دانشمندان صد‌ها زلزله پنهان را در زیر یخچال طبیعی روز قیامت کشف کرده‌اند

به گزارش مجله خبری نگار، دانشمندان در زیر یخچال طبیعی توایتز قطب جنوب، که اغلب به عنوان "یخچال طبیعی روز قیامت" از آن یاد می‌شود، صد‌ها زلزله ناشناخته را کشف کرده‌اند. اکثر آنها نه با حرکت صفحات تکتونیکی، بلکه با جدا شدن و واژگون شدن کوه‌های یخ غول‌پیکر در لبه یخچال مرتبط هستند. این مطالعه نشان داد که افزایش ناگهانی این فعالیت همزمان با دوره‌ای بوده است که توایتز با سرعت بیشتری به سمت اقیانوس حرکت کرده است.

به گفته محققان، چنین داده‌هایی به درک بهتر فرسایش یکی از ناپایدارترین یخچال‌های طبیعی قطب جنوب و تخمین دقیق‌تر افزایش سطح دریا در آینده کمک خواهد کرد. ایزوستیا در مورد آنچه دانشمندان دقیقاً کشف کرده‌اند و اینکه چرا یخچال طبیعی توایتس یکی از خطرناک‌ترین یخچال‌های طبیعی کره زمین محسوب می‌شود، گزارش می‌دهد.

صد‌ها زلزله ناشناخته زیر یخ‌ها کشف شد

این مطالعه در مجله Geophysical Research Letters (GRL) منتشر شد. دانشمندی از دانشگاه ملی استرالیا سوابق لرزه‌ای جمع‌آوری‌شده در قطب جنوب از سال ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۳ را تجزیه و تحلیل کرد و ۳۶۲ رویداد لرزه‌ای ناشناخته قبلی را کشف کرد که در کاتالوگ‌های موجود وجود نداشتند. این تجزیه و تحلیل درک ما از فعالیت یخچال‌های طبیعی غرب قطب جنوب را به طور قابل توجهی گسترش داد.

بزرگترین خوشه شامل ۲۴۵ زلزله ثبت شده در نزدیکی لبه رو به دریا یخچال طبیعی توایتز بود. این محقق نتیجه گرفت که بیشتر آنها زلزله‌های یخچالی نامیده می‌شوند. اینها نه در اثر حرکت صفحات لیتوسفر، بلکه در اثر جدا شدن کوه‌های یخی بزرگ ایجاد می‌شوند: پس از جدا شدن، تکه‌های یخ در آب می‌چرخند و به لبه یخچال طبیعی برخورد می‌کنند و امواج لرزه‌ای قدرتمندی ایجاد می‌کنند.

یکی از ویژگی‌های بارز چنین رویداد‌هایی این است که تقریباً به طور کامل با ارتعاشات فرکانس بالای معمول زلزله‌های معمولی همراه نیستند. به همین دلیل، تشخیص آنها با استفاده از روش‌های سنتی پایش لرزه‌ای مدت‌هاست که دشوار بوده است. تاکنون، چنین فرآیند‌هایی عمدتاً در گرینلند به طور گسترده مورد مطالعه قرار گرفته‌اند، در حالی که مشاهدات تأیید شده برای قطب جنوب به طور قابل توجهی کمتر بوده است.

چرا به توایتس «یخچال طبیعی روز قیامت» می‌گویند؟

یخچال طبیعی توایتز در غرب قطب جنوب واقع شده و یکی از بزرگترین و سریع‌ترین یخچال‌های طبیعی در حال تغییر در کره زمین محسوب می‌شود. این یخچال تقریباً ۱۲۰ کیلومتر عرض دارد و منطقه‌ای قابل مقایسه با بریتانیا را پوشش می‌دهد. مشاهدات ماهواره‌ای برای چندین دهه نشان داده است که این یخچال به تدریج در حال شتاب گرفتن حرکت خود به سمت دریا و از دست دادن جرم است.

لقب غیررسمی «یخچال روز قیامت» از تأثیر بالقوه آن بر سطح آب دریا‌های جهان سرچشمه می‌گیرد. اگر یخچال توایتز کاملاً فرو بریزد، سطح آب دریا‌های جهان می‌تواند تقریباً ۶۵ سانتی‌متر افزایش یابد. با این حال، نگرانی اصلی این است که این یخچال به عنوان تکیه‌گاهی برای بخش قابل توجهی از صفحه یخی غرب قطب جنوب عمل می‌کند.

دانشمندان آن را با چوب پنبه‌ای مقایسه می‌کنند که توده‌های عظیمی از یخ را در یک قاره در خود جای داده است: اگر یخچال توایتس پایداری خود را از دست بدهد، یخچال‌های طبیعی همسایه نیز می‌توانند سریع‌تر به اقیانوس سرازیر شوند. در چنین حالتی، سهم بلندمدت قطب جنوب غربی در افزایش سطح دریا می‌تواند از ۳ متر فراتر رود.

با این حال، کارشناسان تأکید می‌کنند که اصطلاح «یخچال آخرالزمان» به معنای فاجعه قریب‌الوقوع در آینده نزدیک نیست. حتی بدترین سناریو‌ها نیز طی دهه‌ها یا قرن‌ها شکل می‌گیرند. با این وجود، رفتار توایتز یکی از منابع اصلی عدم قطعیت در پیش‌بینی افزایش سطح دریا در آینده محسوب می‌شود.

علاقه محققان نه تنها از اندازه یخچال طبیعی ناشی می‌شود، بلکه از این واقعیت نیز ناشی می‌شود که تغییرات آن ممکن است منعکس‌کننده فرآیند‌هایی باشد که بر تمام غرب قطب جنوب تأثیر می‌گذارند. در سال‌های اخیر، دانشمندان بار‌ها شتاب حرکت یخچال Thwaites، کاهش مساحت قفسه یخی شناور و افزایش ذوب پایه آن تحت تأثیر آب نسبتاً گرم اقیانوس را مستند کرده‌اند.

یک مطالعه جدید الگوی دیگری را آشکار کرده است: اوج زلزله‌های یخچالی بین سال‌های ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰ رخ داده است، زمانی که مشاهدات ماهواره‌ای نیز شتاب حرکت یخچال‌های طبیعی به سمت اقیانوس را ثبت کرده است. به گفته نویسنده این مطالعه، این ممکن است نشان‌دهنده ارتباط نزدیک بین شرایط اقیانوس، جدا شدن کوه یخ و پایداری یخچال‌های طبیعی باشد.

علاوه بر توایتس، این محقق خوشه بزرگ دیگری از رویداد‌های لرزه‌ای را در نزدیکی یخچال طبیعی پاین آیلند کشف کرد. با این حال، این زلزله‌ها به طور قابل توجهی دورتر از خط جدایش یخ - تقریباً ۶۰ تا ۸۰ کیلومتر - رخ داده‌اند، بنابراین منشأ آنها هنوز مشخص نیست. نویسندگان اظهار می‌کنند که ممکن است فرآیند‌های کاملاً متفاوتی در پشت آنها وجود داشته باشد.

یافته‌ها نشان‌دهنده تأثیر کوتاه‌مدت شرایط اقیانوس بر پایداری یخچال‌های طبیعی منتهی به دریا است. محققان معتقدند که این موضوع نیاز به مطالعات بیشتر برای ارزیابی سهم آینده یخچال‌های طبیعی در افزایش سطح دریا دارد.

زلزله‌ها به پیش‌بینی افزایش سطح دریا کمک خواهند کرد

نویسندگان این مطالعه معتقدند که زلزله‌های یخچالی می‌توانند به ابزاری جدید برای نظارت بر تغییرات در قطب جنوب تبدیل شوند. از آنجا که چنین رویداد‌هایی در طول جدا شدن کوه‌های یخی بزرگ رخ می‌دهند، امکان نظارت بر فرآیند‌های فروپاشی یخچال‌های طبیعی را تقریباً در زمان واقعی، حتی در مناطق صعب‌العبور قاره، فراهم می‌کنند.

به گفته محققان، ترکیب داده‌های لرزه‌نگاری با مشاهدات ماهواره‌ای، درک بهتری از چگونگی واکنش یخچال‌های طبیعی به تغییرات دمای اقیانوس و آب و هوا را فراهم می‌کند. این امر به ویژه برای یخچال‌های طبیعی که به دریا منتهی می‌شوند، بسیار مهم است، زیرا آنها در حال حاضر یکی از بزرگترین عوامل افزایش سطح آب دریا‌ها در جهان هستند.

نویسندگان تأکید می‌کنند که کشف صد‌ها زلزله پنهان به تنهایی به این معنی نیست که زوال یخچال‌های طبیعی به طور چشمگیری تسریع شده یا اجتناب‌ناپذیر شده است. با این حال، نتایج نشان می‌دهد که فرآیند‌های موجود در مرز یخچال‌های طبیعی و اقیانوس به طور قابل توجهی پیچیده‌تر از آن چیزی است که قبلاً تصور می‌شد، به این معنی که مدل‌های موجود از تغییر یخچال‌های طبیعی ممکن است نیاز به اصلاح داشته باشند.

در آینده، دانشمندان قصد دارند از چنین مشاهداتی برای تخمین دقیق‌تر سرعت تغییر بزرگترین یخچال‌های طبیعی قطب جنوب با ادامه گرمایش زمین استفاده کنند. چنین داده‌هایی برای بهبود پیش‌بینی‌های افزایش سطح دریا و ارزیابی تأثیرات بالقوه بر مناطق ساحلی در سراسر جهان ضروری است.