سیستم NRF۲ را فعال کرد.

با این حال، داده‌های انسانی همچنان بی‌نتیجه هستند. یک بررسی سیستماتیک از ۱۸ مطالعه، نتایج متفاوتی را نشان داد و بسیاری از آنها محدودیت‌های روش‌شناختی داشتند. بنابراین، نویسندگان خاطرنشان می‌کنند که هنوز نمی‌توان به طور قطعی بیان کرد که آیا مصرف کلم بروکلی یا سولفورافان مستقیماً این سیستم محافظتی را در انسان فعال می‌کند یا خیر. برای پاسخ به این سوال، تحقیقات بیشتری لازم است.