باران شدید بوشهر خسارت به مزارع گوجه‌فرنگی و زیرساخت‌های برق وارد کرد

به گزارش مجله خبری نگار،بارندگی‌های اخیر در استان بوشهر این بار تنها یک پدیده جوی معمولی نبود، بلکه به رخداد کم‌سابقه تبدیل شد که پیامد‌های آن، بخش کشاورزی و زیرساخت‌های حیاتی استان را به چالش کشاند. در برخی نقاط استان، میزان بارش تا ۲۲۶ میلیمتر به ثبت رسید؛ رقمی که برای اقلیم گرم و خشک بوشهر، یک هشدار جدی محسوب می‌شود.

بررسی‌ها نشان می‌دهد برخی مناطق استان بوشهر در سامانه‌های بارشی اخیر، بارندگی مطلوبی را تجربه کرده‌اند و توزیع بارش‌ها در مناطق مختلف استان متفاوت بوده، اما در مجموع بارش‌های مؤثری در بخش‌های گسترده‌ای از استان ثبت شده است.

این حجم از بارش در بازه زمانی کوتاه، اگرچه می‌توانست فرصتی برای تقویت منابع آبی باشد، اما نبود آمادگی کامل و شدت نزولات جوی، باعث شد که بخش‌هایی از استان با خسارت‌های قابل توجه مواجه شوند. نخستین پیامد این بارندگی‌ها، خود را در دشت‌ها و مزارع کشاورزی نشان داد.

استان بوشهر به‌عنوان قطب اصلی تولید گوجه‌فرنگی خارج از فصل، نقش تعیین‌کننده‌ای در تأمین بازار کشور دارد. در فصل زمستان، زمانی که استان‌های سردسیر از چرخه تولید خارج می‌شوند، تولیدات بوشهر ستون اصلی عرضه گوجه‌فرنگی در کشور است. همین جایگاه ویژه، حساسیت خسارت‌های اخیر را دوچندان می‌کند.

بر اساس ارزیابی‌های اولیه، بارندگی‌ها و سیلاب‌های اخیر به حدود یک‌هزار هکتار از مزارع گوجه‌فرنگی استان خسارت وارد کرده است. بخشی از این مزارع در مرحله چین دوم برداشت قرار داشتند؛ مرحله‌ای که کشاورزان بیشترین امید را به بازگشت سرمایه و سودآوری محصول دارند.

ماندگاری آب در مزارع، تخریب بستر کشت، افزایش رطوبت خاک و بروز بیماری‌های گیاهی، باعث شد که در برخی مناطق عملاً امکان برداشت محصول از بین برود. این اتفاق برای بسیاری از بهره‌برداران، به معنای از دست رفتن ماه‌ها تلاش و سرمایه‌گذاری بود.

خسارت به مزارع، تنها بخشی از ماجرا است. بارندگی‌های شدید، تأسیسات و شبکه‌های برق‌رسانی استان بوشهر را نیز تحت تأثیر قرار داد. زیرساخت‌هایی که در بسیاری از مناطق روستایی و کشاورزی، نقشی حیاتی در تداوم تولید و زندگی روزمره مردم دارند.

برآورد‌های اعلام شده نشان می‌دهد که خسارت واردشده به تأسیسات برق‌رسانی استان، رقمی حدود ۱۳۱ میلیارد تومان بوده است. آسیب به پایه‌ها، خطوط انتقال و تجهیزات برق وارد کرد و در این عملیات بیش از سه هزار اعزام اکیپ عملیاتی در ۱۳ مدیریت برق استان انجام و بر اثر برخورد صاعقه، طوفان و سقوط درختان و اشیا خارجی، ۳۵ دستگاه ترانسفورماتور و بیش از ۳۰۰ نقطه از شبکه توزیع برق دچار آسیب شد.

بارندگی با ثبت ارقام بالایی مانند ۲۲۶ میلیمتر در برخی نقاط، بار دیگر نشان داد که الگوی بارش در حال تغییر است. رخداد بارش‌های کوتاه‌مدت، اما بسیار شدید، نیازمند بازنگری جدی در طراحی زیرساخت‌ها و برنامه‌ریزی مدیریت بحران است.

در چنین شرایطی، توجه به تاب‌آوری شبکه‌های برق و کشاورزی اهمیت دوچندان پیدا می‌کند از سوی دیگر، نقش بیمه محصولات کشاورزی در جبران بخشی از خسارات واردشده به حدود یک‌هزار هکتار مزارع گوجه‌فرنگی، بیش از گذشته برجسته شده است. با این حال، بیمه به‌تنهایی پاسخگوی همه پیامد‌های اقتصادی و اجتماعی این حوادث نیست.

حمایت‌های تکمیلی دولت، به‌ویژه برای کشاورزان خرد، می‌تواند مانع از خروج آنان از چرخه تولید شود. کشاورزانی که در شرایط سخت اقلیمی، همچنان بار تأمین امنیت غذایی کشور را بر دوش می‌کشند.

در نتیجه بارندگی‌های اخیر، سد باغان برای نخستین بار به این تراز آبگیری رسید و حدود ۷ میلیون مترمکعب آب در مخزن آن ذخیره شد. سد اخند نیز حدود ۱.۴ میلیون مترمکعب آبگیری داشت.

میانگین بارندگی استان بوشهر در سال آبی جاری بیش از ۷۰ میلیمتر ثبت شده است که در مقایسه با میانگین بلندمدت مشابه، کاهش ۲۴ درصدی را نشان می‌دهد، اما بارندگی‌های اخیر به‌ویژه در جنوب استان نقش مؤثری در جبران بخشی از این کسری داشته است.

مجموعه اقدامات فنی، میدانی و مدیریتی شرکت آب منطقه‌ای بوشهر به همراه دیگر دستگاه‌های اجرایی نقش مؤثری در مدیریت ایمن بارش‌ها، سیلاب‌ها و صیانت از تأسیسات آبی استان داشته است.

نویسنده: علی حسینی کارشناس امور آب