ایمان به هدف؛ راز ماندگاری امام (ره) و انقلاب اسلامی

به گزارش مجله خبری نگار،حجت‌الاسلام مصطفی نگارشی، مسئول دبیرخانه اجلاسیه دائمی ایمان و امید امام خمینی (ره) در گفت‌و‌گو اظهار کرد: باید تمام رفتار‌های انسان را در چارچوب روانشناسی و منشأ باور‌های قلبی‌شان مورد تحلیل قرار داد، زیرا همین باور‌ها هستند که سبک گفتار، رفتار و کردار افراد را شکل می‌دهند، به طورمثال فردی که اعتقاد به آخرت ندارد و تنها به دنیا باور دارد، رفتار‌هایی را برای کسب جایگاه‌های دنیوی انجام می‌دهد که ممکن است برای رسیدن به اهداف خود دست به ظلم، جنایت و بی‌عدالتی بزند.

وی با بیان اینکه جایگاه ایمان، در اندیشه انقلاب اصل و پایه حرکت است، گفت: ضرورت ایمان برای انقلاب اسلامی به اندازه‌ای است که بر هیچ کس پوشیده نیست، همانطور که مقام معظم رهبری هم می‌فرمایند: اگر ایمان نباشد، انسان حتی به سمت عمل هم نمی‌رود. ایمان در اصطلاح دینی اسلام، همان باور‌های قلبی است.

نگارشی ادامه داد: اهمیت ایمان در قرآن کریم به‌حدی است که خداوند متعال در سوره عصر می‌فرماید: «وَالْعَصْرِ إِنَّ الْإِنسَانَ لَفِی خُسْرٍ إِلَّا الَّذِینَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ» در واقع خداوند به‌صورت مطلق می‌گوید که انسان در خسران قرار دارد، مگر اینکه ایمان و عمل صالح داشته باشد، پس ایمان اینقدر اهمیت دارد که خداوند متعال در قرآن به صورت مستقیم به آن اشاره می‌کند.

وی تصریح کرد: ایمان، مسئله‌ای است که تمامی امامان و شخصیت‌های انقلاب اسلامی روی آن تأکید کرده‌اند، همچنین قرآن کریم نیز حدود ۶۹۹ آیه درباره ایمان صحبت کرده است که درباره مومنین، فواید ایمان و نقش آن در تغییر جامعه را بیان کرده است. مقام معظم رهبری، امام خمینی (ره) و دیگر شخصیت‌های برجسته انقلاب، همگی از یک روح واحد الهی و مرتبط با اسلام پیروی می‌کنند و هیچ‌کدام از آنها جدا از اندیشه اسلامی نیستند.

نگارشی به بررسی عامل اصلی پیروزی امام خمینی (ره) پرداخت و افزود: امام خمینی تنها وارد میدان شد و در مقابل رژیم شاهنشاهی ایستاد، رژیمی که در آن زمان حدود ۶۵ هزار ژنرال آمریکایی فقط در ایران حضور داشتند و سیستم دفاعی و هجومی کشور کاملاً تحت کنترل قدرت‌های خارجی بود و عملاً هیچ امکانات داخلی نداشتیم.

وی اضافه کرد: امام راحل با هرگونه مبارزه مسلحانه مخالفت داشت، اما باز هم توانست پیروز شود و تنها دلیل این پیروزی، ایمانی بود که پایه محکمی داشت، انسان تنها در صورتی دارای حرکت و جهت‌گیری است که دارای امید واقعی باشد و این امید بر اساس یک حقیقت شکل می‌گیرد، حقیقتی که خدا وجود دارد و از بندگانش حمایت می‌کند؛ این همان چیزی است که امام خمینی (ره) داشتند. ایشان با تکیه بر این ایمان، توانستند این اتفاقات بزرگ را رقم بزنند.

نگارشی بیان کرد: امام خمینی (ره) از نظر مادی امکاناتی نداشت و طبق گفته مقام معظم رهبری، امام تنها یک تکه کاغذ داشتند که با آن اعلامیه می‌نوشتند و یک تکه نوار که با آن صدای خودشان را ضبط می‌کردند، اما امام با ایمان به آیه «وَمَن یَتَوَکَّلْ عَلَی اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ» وارد میدان شدند. امام راحل معتقد بودند که اگر برای خدا وارد میدان شویم، خداوند کافی است. امروز بسیاری از این مشکلات از این نشأت می‌گیرد که برای خدا پا در میدان نمی‌گذاریم.

وی عنوان کرد: اگر در هر مسئله فرهنگی، اجتماعی یا معیشتی، جهاد کنیم و با تکیه بر همان ایمانی که امام داشتند وارد میدان شویم، قطعاً به پیروزی خواهیم رسید، امام بار‌ها تأکید کرده بودند که «اگر تمام دنیا هم علیه ما بایستند، ما از هیچ‌کس نمی‌ترسیم» در واقع امام امید فعال داشت، امیدی که دارای پشتوانه معنوی و عملی است، نه امیدی واهی یا خیالی؛ اگر انسان بدون برنامه‌ریزی وارد میدان شود، اتفاقی نخواهد افتاد چه بسا شکست هم خواهد خورد.

نگارشی گفت: هدف امام خمینی (ره)، اسلام بود، زمانی که هدفی وجود دارد انسان مسئولیت‌پذیر می‌شود و با توکل و ایمان، در مسیر هدفش حرکت می‌کند. ما معتقدیم بین «وظیفه و اختیار» انسان رابطه‌ای مستقیم وجود دارد؛ یعنی اگر فردی وظیفه‌ای دارد، باید به وی اختیارات لازم را هم بدهیم تا بتواند آن را انجام دهد.

این پژوهشگر یادآور شد: امام (ره) می‌دانستند که خداوند هدف را برای انسان تعیین کرده و به وی کمک می‌کند تا به آن هدف برسد، آیات، وعده‌های الهی و سنن خداوند را می‌شناختند و می‌دانستند که اگر یک قدم در مسیر حق بگذارند، خداوند کمکشان خواهد کرد. امام خمینی (ره) با الگوگیری از اهل‌بیت (ع) به خدا توکل می‌کرد و می‌دانست که هر کاری که برای خدا شروع شود، به برکت خدا به نتیجه خواهد رسید.

نگارشی یادآور شد: امام راحل به وعده‌های الهی ایمان داشتند؛ امامین انقلاب به این آیه قرآن «اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ» اعتقاد واقعی دارند و خدا را موجود زنده‌ای می‌بینند که با او معامله می‌کنند.

وی افزود: تمامی انسان‌ها یک جایگاه فردی و یک جایگاه اجتماعی دارند، زمانی که یک جامعه، به جامعه‌ی توحیدی تبدیل می‌شود؛ یعنی ولی فقیه در رأس آن قرار می‌گیرد و جامعه به سوی امام زمان (عج) حرکت می‌کند، مسئولیت همه افراد سنگین‌تر می‌شود، زیرا نظامی تولید محور و فعال در خدمت جامعه قرار می‌گیرد.

نگارشی عنوان کرد: امروزه هر کسی در هر جایگاهی، مسئول است و شهید بهشتی (ره) می‌فرماید: «مادرجان، نظام انقلاب اسلامی چنان کار دارد که حتی بدون هیچ پستی، می‌توانیم کار کنیم.» این گفته از نگاه اجتماعی ایشان نشأت گرفته است. جهاد یعنی در راه خدا کار کردن، در مقابل دشمن خدا ایستادن، اگر فقط برای خود کار کنیم، دیگر اسمش جهاد نیست و منظور از جهاد، این نیست که بدانید «قل هو الله احد»، منظور این است که خدا را زنده، حاضر و ناظر بدانید.

نگارشی گفت: کسی که خدا را زنده و حاضر می‌بیند، در مسئولیت اجتماعی جانب‌داری و یا خودخواهی نمی‌کند، و قدم‌های درستی برای رضای خدا بر می‌دارد؛ یعنی انسان با شناخت از خدا، قدم‌هایش هدفمند می‌شود و ایمان به هدف باعث می‌شود که شما بدون اینکه از موقعیت‌تان سوءاستفاده کنید، در جایگاه اجتماعی‌تان قدم بردارید.

وی ایمان به مردم را در حوزه مسئولیت اجتماعی بسیار موثر دانست و بیان کرد: فردی که مسئول شده، باید ببیند که چگونه می‌تواند مردم را با خود همراه کند، اگر مسئولی ایمان واقعی به خدا داشته باشد، اقداماتش موثر، دقیق و هدفمند خواهد بود؛ این دقیقاً همان چیزی است که در سیره امام خمینی (ره) می‌بینیم؛ ایمان به هدف، در راستای مسئولیت اجتماعی، سبک زندگی‌تان را تعیین می‌کند و راز ماندگاری امام و انقلاب همین است.

نگارشی در خصوص شیوه‌های موثر در ترویج ایمان و امید امام خمینی در بین نسل جوان اضافه کرد: تهران در زمان پهلوی، روستا محور بود و جمعیت عمده‌ای از شهر‌ها گریزان بودند؛ یعنی حدود ۷۰ درصد جمعیت ایران در روستا‌ها متمرکز بودند، اما در حال حاضر وضعیت برعکس شده و حدود ۷۰ درصد جمعیت امروز در شهر‌ها قرار دارد، درواقع با تحول در زمینه‌های گوناگون پیشرفت کردیم و به توانمندی‌های خود اعتماد کردیم.

وی تصریح کرد: خداوند انسان را به گونه‌ای خلق کرده که به لحاظ وجودی، در مرتبه بعد از خداوند قرار دارد، لذا انسان قدرت بی‌نهایتی دارد که به واسطه اتصال به خداوند محقق می‌شود؛ بنابراین دو اصل «اعتماد به خدا» و «اعتماد به نفس» باید در جوانان ما تقویت شود.

نگارشی درباره چگونگی انتقال تفکر امام خمینی به نسل جوان، گفت: باید وارد محتوا شویم و معارف ایشان را بررسی کنیم، توجه داشته باشید این معارف از عالم عقل می‌آید و بعد از آن وارد قلب می‌شود و در نهایت به ایمان تبدیل می‌شود. برای معرفی امام خمینی به نسل جوان باید کتاب «چهل حدیث» و «آداب الصلاة» امام خمینی (ره) را به عنوان کتب تربیتی و خودسازی در بین جوانان تبلیغ کنیم، همچنین معارف امام را در میدان‌های مختلف به کار بگیریم.

وی هدف انقلاب اسلامی را زمینه‌ای برای برپایی حکومت عدل الهی معرفی کرد و افزود: حکومت عدل الهی تنها با وجود امام زمان (عج) در روی زمین قرار می‌گیرد و انقلاب اسلامی یک «زمینه‌سازی برای ظهور» بود؛ و این انقلاب زمانی به نتیجه می‌رسد که پرچم آن به دست امام زمان (عج) قرار بگیرد.

این پژوهشگر بیان کرد: امام راحل می‌فرماید: «ما یک هدف ابتدایی داریم و یک هدف غایی.» که هدف ابتدایی شامل تشکیل یک حکومت مستقل و آزاد است، هدف میانی شامل حفظ این حکومت و معرفی آن به عنوان الگویی جهانی و هدف غایی؛ تحویل این پرچم به دست امام زمان (عج) است.

نگارشی عنوان کرد: انسان‌ها بر اساس فطرت واحدی آفریده شده‌اند و اگر جوان امروز دیدگاه متفاوتی دارد، دلیل آن این است که باور‌ها تغییر کرده و ارتباط با منبع الهی قطع شده است، باید فضای معارفی در میان جوانان ایجاد شود تا حقیقت وارد قلب و ذهن شود. امروز برای ترویج این اندیشه‌ها، نیازمند حلقه‌های کوچک تعقل و تفکر هستیم؛ حلقه‌هایی که در آن استادان و عالمان مؤثر حضور دارند.